Enginn á að vera einn í Reykja­vík

Einmanaleiki er ein stærsta lýðheilsuáskorun samtímans. Hann snertir fólk á öllum aldri, börn, ungmenni, fullorðna og eldra fólk. Í ört vaxandi borg þar sem byggð þéttist og samfélagsform breytast verðum við að spyrja: hvernig tryggjum við að engin manneskja upplifi sig eina?

Í borgarstjórn í dag þann 3. mars var samhljóða samþykkt tillaga borgarfulltrúa Samfylkingarinnar, Pírata, Sósíalistaflokks Íslands, Flokks fólksins og Vinstri grænna um aðgerðir gegn einmanaleika og um eflingu frístundaþjónustu og að hafin verði heildstæð endurskoðun á stefnu Reykjavíkurborgar um frístundaþjónustu. Núverandi stefna er frá 2017. Síðan þá hefur samfélagið tekið miklum breytingum og þörfin fyrir markvissar aðgerðir er augljós.

Frístundaþjónusta gegn félagslegri einangrun

Frístundaþjónusta er ein af grunnstoðum lýðheilsu og öflug forvörn gegn félagslegri einangrun. Samfélagshús, sundlaugar, bókasöfn og félagsmiðstöðvar eru ekki bara þjónustustofnanir heldur eru þau einnig hjarta hvers hverfis. Þar tekur fólk þátt, tengsl myndast og þar með styrkist samfélagið. Ég trúi því að ein áhrifaríkasta leiðin til að draga úr einmanaleika er að blanda kynslóðum markvisst saman. Við sjáum nú þegar jákvæð dæmi í samfélagshúsum borgarinnar þar sem opin leikskólastarfsemi er sums staðar starfrækt en hún skapar vettvang þar sem eldri borgarar njóta samveru við ungviði. Þar fá börnin hlýju og athygli og eldra fólkið finnur til sín í að sinna ungviði, kjá og spjalla og tekur virkan þátt.

Styrkjum kynslóðatengsl

Mikilvægt er að styrkja tengsl milli kynslóða þannig eflist samkennd og andleg heilsa þeirra sem eiga í hlut styrkist. Börn sem alast upp í fjölbreyttu tengslaneti eru líklegri til öðlast öryggi og félagsfærni. Eldra fólk sem hefur tækifæri til fjölbreytilegrar þátttöku í samfélaginu býr við betri lífsgæði. Þetta gerist ekki af sjálfu sér, heldur krefst meðvitaðrar stefnumótunar og hönnunar rýma sem hvetja til samveru.

Ég vil leggja áherslu á að byggð verði upp fleiri fjölskylduvæn svæði þar sem algild hönnun er höfð sem gæðaviðmið fyrir öll svæði. Leikvellir og almenningsrými eiga að vera aðgengileg öllum, óháð aldri eða færni. Þegar barn í hjólastól, afi með göngugrind og unglingur í leik geta deilt sama rými eykst þátttaka íbúa sem svo aftur skapar samfélag og traust.

Samfélagslegt verkefni

Markmið tillögunnar sem samþykkt var í dag er að fela borgarstjóra að láta vinna aðgerðaáætlun gegn einmanaleika og endurskoða frístundastefnu borgarinnar með það að leiðarljósi að fjölga tækifærum til samveru og virkni. Við þurfum að auðvelda aðgengi, auka sýnileika þjónustunnar og styrkja samstarf milli sviða, því fagna ég þessari tillögu.

Reykjavík á að vera borg sem býður upp á vettvang fyrir fólk til að hittast og njóta samvista. Einmanaleiki er ekki einkamál einstaklingsins heldur samfélagslegt verkefni. Með markvissri stefnumótun, blöndun kynslóða og fjölskylduvænum rýmum getum við byggt borg sem heldur betur utan um sitt fólk enda á enginn að þurfa að vera einn í Reykjavík.

Höfundur er varaborgarfulltrúi og formaður borgarstjórnarflokks Samfylkingarinnar.