Átröskun vangreind hjá strákum og sífellt yngri börn þurfa aðstoð Smári Jökull Jónsson skrifar 29. ágúst 2026 13:32 Börn allt niður í níu ára aldru hafa þurft að leita meðferðar vegna átröskunar hjá BUGL. Vísir/Vilhelm Formaður SÁTT segir sífellt yngri börn fá aðstoð vegna átröskunar og þá þrói margir ungir afreksíþróttamenn með sér átröskun sem sé vangreind hjá strákum. Hún segir samfélagsmiðla og opinskáa umræðu um notkun þyngdarstjórnunarlyfja hafa haft neikvæð áhrif. Að sögn Elínar Vigdísar Guðmundsdóttur formanns SÁTT, samtaka um átraskanir og aðrar raskanir, hefur aukin notkun samfélagsmiðla og mikil einangrun í kórónuveirufaraldrinum haft neikvæð áhrif. „Þetta hefur neikvæð áhrif á sjálfsmynd og líkamsmynd þeirra og óheilbrigð áhrif á þeirra þroska í raun og veru. Þetta birtist þarna helst í raun og veru hjá okkur að það eru að koma yngri og yngri krakkar inn í meðferð á BUGL við átröskunum,“ segir Elín í samtali við fréttastofu. Elín Vigdís er formaður SÁTT.Vísir Börn allt niður í níu ára hafa komið í meðferð hjá BUGL. Á samfélagsmiðlum er algengt að áhrifavaldar birti myndbönd tengd mat og matargerð og með upplýsingum um næringu sem eigi ekki við um börn. „Þegar fullorðið fólk er að nota svona leiðir til að breyta líkamsvexti sínum eða fara í megranir og þess háttar, þá er það allt annað heldur en þegar börn neyta þessara upplýsinga og fara að breyta mataræði sínu til að breyta líkama sínum.“ „Það er mjög skaðlegt og þetta eru ekki endilega réttar upplýsingar út frá heilsu og þetta er alls ekki einstaklingsmiðað,“ bætir Elín við. Mjög margir strákar í afreksíþróttum þróa með sér átraskanir Það sé skaðlegt ef normið sé orðið að fólk geti gripið til lyfja til að hafa áhrif á hvernig það líti út og fullorðnir beri ábyrgð á að taka þá umræðu við börnin. „Ég er ekki að tala niður þyngdarstjórnunarlyf, því þau eru auðvitað mjög gagnleg fyrir ákveðinn hóp sem glímir við sykursýki og mikla ofþyngd og þess háttar. Við getum ekki litið framhjá því að þetta hefur óbein áhrif á hvernig börn líta á fjölbreyttan líkamsvöxt. Krakkar eru að þroskast og við erum öll ólík í laginu en áherslan á hvernig líkaminn lítur út er ekki endilega út frá heilsu heldur útliti,“ segir Elín. Þá fjölgi strákum sem glími við vandamál af þessu tagi. „Átröskunin sést ekkert endilega utan á fólki, sérstaklega þeir sem eru með svona vöðvafíkn. Eða eru komnir í það sem kallast orthorexía, þar sem er mjög mikil áhersla á hreinan mat eða að þú verðir að borða ákveðið mörg grömm af prótíni og allt þetta. Þetta getur verið mjög mikil þráhyggja og mjög mikil árátta.“ „Þetta er vangreint hjá strákum og þeir átta sig ekkert endilega á vandamálinu snemma.Það eru mjög margir strákar sem eru í afreksíþróttum til dæmis sem eru að þróa með sér átraskanir,“ segir Elín að lokum. Matur Börn og uppeldi Samfélagsmiðlar Heilbrigðismál Landspítalinn Heilsa Mest lesið Stjórnendur Sorpu slegnir Innlent „Þú ert ógeðslegur, komdu þér í form“ Erlent Lét maka vinna fyrir sig í skólanum Innlent Mikilvægt að styggja fólk ekki með orðalagi Innlent „Burt með bölvað ofstækið“ Innlent Heimir Már biðst afsökunar á orðum sínum Innlent Veltir fyrir sér hvort Viðskiptaráð haldi að Íslendingar séu hálfvitar Innlent „Mínar skoðanir skipta í þessu máli litlu“ Innlent Wolt kærir hótanir til lögreglu Innlent Útilokar ekki verkfall eftir útspil sem kom eins og þruma úr heiðskíru lofti Innlent Fleiri fréttir Ósáttir sendlar bjóða Wolt fram aðstoð sína Lét maka vinna fyrir sig í skólanum Stjórnendur Sorpu slegnir Landsbankamálið gæti kostað ríkið hundruð milljóna Veltir fyrir sér hvort Viðskiptaráð haldi að Íslendingar séu hálfvitar Heimir Már biðst afsökunar á orðum sínum Wolt kærir hótanir til lögreglu Boðið upp á bólusetningar í apótekum í fyrsta sinn „Mínar skoðanir skipta í þessu máli litlu“ Höskuldur tapaði aftur fyrir Magnúsi „Hafðu kjarnorkuvopnin tilbúin“ Vill loka Stuðlum og opna nýtt úrræði Telur ekki að verið sé að víkja frá gildandi samningi Ætla að brenna rusl og skapa orku Kjarasamningar kennara í uppnámi Bein útsending: Peptíð, töfralausn eða heilsufarsleg áhætta? „Burt með bölvað ofstækið“ Flóttamannaleið opin á ný eftir bílveltu Óttast að þjónusta við íbúa verði lakari og dýrari í kjölfar uppsagna Tveggja til fjögurra ára börn ekki sprautuð heldur gefið í nefið Mikilvægt að styggja fólk ekki með orðalagi Staðfesta tveggja ára dóm fyrir nauðgun eftir þorrablót Útilokar ekki verkfall eftir útspil sem kom eins og þruma úr heiðskíru lofti Þristurinn gefinn Flugsafni Íslands Héldu námskeið um heiðursofbeldi Árekstur á Vesturlandsvegi tefur umferð „Kisur eru að missa fæturna“ Veruleikinn breyttur eftir ofsaakstur á ónýtum bíl ChatGPT trónir á toppnum Hafi reynt að myrða kærustu sína í sumar Sjá meira
Að sögn Elínar Vigdísar Guðmundsdóttur formanns SÁTT, samtaka um átraskanir og aðrar raskanir, hefur aukin notkun samfélagsmiðla og mikil einangrun í kórónuveirufaraldrinum haft neikvæð áhrif. „Þetta hefur neikvæð áhrif á sjálfsmynd og líkamsmynd þeirra og óheilbrigð áhrif á þeirra þroska í raun og veru. Þetta birtist þarna helst í raun og veru hjá okkur að það eru að koma yngri og yngri krakkar inn í meðferð á BUGL við átröskunum,“ segir Elín í samtali við fréttastofu. Elín Vigdís er formaður SÁTT.Vísir Börn allt niður í níu ára hafa komið í meðferð hjá BUGL. Á samfélagsmiðlum er algengt að áhrifavaldar birti myndbönd tengd mat og matargerð og með upplýsingum um næringu sem eigi ekki við um börn. „Þegar fullorðið fólk er að nota svona leiðir til að breyta líkamsvexti sínum eða fara í megranir og þess háttar, þá er það allt annað heldur en þegar börn neyta þessara upplýsinga og fara að breyta mataræði sínu til að breyta líkama sínum.“ „Það er mjög skaðlegt og þetta eru ekki endilega réttar upplýsingar út frá heilsu og þetta er alls ekki einstaklingsmiðað,“ bætir Elín við. Mjög margir strákar í afreksíþróttum þróa með sér átraskanir Það sé skaðlegt ef normið sé orðið að fólk geti gripið til lyfja til að hafa áhrif á hvernig það líti út og fullorðnir beri ábyrgð á að taka þá umræðu við börnin. „Ég er ekki að tala niður þyngdarstjórnunarlyf, því þau eru auðvitað mjög gagnleg fyrir ákveðinn hóp sem glímir við sykursýki og mikla ofþyngd og þess háttar. Við getum ekki litið framhjá því að þetta hefur óbein áhrif á hvernig börn líta á fjölbreyttan líkamsvöxt. Krakkar eru að þroskast og við erum öll ólík í laginu en áherslan á hvernig líkaminn lítur út er ekki endilega út frá heilsu heldur útliti,“ segir Elín. Þá fjölgi strákum sem glími við vandamál af þessu tagi. „Átröskunin sést ekkert endilega utan á fólki, sérstaklega þeir sem eru með svona vöðvafíkn. Eða eru komnir í það sem kallast orthorexía, þar sem er mjög mikil áhersla á hreinan mat eða að þú verðir að borða ákveðið mörg grömm af prótíni og allt þetta. Þetta getur verið mjög mikil þráhyggja og mjög mikil árátta.“ „Þetta er vangreint hjá strákum og þeir átta sig ekkert endilega á vandamálinu snemma.Það eru mjög margir strákar sem eru í afreksíþróttum til dæmis sem eru að þróa með sér átraskanir,“ segir Elín að lokum.
Matur Börn og uppeldi Samfélagsmiðlar Heilbrigðismál Landspítalinn Heilsa Mest lesið Stjórnendur Sorpu slegnir Innlent „Þú ert ógeðslegur, komdu þér í form“ Erlent Lét maka vinna fyrir sig í skólanum Innlent Mikilvægt að styggja fólk ekki með orðalagi Innlent „Burt með bölvað ofstækið“ Innlent Heimir Már biðst afsökunar á orðum sínum Innlent Veltir fyrir sér hvort Viðskiptaráð haldi að Íslendingar séu hálfvitar Innlent „Mínar skoðanir skipta í þessu máli litlu“ Innlent Wolt kærir hótanir til lögreglu Innlent Útilokar ekki verkfall eftir útspil sem kom eins og þruma úr heiðskíru lofti Innlent Fleiri fréttir Ósáttir sendlar bjóða Wolt fram aðstoð sína Lét maka vinna fyrir sig í skólanum Stjórnendur Sorpu slegnir Landsbankamálið gæti kostað ríkið hundruð milljóna Veltir fyrir sér hvort Viðskiptaráð haldi að Íslendingar séu hálfvitar Heimir Már biðst afsökunar á orðum sínum Wolt kærir hótanir til lögreglu Boðið upp á bólusetningar í apótekum í fyrsta sinn „Mínar skoðanir skipta í þessu máli litlu“ Höskuldur tapaði aftur fyrir Magnúsi „Hafðu kjarnorkuvopnin tilbúin“ Vill loka Stuðlum og opna nýtt úrræði Telur ekki að verið sé að víkja frá gildandi samningi Ætla að brenna rusl og skapa orku Kjarasamningar kennara í uppnámi Bein útsending: Peptíð, töfralausn eða heilsufarsleg áhætta? „Burt með bölvað ofstækið“ Flóttamannaleið opin á ný eftir bílveltu Óttast að þjónusta við íbúa verði lakari og dýrari í kjölfar uppsagna Tveggja til fjögurra ára börn ekki sprautuð heldur gefið í nefið Mikilvægt að styggja fólk ekki með orðalagi Staðfesta tveggja ára dóm fyrir nauðgun eftir þorrablót Útilokar ekki verkfall eftir útspil sem kom eins og þruma úr heiðskíru lofti Þristurinn gefinn Flugsafni Íslands Héldu námskeið um heiðursofbeldi Árekstur á Vesturlandsvegi tefur umferð „Kisur eru að missa fæturna“ Veruleikinn breyttur eftir ofsaakstur á ónýtum bíl ChatGPT trónir á toppnum Hafi reynt að myrða kærustu sína í sumar Sjá meira