Erlent

Trump sé til­búinn að ganga „eins langt og nauð­syn­legt er“ gagn­vart Græn­landi

Elín Margrét Böðvarsdóttir skrifar
JD Vance, varaforseti Bandaríkjanna, heimsótti Grænland í mars í fyrra.
JD Vance, varaforseti Bandaríkjanna, heimsótti Grænland í mars í fyrra. AP/Jim Watson

Áfram halda ráðamenn í Washington að ítreka ósk sína um að eignast Grænland. Nú síðast JD Vance, varaforseti Bandaríkjanna, sem fór nokkuð hörðum orðum um Danmörku í viðtali við Fox News í nótt. Líkt og Trump-stjórnin hefur gert áður gagnrýnir Vance Dani fyrir að hafa staðið illa að vörnum Grænlands undanfarin ár. Vance segir Trump vera tilbúinn til að ganga „eins langt og nauðsynlegt er“ til að tryggja hagsmuni Bandaríkjanna.

Í viðtalinu við Fox ræðir Vance vendingar undanfarinna daga og reynir að rökstyðja aðgerðir Bandaríkjanna í Venesúela um helgina. Þá var einnig vikið að Grænlandi í viðtalinu og Vance var spurður um áform Bandaríkjanna þar.

„Forsetinn mun taka endanlega ákvörðun um það,“ svaraði Vance, spurður hversu langt bandarísk stjórnvöld væru tilbúin að ganga í þeim efnum. Hann endurtók sömu tugguna um að Grænland væri nauðsynlegt fyrir þjóðaröryggi Bandaríkjanna, og raunar alls heimsins.

Rökstyður öryggishlutverkið en ekki nauðsyn yfirráða á Grænlandi

Fólk þurfi að mati Vance að átta sig á því að til að tryggja varnarinnviði gegn skotflaugaárásum þurfi að reiða sig á Grænland. 

„Guð forði okkur frá því, en ef Rússar, Kínverjar eða einhverjir myndu senda kjarnorkusprengju í átt að okkar heimsálfu eða Evrópu, þá gegnir Grænland lykilhlutverki í vörnum gegn því. Svo maður spyr sig, hefur Evrópa og hafa Danir staðið sig almennilega í því að tryggja öryggi Grænlands og sjá til þess að það geti haldið áfram að gegna þessu öryggishlutverki fyrir heiminn og gegn loftárásum, þá er svarið nei. Þau hafa ekki gert það,“ sagði Vance.

Þótt það sé ekkert nýtt að Bandaríkin ásælist Grænland, þá hafa aðgerðir Bandaríkjanna í Venesúela um helgina sett ítrekuð ummæli Bandaríkjastjórnar þar um í nokkuð annað og samhengi, sem vakið hefur nokkurn ugg bæði Dana og Grænlendinga líkt og rakið var í kvöldfréttum Sýnar í gær. 

Vance fullyrðir um leið í viðtalinu við Fox að Danir hafi vanfjármagnað varnir Grænlands og hafi ekki staðið sig vel í að verja landið sjálft. Hann rökstyður þó ekki í viðtalinu hvers vegna það skipti máli að Bandaríkin fari sjálf með yfirráð á Grænlandi til að tryggja varnir þess. 

Dönsk stjórnvöld hafa verið bæði viljug og opin fyrir því að Bandaríkin auki umsvif sín á Grænlandi, í samstarfi við yfirvöld ríkjanna væri þess óskað, en innan varnarsamnings ríkjanna rúmast nokkuð víðtækar heimildir Bandaríkjamanna til hernaðaruppbyggingar á Grænlandi, líkt og New York Times fjallar til að mynda um í dag.

„Gáfuleg hegðun“ fyrir 25 árum komi ekki í veg fyrir „eitthvað heimskulegt“ nú

Vance aftur á móti segir Dani vera fasta í fortíðinni. Þeir segist hafa verið góðir bandamenn Bandaríkjanna í gegnum tíðina og hafi stutt þá meðal annars í síðari heimsstyrjöldinni og í baráttunni gegn hryðjuverkum. 

„Og við erum þakklát fyrir það, við elskum að eiga þessa bandamenn að. En þótt þú hafir gert eitthvað gáfulegt fyrir 25 árum þá er ekki þar með sagt að þú gerir ekki eitthvað heimskulegt núna. Og forseti Bandaríkjanna er að segja mjög skýrt: „Þið eruð ekki að standa ykkur vel hvað varðar Grænland. Við ætlum að tryggja hagsmuni Bandaríkjanna.“ Og ég held að forsetinn sé tilbúinn að ganga eins langt og nauðsynlegt er til að tryggja að svo verði,“ sagði Vance.




Fleiri fréttir

Sjá meira


×