Fínmalað móberg til að lækka kolefnisspor sements á Íslandi og í Evrópu. Børge Johannes Wigum og Sigríður Ósk Bjarnadóttir skrifa 28. október 2024 12:45 Við erum nú í þeirri einstöku stöðu að geta þróað og innleitt nýjar tegundir sements sem byggjast á hagnýtum rannsóknum sem upprunalega voru gerðar af íslenskum vísindamönnum á sjöunda áratugnum. Þessi nýja tegund sements, sem byggir að hluta til á náttúrulegu íslensku móbergi, mun hafa veruleg áhrif á kolefnisspor sem tengjast byggingariðnaði á Íslandi og víðar. Þetta verkefni mun skila verulegum virðisauka á Íslandi og staðfesta stöðu Íslands sem vettvangs áþreifanlegrar nýsköpunar á sviði vistvænnar mannvirkjagerðar. Öll viljum við ferðast um fallega landið okkar og njóta ósnortinnar náttúru og fegurðar. En við búum einnig í nútíma samfélagi þar sem við þurfum fæði, orku, vegi, húsnæði og aðra innviði til þess að geta lifað góðu lífi. Því þurfum við að einhverju leyti að nýta landið sem best við getum, fiskimiðin, orkuna og efnin sem landið gefur. Hér gildir að vanda til verka og vinna af virðingu við náttúruna og þá sem landið byggja. Í þessari grein verður fjallað um nýtingu íslensks móbergs sem íauka í sement. Steinsteypa, sement og póssolan-virkni Steinsteypa hefur verið, og er til framtíðar, mjög mikilvægt byggingarefni á Íslandi, og víða um heim. Steinsteypa er aðalbyggingarefni í 70% bygginga á Íslandi, og samanstendur af sementi (brenndur kalksteinn), vatni og steinefnum. Steinefnin, sem notuð eru í steypu á Íslandi (og sem eru um 70-80% af rúmmáli steypu) eru íslensk, en sementið til að binda það saman, er nú flutt inn frá Noregi og Danmörku (eftir 2012 þótti ekki lengur hagkvæmt að halda úti innlendri sementsframleiðslu á Akranesi). Um það bil 90% af kolefnislosun vegna steinsteypuframleiðslu í heiminum, eru vegna sements. Almennt er talið að u.þ.b. 8% af allri kolefnislosun heims séu rakin til framleiðslu sements. Á undanförnum áratugum hafa víðs vegar um heiminn í auknum mæli verið notaðir íaukar í sement. Þessir íaukar, einnig kallað possólan-efni, eru efni sem bætt er í sement til að lækka kolefnisspor og bæta tiltekna efniseiginleika steypunnar. Póssolanvirkni þýðir að efnið sjálft harðnar ekki í vatni, en öðlast styrk í steypu í gegnum efnahvarf með sementi. Rómverjar uppgötvuðu þetta fyrir meira en 2000 árum síðan, og dregur heitið „póssolan“ nafn sitt af þorpinu; Pozzuoli nær Napólí á Ítalíu, þar sem mikið er til af eldfjallaösku. Póssolan-efni eru sem dæmi kísilryk, móberg (eldfjallaaska), brenndur leir, slagg frá járnvinnslu og flugaska. Hátt glerinnihald gerir efnin póssolanvirk, en framboðið á þeim er að minnka, fyrir utan brenndan leir og móberg. Tilgangurinn er sem sagt bæði að lækka magn sements (lækkun kostnaðar og jákvæð umhverfisáhrif), enn einnig hafa rannsóknir sýnt fram á að slíkt possólan-sement gefur oft endingarbetri steypu, hindrar alkalívirkni o.s.fv. Víða hefur náðst góður árangur með því að nota um 20% flugösku sem íauka í sement. Flugaska fellur til við það að brenna kol í orkuverum í Evrópu. Markmið Evrópusambandsins er hins vegar að hætta að brenna kol og því er fyrir fram vitað að flugaska er ekki lausn sem hægt er að treysta á til framtíðar. Nú þegar er að reynast erfitt að fá nægilegt magn af flugösku í Evrópu. Vegna þess er sementsiðnaðinum í Evrópu mikið kappsmál að finna nýja og góða íauka í staðinn fyrir flugösku, og einnig reyna að hækka hlutfall íaukanna. Fínmalaður, brenndur leir hefur sýnt góða eiginleika, en vegna brennslu leirsins (kolefnisspor) hefur vaknað sífellt meiri áhugi á móbergi, sem þarf jú ekki að brenna og hefur því mun minni kolefnisfótspor. VPI-verkefnið (Volcanic Pozzolan Iceland) Móberg, sem til er víða á Íslandi, myndast við eldgos, undir jökli eða vatni. Kvikan snöggkólnar, og hluti af storknuðu bergi nær ekki að kristallast og verður glerkennt og þar með póssolanvirkt. Árið 1959 kom út grein um possólan-virkni móbergs eftir Hörð Jónsson og Harald Ásgeirsson í tímaritinu Verkfræðingafélag Íslands. Þeir töldu að notkun possólan-efna gæti orðið mikil á næstu áratugum og því mikilvægt að hefja rannsóknir á þessum efnum. Nýlega hefur bandarískt fyrirtæki (Greencraft) fengið einkaleyfi á notkun móbergs sem íauka í sementi. Undanfarin ár hefur íslenskt móberg verið rannsakað á vegum Hornsteins (Björgun og BM Vallá) og móðurfélagsins Heidelberg Materials. Hornsteinn, í gegnum dótturfyrirtækið Sementsverksmiðjuna, flytur inn sement frá norska framleiðandanum Heidelberg Materials Sement Norge. Heidelberg Materials er einn stærsti framleiðandi byggingarefna í heiminum og eru vörur fyrirtækisins notaðar við byggingu húsa, vega og verslunar- og iðnaðarmannvirkja. Fyrirtækið, sem upphaflega var þýskt, er nú fjölþjóðlegt með starfsemi í mörgum löndum. Það er einnig meirihlutaeigandi Hornsteins, sem er íslenskt eignarhaldsfélag, sem á og rekur þrjú dótturfélög; BM Vallá, Sementsverksmiðjuna og Björgun, en þau eiga öll rótgróna sögu á Íslandi. Sýni hafa verið tekin víðsvegar á landinu, en aðallega er um að ræða efni úr námunum í Lambafelli í Þrengslunum, í fjallinu Litla Sandfelli, og úr sjó nálægt Landeyjarhöfn Jarðfræðirannsóknir hafa verið unnar í góðu samstarfi við Jarðvísindastofnun Háskóla Íslands undir stjórn prófessors Ármanns Höskuldssonar. Jarðfræði fjallanna og hugsanlegt hlutfall nýtanlegs móbergs hefur verið metið út frá kortlagningu í mörkinni, mismunandi mælingum úr dróna, svarf-sýnum úr borholum, og ekki síst mælingum með GPR-búnaði (Ground Penetration Radar). Jarðfræðinemendur hafa tekið virkan þátt í verkefninu og eitt B.Sc. verkefni hefur verið ritað um jarðfræðikortlagninu á Litla Sandfelli. Verkefnið hefur hlotið styrk frá Tækniþróunarsjóði Rannís. Að verkefninu koma Raunvísindastofnun Háskóla Íslands, Umhverfis og byggingarverkfræðideild Háskóla Íslands, Heidelberg Materials og Eignarhaldsfélagið Hornsteinn ehf/BM Vallá. Í verkefninu hefur verið rituð meistararitgerð sem rannsakar kolefnisspor við framleiðslu á móbergi. Einnig er í gangi doktorsverkefni þar sem m.a. er fjallað um hvernig eiginleikar mismunandi gerða af móbergi virka þegar það er notað sem íaukar í sement. Fjölmargar prófanir bæði hérlendis og erlendis sýna mjög jákvæðar niðurstöður, með móberg sem íauka í sement, svipað því sem áratuga reynsla hefur áður sýnt með flugösku. Framleiðsla og umhverfislegur ávinningur Heidelberg Materials áformar að reisa mölunarverksmiðju sem malar íslenskt móberg til notkunar í sementsframleiðslu á landsvæði vestan við Þorlákshöfn. Áætlanir gera ráð fyrir að efnið verði að mestu sótt í sjávarnámur úti fyrir landi en einnig í námu í Litla-Sandfelli í Þrengslum. Efnið verður malað í lokuðum rýmum til útflutnings og íblöndunar við sement í þeim tilgangi að minnka verulega kolefnisspor sementsframleiðslu á heimsvísu. Vinnslunni fylgja engin teljandi hljóð-, lyktar eða umhverfismengun en henni munu fylgja um 60-80 störf auk aðkeyptrar þjónustu og tekna fyrir sveitarfélagið. Hvað nýtingu jarðefna Íslands varðar, hafa stjórnvöld haft þá stefnu að nýta starfræktar námur til fulls frekar en að raska jörð víða í náttúrinni. Námur eru þegar fyrir hendi í Litla-Sandfelli og Þrengslum og samræmist því stefnu stjórnvalda að nýta þær námur. Vilji Heidelberg Materials er að verða leiðandi á heimsvísu varðandi sjálfbær byggingarefni. Vegna þessa er eitt af meginmarkmiðum Heidelberg Materials að minnka kolefnisspor sitt og neikvæð áhrif af sementsframleiðslu. Í Noregi verður sementsframleiðsla Heidelberg Materials á næstu ári fyrsta sementsverksmiðja í heimi sem mun fanga koltvísýring beint úr framleiðslunni. Verkefnið í Þorlákshöfn er að auki stór liður í áætlun fyrirtækisins um að draga verulega úr kolefnislosun í byggingariðnaði. Með notkun móbergs í sementsframleiðslu og vinnslu þess með endurnýjanlegri orku á Íslandi myndi draga úr loftslagsáhrifum sementsframleiðslunnar í magni sem fá fordæmi eru fyrir í greininni. Markmiðið er að með því að nota móberg þurfi um 20% minna magn af sementi í steypuna. Með þessu minnka kolefnisspor sements verulega þar sem kolefnisspor móbergs (með allri vinnslu og flutningi til Evrópu), er aðeins um 4% af kolefnisspori sements. 1,5 milljónir tonn af móbergi myndu því spara um 1,2 milljónir tonna í losun kolvítsýrings út í andrúmsloftið á ári hverju. Það samsvarar liðlega 40% af árlegri losun hér á landi, að stóriðju og landnotkun undanskilinni, sem telst á beina ábyrgð Íslands á ári hverju. Áhrifin eru því umtalsverð. Við hvetjum áhugasama eindregið til að kynna sér málið betur á heimasíðu verkefnisins, www.heidelberg.is. Þar er meðal annars að finna umhverfismatsskýrslur sem verkefninu tengjast, skipulagsuppdrátt þann sem kosið verður um í komandi íbúakosningum og ýmsan annan fróðleik um verkefnið. Höfundar eru Dr Børge Johannes Wigum, jarðverkfræðingur hjá Hornsteini/Heidelberg Materials, og Dr Sigríður Ósk Bjarnadóttir framkvæmdastjóri umhverfis- og gæðasviðs hjá Hornsteini. Viltu birta grein á Vísi? Sendu okkur póst. Senda grein Umhverfismál Loftslagsmál Byggingariðnaður Ölfus Háskólar Námuvinnsla Deilur um iðnað í Ölfusi Stóriðja Mest lesið Eitruð kvenmennska Ása Lind Finnbogadóttir Skoðun Sameining Garðabæjar og Hafnarfjarðar – kostir – ókostir - skynsemi Ó. Ingi Tómasson Skoðun Á undan jarðýtu komi fornleifafræðingur… Stefán Pálsson Skoðun Leiðin til helvítis Jón Pétur Zimsen Skoðun Búum til réttlátt lífeyriskerfi Hrafn Magnússon Skoðun Samningur HSÍ við Rapyd – Opið bréf til frambjóðenda í formannskjöri Hópur stuðningsmanna Íslands í handbolta Skoðun Drögum úr fordómum í garð Breiðholts Alex Vor Ólafs,Jörundur Þór Hákonarson,Theodóra Líf Reykdal Skoðun Hvernig getum við notað nýjar ráðleggingar um mataræði? Óla Kallý Magnúsdóttir,Jóhanna E. Torfadóttir Skoðun Hin raunverulega byggðastefna Jón Þór Kristjánsson Skoðun Hinn nýi íslenski aðall Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Þau eru fá en þörfin er stór Sif Huld Albertsdóttir skrifar Skoðun Samvinnufélög, valkostur í atvinnurekstri Elín H. Jónsdóttir,Guðrún Johnsen skrifar Skoðun Leiðin til helvítis Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Eitruð kvenmennska Ása Lind Finnbogadóttir skrifar Skoðun Hinn nýi íslenski aðall Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Samningur HSÍ við Rapyd – Opið bréf til frambjóðenda í formannskjöri Hópur stuðningsmanna Íslands í handbolta skrifar Skoðun Gjaldskrár munu ekki virka til að koma aftur framleiðslu af stað Sæþór Randalsson skrifar Skoðun Mannúð og samvinna á tímum sögulegra þjáninga Sólrún María Ólafsdóttir skrifar Skoðun Hvernig getum við notað nýjar ráðleggingar um mataræði? Óla Kallý Magnúsdóttir,Jóhanna E. Torfadóttir skrifar Skoðun Þegar rykið hefur sest Jörgen Ingimar Hansson skrifar Skoðun Búum til réttlátt lífeyriskerfi Hrafn Magnússon skrifar Skoðun Á undan jarðýtu komi fornleifafræðingur… Stefán Pálsson skrifar Skoðun Hin raunverulega byggðastefna Jón Þór Kristjánsson skrifar Skoðun Sameining Garðabæjar og Hafnarfjarðar – kostir – ókostir - skynsemi Ó. Ingi Tómasson skrifar Skoðun Rúmir 30 milljarðar í fangelsi Guðmundur Ingi Þóroddsson skrifar Skoðun Sérstök staða orkusveitarfélaga! Guðmundur Haukur Jakobsson skrifar Skoðun Miklar endurbætur á lánum menntasjóðs námsmanna Elín Íris Fanndal skrifar Skoðun Drögum úr fordómum í garð Breiðholts Alex Vor Ólafs,Jörundur Þór Hákonarson,Theodóra Líf Reykdal skrifar Skoðun Er almenningur rusl? Sigurður Ingi Friðleifsson skrifar Skoðun Líffræðilega ómögulegt Björn Ólafsson skrifar Skoðun Veiðigjaldið stendur undir kostnaði Heiðrún Lind Marteinsdóttir skrifar Skoðun Minn gamli góði flokkur Hólmgeir Baldursson skrifar Skoðun Hve lengi tekur sjórinn við? Björn Brynjúlfur Björnsson skrifar Skoðun Orkan okkar, börnin og barnabörnin Jóna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Að fjárfesta í sjálfbærri verðmætasköpun Ingibjörg Ösp Stefánsdóttir skrifar Skoðun Að bregðast ungu fólki í viðkvæmri stöðu Ingibjörg Isaksen skrifar Skoðun Þekkir þú áhrifavaldana í lífi barnsins þíns? Daðey Albertsdóttir,Silja Björk Egilsdóttir,Skúli Bragi Geirdal skrifar Skoðun Hliðarveruleiki hræðsluáróðurs og „pólitískur forarpyttur“ Þórður Snær Júlíusson skrifar Skoðun Fyrir hverja er Sjúkratryggingar Íslands? Hrefna Sif Jónsdóttir skrifar Skoðun Nauðsynlegar breytingar á Menntasjóði námsmanna Ragna Sigurðardóttir skrifar Sjá meira
Við erum nú í þeirri einstöku stöðu að geta þróað og innleitt nýjar tegundir sements sem byggjast á hagnýtum rannsóknum sem upprunalega voru gerðar af íslenskum vísindamönnum á sjöunda áratugnum. Þessi nýja tegund sements, sem byggir að hluta til á náttúrulegu íslensku móbergi, mun hafa veruleg áhrif á kolefnisspor sem tengjast byggingariðnaði á Íslandi og víðar. Þetta verkefni mun skila verulegum virðisauka á Íslandi og staðfesta stöðu Íslands sem vettvangs áþreifanlegrar nýsköpunar á sviði vistvænnar mannvirkjagerðar. Öll viljum við ferðast um fallega landið okkar og njóta ósnortinnar náttúru og fegurðar. En við búum einnig í nútíma samfélagi þar sem við þurfum fæði, orku, vegi, húsnæði og aðra innviði til þess að geta lifað góðu lífi. Því þurfum við að einhverju leyti að nýta landið sem best við getum, fiskimiðin, orkuna og efnin sem landið gefur. Hér gildir að vanda til verka og vinna af virðingu við náttúruna og þá sem landið byggja. Í þessari grein verður fjallað um nýtingu íslensks móbergs sem íauka í sement. Steinsteypa, sement og póssolan-virkni Steinsteypa hefur verið, og er til framtíðar, mjög mikilvægt byggingarefni á Íslandi, og víða um heim. Steinsteypa er aðalbyggingarefni í 70% bygginga á Íslandi, og samanstendur af sementi (brenndur kalksteinn), vatni og steinefnum. Steinefnin, sem notuð eru í steypu á Íslandi (og sem eru um 70-80% af rúmmáli steypu) eru íslensk, en sementið til að binda það saman, er nú flutt inn frá Noregi og Danmörku (eftir 2012 þótti ekki lengur hagkvæmt að halda úti innlendri sementsframleiðslu á Akranesi). Um það bil 90% af kolefnislosun vegna steinsteypuframleiðslu í heiminum, eru vegna sements. Almennt er talið að u.þ.b. 8% af allri kolefnislosun heims séu rakin til framleiðslu sements. Á undanförnum áratugum hafa víðs vegar um heiminn í auknum mæli verið notaðir íaukar í sement. Þessir íaukar, einnig kallað possólan-efni, eru efni sem bætt er í sement til að lækka kolefnisspor og bæta tiltekna efniseiginleika steypunnar. Póssolanvirkni þýðir að efnið sjálft harðnar ekki í vatni, en öðlast styrk í steypu í gegnum efnahvarf með sementi. Rómverjar uppgötvuðu þetta fyrir meira en 2000 árum síðan, og dregur heitið „póssolan“ nafn sitt af þorpinu; Pozzuoli nær Napólí á Ítalíu, þar sem mikið er til af eldfjallaösku. Póssolan-efni eru sem dæmi kísilryk, móberg (eldfjallaaska), brenndur leir, slagg frá járnvinnslu og flugaska. Hátt glerinnihald gerir efnin póssolanvirk, en framboðið á þeim er að minnka, fyrir utan brenndan leir og móberg. Tilgangurinn er sem sagt bæði að lækka magn sements (lækkun kostnaðar og jákvæð umhverfisáhrif), enn einnig hafa rannsóknir sýnt fram á að slíkt possólan-sement gefur oft endingarbetri steypu, hindrar alkalívirkni o.s.fv. Víða hefur náðst góður árangur með því að nota um 20% flugösku sem íauka í sement. Flugaska fellur til við það að brenna kol í orkuverum í Evrópu. Markmið Evrópusambandsins er hins vegar að hætta að brenna kol og því er fyrir fram vitað að flugaska er ekki lausn sem hægt er að treysta á til framtíðar. Nú þegar er að reynast erfitt að fá nægilegt magn af flugösku í Evrópu. Vegna þess er sementsiðnaðinum í Evrópu mikið kappsmál að finna nýja og góða íauka í staðinn fyrir flugösku, og einnig reyna að hækka hlutfall íaukanna. Fínmalaður, brenndur leir hefur sýnt góða eiginleika, en vegna brennslu leirsins (kolefnisspor) hefur vaknað sífellt meiri áhugi á móbergi, sem þarf jú ekki að brenna og hefur því mun minni kolefnisfótspor. VPI-verkefnið (Volcanic Pozzolan Iceland) Móberg, sem til er víða á Íslandi, myndast við eldgos, undir jökli eða vatni. Kvikan snöggkólnar, og hluti af storknuðu bergi nær ekki að kristallast og verður glerkennt og þar með póssolanvirkt. Árið 1959 kom út grein um possólan-virkni móbergs eftir Hörð Jónsson og Harald Ásgeirsson í tímaritinu Verkfræðingafélag Íslands. Þeir töldu að notkun possólan-efna gæti orðið mikil á næstu áratugum og því mikilvægt að hefja rannsóknir á þessum efnum. Nýlega hefur bandarískt fyrirtæki (Greencraft) fengið einkaleyfi á notkun móbergs sem íauka í sementi. Undanfarin ár hefur íslenskt móberg verið rannsakað á vegum Hornsteins (Björgun og BM Vallá) og móðurfélagsins Heidelberg Materials. Hornsteinn, í gegnum dótturfyrirtækið Sementsverksmiðjuna, flytur inn sement frá norska framleiðandanum Heidelberg Materials Sement Norge. Heidelberg Materials er einn stærsti framleiðandi byggingarefna í heiminum og eru vörur fyrirtækisins notaðar við byggingu húsa, vega og verslunar- og iðnaðarmannvirkja. Fyrirtækið, sem upphaflega var þýskt, er nú fjölþjóðlegt með starfsemi í mörgum löndum. Það er einnig meirihlutaeigandi Hornsteins, sem er íslenskt eignarhaldsfélag, sem á og rekur þrjú dótturfélög; BM Vallá, Sementsverksmiðjuna og Björgun, en þau eiga öll rótgróna sögu á Íslandi. Sýni hafa verið tekin víðsvegar á landinu, en aðallega er um að ræða efni úr námunum í Lambafelli í Þrengslunum, í fjallinu Litla Sandfelli, og úr sjó nálægt Landeyjarhöfn Jarðfræðirannsóknir hafa verið unnar í góðu samstarfi við Jarðvísindastofnun Háskóla Íslands undir stjórn prófessors Ármanns Höskuldssonar. Jarðfræði fjallanna og hugsanlegt hlutfall nýtanlegs móbergs hefur verið metið út frá kortlagningu í mörkinni, mismunandi mælingum úr dróna, svarf-sýnum úr borholum, og ekki síst mælingum með GPR-búnaði (Ground Penetration Radar). Jarðfræðinemendur hafa tekið virkan þátt í verkefninu og eitt B.Sc. verkefni hefur verið ritað um jarðfræðikortlagninu á Litla Sandfelli. Verkefnið hefur hlotið styrk frá Tækniþróunarsjóði Rannís. Að verkefninu koma Raunvísindastofnun Háskóla Íslands, Umhverfis og byggingarverkfræðideild Háskóla Íslands, Heidelberg Materials og Eignarhaldsfélagið Hornsteinn ehf/BM Vallá. Í verkefninu hefur verið rituð meistararitgerð sem rannsakar kolefnisspor við framleiðslu á móbergi. Einnig er í gangi doktorsverkefni þar sem m.a. er fjallað um hvernig eiginleikar mismunandi gerða af móbergi virka þegar það er notað sem íaukar í sement. Fjölmargar prófanir bæði hérlendis og erlendis sýna mjög jákvæðar niðurstöður, með móberg sem íauka í sement, svipað því sem áratuga reynsla hefur áður sýnt með flugösku. Framleiðsla og umhverfislegur ávinningur Heidelberg Materials áformar að reisa mölunarverksmiðju sem malar íslenskt móberg til notkunar í sementsframleiðslu á landsvæði vestan við Þorlákshöfn. Áætlanir gera ráð fyrir að efnið verði að mestu sótt í sjávarnámur úti fyrir landi en einnig í námu í Litla-Sandfelli í Þrengslum. Efnið verður malað í lokuðum rýmum til útflutnings og íblöndunar við sement í þeim tilgangi að minnka verulega kolefnisspor sementsframleiðslu á heimsvísu. Vinnslunni fylgja engin teljandi hljóð-, lyktar eða umhverfismengun en henni munu fylgja um 60-80 störf auk aðkeyptrar þjónustu og tekna fyrir sveitarfélagið. Hvað nýtingu jarðefna Íslands varðar, hafa stjórnvöld haft þá stefnu að nýta starfræktar námur til fulls frekar en að raska jörð víða í náttúrinni. Námur eru þegar fyrir hendi í Litla-Sandfelli og Þrengslum og samræmist því stefnu stjórnvalda að nýta þær námur. Vilji Heidelberg Materials er að verða leiðandi á heimsvísu varðandi sjálfbær byggingarefni. Vegna þessa er eitt af meginmarkmiðum Heidelberg Materials að minnka kolefnisspor sitt og neikvæð áhrif af sementsframleiðslu. Í Noregi verður sementsframleiðsla Heidelberg Materials á næstu ári fyrsta sementsverksmiðja í heimi sem mun fanga koltvísýring beint úr framleiðslunni. Verkefnið í Þorlákshöfn er að auki stór liður í áætlun fyrirtækisins um að draga verulega úr kolefnislosun í byggingariðnaði. Með notkun móbergs í sementsframleiðslu og vinnslu þess með endurnýjanlegri orku á Íslandi myndi draga úr loftslagsáhrifum sementsframleiðslunnar í magni sem fá fordæmi eru fyrir í greininni. Markmiðið er að með því að nota móberg þurfi um 20% minna magn af sementi í steypuna. Með þessu minnka kolefnisspor sements verulega þar sem kolefnisspor móbergs (með allri vinnslu og flutningi til Evrópu), er aðeins um 4% af kolefnisspori sements. 1,5 milljónir tonn af móbergi myndu því spara um 1,2 milljónir tonna í losun kolvítsýrings út í andrúmsloftið á ári hverju. Það samsvarar liðlega 40% af árlegri losun hér á landi, að stóriðju og landnotkun undanskilinni, sem telst á beina ábyrgð Íslands á ári hverju. Áhrifin eru því umtalsverð. Við hvetjum áhugasama eindregið til að kynna sér málið betur á heimasíðu verkefnisins, www.heidelberg.is. Þar er meðal annars að finna umhverfismatsskýrslur sem verkefninu tengjast, skipulagsuppdrátt þann sem kosið verður um í komandi íbúakosningum og ýmsan annan fróðleik um verkefnið. Höfundar eru Dr Børge Johannes Wigum, jarðverkfræðingur hjá Hornsteini/Heidelberg Materials, og Dr Sigríður Ósk Bjarnadóttir framkvæmdastjóri umhverfis- og gæðasviðs hjá Hornsteini.
Samningur HSÍ við Rapyd – Opið bréf til frambjóðenda í formannskjöri Hópur stuðningsmanna Íslands í handbolta Skoðun
Drögum úr fordómum í garð Breiðholts Alex Vor Ólafs,Jörundur Þór Hákonarson,Theodóra Líf Reykdal Skoðun
Hvernig getum við notað nýjar ráðleggingar um mataræði? Óla Kallý Magnúsdóttir,Jóhanna E. Torfadóttir Skoðun
Skoðun Samningur HSÍ við Rapyd – Opið bréf til frambjóðenda í formannskjöri Hópur stuðningsmanna Íslands í handbolta skrifar
Skoðun Hvernig getum við notað nýjar ráðleggingar um mataræði? Óla Kallý Magnúsdóttir,Jóhanna E. Torfadóttir skrifar
Skoðun Sameining Garðabæjar og Hafnarfjarðar – kostir – ókostir - skynsemi Ó. Ingi Tómasson skrifar
Skoðun Drögum úr fordómum í garð Breiðholts Alex Vor Ólafs,Jörundur Þór Hákonarson,Theodóra Líf Reykdal skrifar
Skoðun Þekkir þú áhrifavaldana í lífi barnsins þíns? Daðey Albertsdóttir,Silja Björk Egilsdóttir,Skúli Bragi Geirdal skrifar
Samningur HSÍ við Rapyd – Opið bréf til frambjóðenda í formannskjöri Hópur stuðningsmanna Íslands í handbolta Skoðun
Drögum úr fordómum í garð Breiðholts Alex Vor Ólafs,Jörundur Þór Hákonarson,Theodóra Líf Reykdal Skoðun
Hvernig getum við notað nýjar ráðleggingar um mataræði? Óla Kallý Magnúsdóttir,Jóhanna E. Torfadóttir Skoðun