Fimm sveitar­fé­lög sektuð fyrir að nota Goog­le skýja­lausn í skóla­starfi

Sveitarfélögin hafa öll frest til 29. febrúar á næsta ári til að færa vinnsluna til samræmis við löggjöfina. Þá hefur þeim öllum verið gert að færa vinnslu persónuupplýsinga grunnskólanemenda í nemendakerfi Google, Google Workspace for Education, til samræmis við persónuverndarlöggjöfina.

Að auki hafa verið lagðar stjórnvaldssektir á sveitarfélögin sem nema samanlagt 12,8 milljónum. Kópavogsbær var sektaður um þrjár milljónir, Hafnarfjörður um 2,8 milljónir, Reykjanesbær um 2,5 milljónir, Garðabær um 2,5 milljónir og Reykjavíkurborg um tvær milljónir.

Persónuupplýsingar barna njóta sérstakrar verndar

Ítarlega er fjallað um hverja sekt fyrir sig í aðskildri úrlausn á vef Persónuverndar. Tekið er fram í þeim öllum að persónuupplýsingar barna njóti sérstakrar verndar. Þegar upplýsingatæknikerfi sé notuð í grunnskólastarfi sé mikilvægt að huga að þeirri vernd og farið að kröfum persónuverndarlöggjafarinnar til hins ýtrasta. Þá segir að grunnskólar sveitarfélaganna hafi notað upplýsingatækni án þess að gæta að kröfum persónuverndarlöggjafar. Úttekt Persónuverndar á notkun kerfisins hafi leitt í ljós margvísleg brot sveitarfélaganna á löggjöfinni.

Alls voru fimm úttektir gerðar sem voru þáttur í víðtækara verkefni sem unnið var að frumkvæði Evrópska persónuverndarráðsins. Úttektir Persónuverndar lutu að því hvernig persónuupplýsingar grunnskólanemenda sveitarfélaganna voru unnar í Google-nemendakerfinu. Meðal þeirra upplýsinga sem mátti finna í kerfinu voru nöfn nemenda, verkefni þeirra og samskipti kennara og nemenda.

Úttektirnar hafi svo leitt í ljós að Google vinnur persónuupplýsingar grunnskólanemenda umfram fyrirmæli sveitarfélaganna og þótti ekki sýnt fram á að sú vinnsla rúmaðist innan þess tilgangs sem sveitarfélögin höfðu skilgreint fyrir vinnslu persónuupplýsinga í nemendakerfinu.

Hrein einkamálefni barna í kerfinu

Þá kemur fram að við ákvörðun um sekt hafi verið litið til þess að brotin vörðuðu persónuupplýsingar barna sem njóta sérstakrar verndar samkvæmt persónuverndarlöggjöfinni.

„…upplýsingar um hrein einkamálefni barna voru skráðar í nemendakerfið og líkur þóttu á að skráðar væru í kerfið viðkvæmar persónuupplýsingar þeirra. Þá var horft til þess að áhætta fylgdi því að persónuupplýsingar væru fluttar til Bandaríkjanna og unnar þar án þess að gripið hefði verið til viðeigandi verndarráðstafana,“ segir í úrlausn Persónuverndar.

Þá var einnig litið til þess að ekkert tjón virtist hafa orðið vegna brotanna og að sveitarfélögin hafi svarað erindum Persónuverndar við meðferð málanna með skýrum og greinargóðum hætti.

„Þetta eru stór og þung mál og flókin lagalega. Það er gríðarlega mikill málarekstur að baki en í grunninn erum við að tala um að þarna eru íslensk sveitarfélög, misjafnlega stór, að semja við einn stærsta tæknirisa í heimi. Þau ákveða að leita ekki ráðgjafar hjá Persónuvernd,“ segir Helga og að um sé að ræða margvísleg brot á persónuverndarlögum.

„Google voru í raun færðar persónuupplýsingar um grunnskólabörn á Íslandi á silfurfati. Það er ekki í boði í dag.“

Helga segir að málin séu svipuð þeim sem hafa komið upp í Reykjavík og Kópavogi er varða Seesaw-nemendakerfið. Kópavogsbær var fyrr á árinu sektaður um fjórar milljónir fyrir að miðla upplýsingum um grunnkólabörn í Seesaw kerfið og Reykjavík var sektuð um fimm milljónir í fyrra.