Hugum að lífsgæðum - höfnum ofurþéttingu 1. maí 2026 14:31 Við skipulag og umhverfismótun þarf að huga að mikilvægum lífsgæðum í nærumhverfi fólks. Þetta á ekki síst við um þéttingu með nýbyggingum í eldri hverfum. Lífsgæði í umhverfiskipta máli Dæmi um slík lífsgæði eru ósnortin náttúra, opin svæði, leikvettvangur barna, víðfeðmi, útsýni, dagsbirta, sólarljós, samræmt yfirbragð í eldri byggingarstíl, kennileiti, saga og sérkenni eldri hverfa, innviðir á borð við skóla og samgöngur, samheldni íbúa og samráð við íbúana. Ofstæki kveikir ófriðarbál Ofurþétting borgaryfirvalda í grónum hverfum, á undanförnum árum, byggir á þeirri sannfæringu að til sé aðeins eitt, algilt og endanlega rétt skipulag, hafið yfir allan vafa og hafið yfir skoðanir, réttindi, hagsmuni og tilfinningar íbúanna. Í slíkum tilfellum er yfirleitt valtað yfir flest þau lífsgæði sem talin eru upp hér að framan, án þess að íbúarnir sem fyrir eru fái nokkru um það ráðið. Slíkt háttalag er í raun innrás í nærumhverfi. Ofstæki af þessu tagi hefur kveikt ófriðarbál milli borgaryfirvalda og borgarbúa um alla borg: í Bústaðahverfi, Laugardalnum, Skerjafirði, Breiðholti og í Grafarvogi. Ofurþéttingin studd með samningi um vaxtarmörk hefur líka haft mjög neikvæð áhrif á efnahagsleg lífskjör reykvíkinga með uppsprengdu lóða- og íbúðaverði og tilheyrandi verðbólguáhrifum. Raunverulegt íbúalýðræði Miðflokkurinn vill uppræta slíkan yfirgang. Við viljum að unnið sé að skipulagsmálum í hverfum borgarinnar í sátt og samstarfi við íbúana og að þeir fái ótvíræðan rétt til að hafa áhrif á ákvarðanir um nærumhverfi sitt. Grafarvogsbúar hafa oft þurft að líða fyrir íþyngjandi afskipti borgaryfirvalda af sínum málum. Skemmst er að minnast sameininga og hrókeringa á skólum Grafarvogs. Allt það rask var réttlætt með hagræðingu sem aldrei skilaði sér. Ef Miðflokkurinn kemst til valda munum við afturkalla áform borgaryfirvalda um fyrirhugaða ofurþéttingu í Grafarvogi og víðar. Fjölbreytni í búsetukostum Í stað þess að öllum nýjum íbúðum sé komið fyrir í fjölbýlishúsum sem troðið er inn í gróin hverfi eins og hér hefur verið lýst, vill Miðflokkurinn brjóta land undir ný íbúðahverfi fyrir fjölbreytta, fjölskylduvæna íbúðabyggð, í fjölbýlishúsum, raðhúsum og einbýlishúsum með nægum bílastæðum. Þannig verði tryggt val á búsetukosti í samræmi við eftirspurn. Vinstri meirihlutinn er hins vegar andvígur slíku vali. Árið 2024 samþykkti hann byggingaráform fyrir 1289 íbúðir í Reykjavík. Gert er ráð fyrir að 99% þeirra íbúða verði í fjölbýlishúsum. Við höfnum slíku einhliða forræði yfirvalda. Við viljum stórauka lóðaframboð fyrir alla búsetukosti, færa almennum borgurum aftur réttinn til að fá úthlutað lóðum, lækka þannig lóða- og íbúðaverð og gera sem flestum kleift að eignast eigin íbúð. Höfundur er oddviti Miðflokksins í Reykjavík. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Miðflokkurinn Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Ari Edwald Mest lesið Þjóðin sagði nei. En „látum eins og ekkert sé…” Íris Erlingsdóttir Skoðun Búrkuball í inngildingarviku Þórarinn Hjartarson Skoðun Þegar góður ásetningur skilur börn eftir Guðjóna Eygló Friðriksdóttir Skoðun Gagnaver, Verne og Ísrael Halldór Reynisson Skoðun Ábyrgur hagsmunaseggur eða óábyrgt fórnarlamb? Þórdís Hólm Filipsdóttir Skoðun Próf, einkunnir og (PISA) mat á skólakerfi. Hluti 1. Jón Torfi Jónasson Skoðun Bubbi Morthens og endalok alheimsins Kristján Logason Skoðun Ísland sagði nei – en sagði það nei við Evrópu? Valerio Gargiulo Skoðun Á að mismuna lántökum? Jón Guðni Ómarsson Skoðun Að velta eigin sök á aðra Sigurjón Þórðarson Skoðun Skoðun Skoðun Marta Kos verður að virða niðurstöðuna Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Þegar góður ásetningur skilur börn eftir Guðjóna Eygló Friðriksdóttir skrifar Skoðun Gagnaver, Verne og Ísrael Halldór Reynisson skrifar Skoðun Sterkari innviðir fyrir STEM menntun Huld Hafliðadóttir skrifar Skoðun Ísland sagði nei – en sagði það nei við Evrópu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun EES-samningurinn og regluverk atvinnulífsins Ólafur Stephensen skrifar Skoðun Ábyrgur hagsmunaseggur eða óábyrgt fórnarlamb? Þórdís Hólm Filipsdóttir skrifar Skoðun Milljón hugmyndir, hundrað tímamót Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Fjórða valdið? En það ert þú! Þorsteinn J. Vilhjálmsson skrifar Skoðun Að velta eigin sök á aðra Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Próf, einkunnir og (PISA) mat á skólakerfi. Hluti 1. Jón Torfi Jónasson skrifar Skoðun Hvers eiga börnin að gjalda? Magnea Gná Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Á að mismuna lántökum? Jón Guðni Ómarsson skrifar Skoðun Þegar öll hafa svörin skiptir hugsunin mestu Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Bubbi Morthens og endalok alheimsins Kristján Logason skrifar Skoðun Þýsklendingar á meðal vor Darri Eyþórsson skrifar Skoðun Þöllin á þorpinu Jakob Tryggvason skrifar Skoðun Þjóðin sagði nei. En „látum eins og ekkert sé…” Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Málshraðasögur Eva Hauksdóttir skrifar Skoðun Búrkuball í inngildingarviku Þórarinn Hjartarson skrifar Skoðun Þjóðaratkvæðgreiðslan: Aðild að Evrópusambandinu hafnað Kristinn H. Gunnarsson skrifar Skoðun Blekking litla samfélagsins Sævar Þór Jónsson skrifar Skoðun Farsælt samstarf sveitarfélaga á höfuðborgarsvæðinu í 50 ár Páll Björgvin Guðmundsson skrifar Skoðun Bókun 35: Munurinn á stjórnarskrá Noregs og Íslands Júlíus Valsson skrifar Skoðun Kærleikur er pönk Guðný Þorsteinsdóttir skrifar Skoðun Er kostnaðurinn einskis virði? Hrafn Gunnarsson skrifar Skoðun Mikilvægi þess að lifa æskuna af Einar Torfi Einarsson Reynis skrifar Skoðun Hvað ef svarið hefði verið já? Eva Magnúsdóttir skrifar Skoðun Húsnæðisstefnan sem gerði ungt fólk að leiguliðum Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Veist þú í raun hvernig gervigreind virkar? Bjarki Sigurjónsson Thorarensen skrifar Sjá meira
Við skipulag og umhverfismótun þarf að huga að mikilvægum lífsgæðum í nærumhverfi fólks. Þetta á ekki síst við um þéttingu með nýbyggingum í eldri hverfum. Lífsgæði í umhverfiskipta máli Dæmi um slík lífsgæði eru ósnortin náttúra, opin svæði, leikvettvangur barna, víðfeðmi, útsýni, dagsbirta, sólarljós, samræmt yfirbragð í eldri byggingarstíl, kennileiti, saga og sérkenni eldri hverfa, innviðir á borð við skóla og samgöngur, samheldni íbúa og samráð við íbúana. Ofstæki kveikir ófriðarbál Ofurþétting borgaryfirvalda í grónum hverfum, á undanförnum árum, byggir á þeirri sannfæringu að til sé aðeins eitt, algilt og endanlega rétt skipulag, hafið yfir allan vafa og hafið yfir skoðanir, réttindi, hagsmuni og tilfinningar íbúanna. Í slíkum tilfellum er yfirleitt valtað yfir flest þau lífsgæði sem talin eru upp hér að framan, án þess að íbúarnir sem fyrir eru fái nokkru um það ráðið. Slíkt háttalag er í raun innrás í nærumhverfi. Ofstæki af þessu tagi hefur kveikt ófriðarbál milli borgaryfirvalda og borgarbúa um alla borg: í Bústaðahverfi, Laugardalnum, Skerjafirði, Breiðholti og í Grafarvogi. Ofurþéttingin studd með samningi um vaxtarmörk hefur líka haft mjög neikvæð áhrif á efnahagsleg lífskjör reykvíkinga með uppsprengdu lóða- og íbúðaverði og tilheyrandi verðbólguáhrifum. Raunverulegt íbúalýðræði Miðflokkurinn vill uppræta slíkan yfirgang. Við viljum að unnið sé að skipulagsmálum í hverfum borgarinnar í sátt og samstarfi við íbúana og að þeir fái ótvíræðan rétt til að hafa áhrif á ákvarðanir um nærumhverfi sitt. Grafarvogsbúar hafa oft þurft að líða fyrir íþyngjandi afskipti borgaryfirvalda af sínum málum. Skemmst er að minnast sameininga og hrókeringa á skólum Grafarvogs. Allt það rask var réttlætt með hagræðingu sem aldrei skilaði sér. Ef Miðflokkurinn kemst til valda munum við afturkalla áform borgaryfirvalda um fyrirhugaða ofurþéttingu í Grafarvogi og víðar. Fjölbreytni í búsetukostum Í stað þess að öllum nýjum íbúðum sé komið fyrir í fjölbýlishúsum sem troðið er inn í gróin hverfi eins og hér hefur verið lýst, vill Miðflokkurinn brjóta land undir ný íbúðahverfi fyrir fjölbreytta, fjölskylduvæna íbúðabyggð, í fjölbýlishúsum, raðhúsum og einbýlishúsum með nægum bílastæðum. Þannig verði tryggt val á búsetukosti í samræmi við eftirspurn. Vinstri meirihlutinn er hins vegar andvígur slíku vali. Árið 2024 samþykkti hann byggingaráform fyrir 1289 íbúðir í Reykjavík. Gert er ráð fyrir að 99% þeirra íbúða verði í fjölbýlishúsum. Við höfnum slíku einhliða forræði yfirvalda. Við viljum stórauka lóðaframboð fyrir alla búsetukosti, færa almennum borgurum aftur réttinn til að fá úthlutað lóðum, lækka þannig lóða- og íbúðaverð og gera sem flestum kleift að eignast eigin íbúð. Höfundur er oddviti Miðflokksins í Reykjavík.
Skoðun Farsælt samstarf sveitarfélaga á höfuðborgarsvæðinu í 50 ár Páll Björgvin Guðmundsson skrifar