Borgin er ekki að drukkna í einkabílum

Því er haldið fram að í Reykjavík fjölgi bílum um allt að 100 í hverri viku. Borgin sé að drukkna í bílum og Borgarlínu þurfi til að draga úr umferðarteppum af völdum allra þessara bíla. En þetta er ekki mæling á umferð heldur fjöldi nýskráninga bifreiða á viku. 100 bílar á viku eru um 5.200 á ári. Það er ekki sprenging heldur hófleg aukning og endurnýjun sem segir lítið um raunverulegt álag á gatnakerfið.

Tölurnar ganga ekki upp

Samkvæmt gögnum frá Hagstofu Íslands hefur íbúum fjölgað um rúm 20% á síðustu tíu árum. Á sama tíma sýnir talning Vegagerðarinnar að umferð um lykilæð eins og Ártúnsbrekku hefur aðeins aukist um um 9%. Ef rétt væri að borgin sé að fyllast af bílum ætti þessi tala að vera mun hærri. Hún er það ekki. Þvert á móti bendir hún til þess að umferð vaxi hægar en bæði íbúum og bílafjölda.

Bílafjöldi er ekki sama og umferð

Í stað þess að ræða raunmælda umferð er sífellt vísað í fjölda skráðra bíla. Það eru grundvallarmistök eða meðvituð einföldun. Nýskráður bíll er ekki endilega ný ferð á álagstíma. Stór hluti bílaflotans er hjá bílaleigum, hluti er varabílar heimila og margir bílar eru lítið notaðir og svo aðrir afskráðir á móti. Að draga beina línu frá nýskráningu yfir í umferð er einfaldlega rangt en hentar vel í pólitískri framsetningu.

Tafir aukast en það er ekki vegna „of margra bíla“

Gögn frá Tom Tom sýna auknar umferðartafir í Reykjavík. Sú staðreynd er síðan notuð til að styðja söguna um „of marga bíla“. En tafir mæla flæði, ekki fjölda bíla. Þegar akreinum er fækkað, flæði breytt eða afkastageta minnkuð, þá aukast tafir. Lítil skerðing á flæði getur haft margföld áhrif á ferðatíma. Það þarf ekki fleiri bíla til að búa til meiri umferðarteppu, það nægir að hægja á kerfinu.

Heimatilbúinn vandi á að réttlæta „lausnina“

Fyrst er sett fram einföld saga: borgin er að fyllast af bílum. Síðan er sú saga notuð til að réttlæta fyrirfram ákveðna lausn. En þegar gögnin eru skoðuð sést að vandinn er ekki fjölgun bíla. Umferð hefur ekki aukist í takt við íbúafjölgun. Þrátt fyrir það er haldið áfram með rangfærslurnar. Það er ekkert annað en pólitískt ofstæki.

200 milljarða lausn á tilbúnu vandamáli

Borgarlínan er fjárfesting upp á hundruð milljarða króna. Eitt stærsta opinbera verkefni Íslandssögunnar. En sú forsenda að umferðin sé að „springa“ stenst ekki. Þessi fjárfestingaráform eru byggð á sandi.

Borgarlínukórinn

Í stað opinnar og gagnrýninnar greiningar hefur orðið til samkór þar sem ákveðin sjónarmið eru endurtekin án sannprófana. Spurningum er oftast svarað með slagorðum fremur en gögnum.

Byrjum á réttum spurningum

Ef markmiðið er að bæta samgöngur þarf fyrst að skilgreina viðfangsefnið og skilja pólitíkina eftir heima: Hversu mikil er raunveruleg aukning í umferð, hvar myndast tafir og hvers vegna, hver eru áhrif mismunandi aðgerða á flæði umferðarinnar? Án svara við þessum spurningum er hætt við að lausnirnar verði dýrar og marklausar. Því miður virðist Borgarlínan eiga að vera svarið á vanda sem ekki hefur verið kannaður ofan í kjölinn. Ódýrari og einfaldari lausnum er ýtt út í horn.

Höfundur er stjórnarmaður í Félagi Sjálfstæðismanna í Grafarvogi