Ekki meira en 350 grömm af rauðu kjöti á viku og sem minnst af sykri Hólmfríður Gísladóttir skrifar 12. mars 2025 11:44 Fæðuhringurinn samkvæmt ráðleggingum Embættis landlæknis. Fram kom á fundinum að ráðleggingarnar byggðu á afar traustum vísindalegum grunni. Embætti landlæknis Íslendingar ættu að takmarka neyslu sína á rauðu kjöti við 350 grömm á viku og neyslu mjólkur og mjólkurvara við 350 til 500 ml á dag. Þá ættu þeir að borða fimm til átta skammta af grænmeti og ávöxtum á dag og þrjá skammta af heilkornum. Þetta eru nýjar ráðleggingar Embættis landlæknis um mataræði en þær byggja fyrst og fremst á norrænum næringarráðleggingum, viðmiðunargildum fyrir orku og næringarefni sem birt voru í júlí í fyrra og niðurstöðum landskönnunar á matarræði Íslendinga. Ráðleggingarnar voru kynntar á fundi í morgun en þar var ítrekað að þær byggðu á afar traustum vísindalegum grunni. Alma Möller heilbrigðisráðherra hóf fundinn á því að bjóða eftirmann sinn hjá embættinu, Maríu Heimisdóttur, velkomna. Þá sagði hún mataræði ekki aðeins skipta máli hvað varðaði líkamlega og andlega heilsu, heldur einnig lífsgæðin. Ráðherra sagði mikilvægt að horfa til barnanna og muna að þau gerðu eins og við gerðum, ekki bara eins og við segðum. Þá væri afar mikilvægt að holl matvara yrði aðgengilegri og ódýrari. Minna kjöt, mettaða fitu, salt og sykur Ráðleggingarnar hafa tekið nokkrum breytingum frá því að Manneldisráð gaf síðast út ráðleggingar árið 2014 en þá var kveðið á um að takmarka neyslu á rauðu kjöti við 500 grömm á viku, mjólk og mjólkurvörur við 500 ml á dag og mælt með neyslu fimm skammta af ávöxtum og grænmeti daglega. Þá er í fyrsta sinn fjallað um áfengi, orkudrykki, kaffi og te og baunir, ertur og linsur flokkaðar með próteingjöfum í stað grænmetis og ávaxta. Ráðleggingarnar hafa breyst nokkuð og þá er í fyrsta sinn fjallað um áfengi og orkudrykki.Embætti landlæknis „Mælt er með mataræði sem byggir að mestu á mat úr jurtaríkinu og er ríkt af grænmeti, ávöxtum, berjum, baunum, ertum, linsum, kartöflum og heilkornavöru,“ segir í kynningu um ráðleggingarnar. Þá er mælt með því að borða fisk og hnetur og nota jurtaolíu við framleiðslu. „Takmarka ætti eða sleppa neyslu á unnum kjötvörum, áfengi og matvælum sem innihalda mikið af fitu, salti og sykri. Gott er að gefa sér góðan tíma til að njóta matarins og borða með athygli, án áreitis.“ Mikilvægt að neyta D-vítamíns María Heimisdóttir, nýr landlæknir, sagði að það að stuðla að góðri næringu væri ein mikilvægasta aðgerðin í lýðheilsumálum sem hægt væri að ráðast í. Hún sagði ráðleggingarnar byggja á alþjóðlegum vísindaniðurstöðum en einnig aðstæðum hér á landi. Ráðleggingarnar væru ætlaðar til að stuða að betri heilsu og koma í veg fyrir sjúkdóma á borð við hjartasjúkdóma og krabbamein. Þær hefðu mikið lýðheilsugildi og ef almenningur tileinkaði sér þær að miklu leyti væri hægt að draga úr sjúkdómum og auka lífslíkur. Það væri stundum erfitt að borða fjölbreytt en markmiðið væri að borða hollt heilt yfir. Það skipti minna máli hvað maður borðaði milli jóla og nýárs en það sem maður borðaði á milli nýárs og jóla, sagði hún í gamni. Á þessu grafi má bersýnilega sjá hvernig óhollt mataræði getur haft áhrif á heilsu og lífsgæði fólks.Embætti landlæknis Mælt er með því að fólk borði fisk sem máltíð tvisvar til þrisvar í viku og einnig sem álegg. Þá sé hollt að neyta bauna, erta og linsa að minnsta kosti einu sinni í viku. Fólki er ráðlagt að velja fituminni og helst sýrðar mjólkurvörur og halda sig frá mjólkurvörum sem innihalda sykur eða sætuefni. Jurtaolía og önnur mjúk fita en sögð mun ákjósanlegri en hörð fita á borð við smjörva og smjörlíki. D-vítamín ættu allir að taka sem bætiefni, auk þess sem ráðlegt sé að borða feitan fisk að minnsta kosti einu sinni í viku. „Sælgæti, snakk, kökur, kex, ís, sætir drykkir og aðrar fæðutegundir sem innihalda mikið af sykri, salti og/eða mettaðri fitu er ráðlagt að takmarka. Ráðlagt er að takmarka eða sleppa drykkjum með sykri eða sætuefnum svo sem gosi, orkudrykkjum, íste og safa,“ segir í kynningunni. Þá sé mælt með að saltneysla fari ekki yfir sex grömm á dag og ítrekað að engin örugg mörk séu til hvað varðar áfengisneyslu, sem auki líkurnar á krabbameinum í meltingarvegi og brjóstum. Heilbrigðismál Matvælaframleiðsla Matvöruverslun Neytendur Mest lesið „Það eru alltaf einhverjar árásir í þessari blokk“ Innlent Þingmaður úðaði eyrnameðali fyrir hunda í kokið á sér Innlent Sérsveit handtók vopnaðan mann Innlent Þorbjörg segir Úlfar hengja bakara fyrir smið Innlent Sósíalistar tortími mögulega sjálfum sér Innlent Kviknaði í bíl á miðjum vegi Innlent Kveður Glerártorg eftir sautján ár Innlent Umfangsmestu loftárásir frá upphafi stríðs Erlent Framtíð vararíkissaksóknara ræðst á allra næstu dögum Innlent Úr Kvennaskólanum í píparann Innlent Fleiri fréttir „Það eru alltaf einhverjar árásir í þessari blokk“ Stefnt að nýjum og glæsilegum miðbæ í Grundarfirði Kviknaði í bíl á miðjum vegi Framtíð vararíkissaksóknara ræðst á allra næstu dögum Þorbjörg segir Úlfar hengja bakara fyrir smið Sósíalistar tortími mögulega sjálfum sér Dómsmálaráðherra tjáir sig um ummæli Úlfars Úr Kvennaskólanum í píparann Afsögn Úlfars og afstaða Íslands til ástandsins á Gasa Sérsveit handtók vopnaðan mann Tóku á móti tveimur börnum á innan við klukkustund Steinn reistur við með eins konar blöðrum Elsti hestur landsins er 36 vetra með tennur og hófa í fínu standi Vannærð börn svelti eða verði læknanlegum sjúkdómum að bráð „Þú hakkar ekki á tóman maga“ Kveður Glerártorg eftir sautján ár Þingmaður úðaði eyrnameðali fyrir hunda í kokið á sér „Hafa ekki lyft litla fingri í máli Oscars“ Dúxinn fjarri góðu gamni Brottvísun Oscars, skortur á kvenhökkurum og hundgamall hestur Vísar ásökunum um smölun aftur til sendanda Skjálftinn reyndist 5,1 og fannst frá Skaganum að Hellu Gunnar Smári kosinn úr stjórn: Úrsagnir og uppnám á aðalfundi Sósíalistaflokksins Skiptar skoðanir á „forljótum“ varðturnum gegn vasaþjófnaði Stór skjálfti fannst vel á suður- og vesturlandi Dráttarvéladagur er á Blikastöðum í dag Beiðni Oscars hafnað: „Það bíður hans engin birta, það er enginn þarna“ Nýr meirihluti komi ekki til greina Umsókn Oscars um landvistarleyfi hafnað og nýr meirihluti útilokaður Þrjár erlendar stúlkur með hæstu einkunn í FÁ Sjá meira
Þetta eru nýjar ráðleggingar Embættis landlæknis um mataræði en þær byggja fyrst og fremst á norrænum næringarráðleggingum, viðmiðunargildum fyrir orku og næringarefni sem birt voru í júlí í fyrra og niðurstöðum landskönnunar á matarræði Íslendinga. Ráðleggingarnar voru kynntar á fundi í morgun en þar var ítrekað að þær byggðu á afar traustum vísindalegum grunni. Alma Möller heilbrigðisráðherra hóf fundinn á því að bjóða eftirmann sinn hjá embættinu, Maríu Heimisdóttur, velkomna. Þá sagði hún mataræði ekki aðeins skipta máli hvað varðaði líkamlega og andlega heilsu, heldur einnig lífsgæðin. Ráðherra sagði mikilvægt að horfa til barnanna og muna að þau gerðu eins og við gerðum, ekki bara eins og við segðum. Þá væri afar mikilvægt að holl matvara yrði aðgengilegri og ódýrari. Minna kjöt, mettaða fitu, salt og sykur Ráðleggingarnar hafa tekið nokkrum breytingum frá því að Manneldisráð gaf síðast út ráðleggingar árið 2014 en þá var kveðið á um að takmarka neyslu á rauðu kjöti við 500 grömm á viku, mjólk og mjólkurvörur við 500 ml á dag og mælt með neyslu fimm skammta af ávöxtum og grænmeti daglega. Þá er í fyrsta sinn fjallað um áfengi, orkudrykki, kaffi og te og baunir, ertur og linsur flokkaðar með próteingjöfum í stað grænmetis og ávaxta. Ráðleggingarnar hafa breyst nokkuð og þá er í fyrsta sinn fjallað um áfengi og orkudrykki.Embætti landlæknis „Mælt er með mataræði sem byggir að mestu á mat úr jurtaríkinu og er ríkt af grænmeti, ávöxtum, berjum, baunum, ertum, linsum, kartöflum og heilkornavöru,“ segir í kynningu um ráðleggingarnar. Þá er mælt með því að borða fisk og hnetur og nota jurtaolíu við framleiðslu. „Takmarka ætti eða sleppa neyslu á unnum kjötvörum, áfengi og matvælum sem innihalda mikið af fitu, salti og sykri. Gott er að gefa sér góðan tíma til að njóta matarins og borða með athygli, án áreitis.“ Mikilvægt að neyta D-vítamíns María Heimisdóttir, nýr landlæknir, sagði að það að stuðla að góðri næringu væri ein mikilvægasta aðgerðin í lýðheilsumálum sem hægt væri að ráðast í. Hún sagði ráðleggingarnar byggja á alþjóðlegum vísindaniðurstöðum en einnig aðstæðum hér á landi. Ráðleggingarnar væru ætlaðar til að stuða að betri heilsu og koma í veg fyrir sjúkdóma á borð við hjartasjúkdóma og krabbamein. Þær hefðu mikið lýðheilsugildi og ef almenningur tileinkaði sér þær að miklu leyti væri hægt að draga úr sjúkdómum og auka lífslíkur. Það væri stundum erfitt að borða fjölbreytt en markmiðið væri að borða hollt heilt yfir. Það skipti minna máli hvað maður borðaði milli jóla og nýárs en það sem maður borðaði á milli nýárs og jóla, sagði hún í gamni. Á þessu grafi má bersýnilega sjá hvernig óhollt mataræði getur haft áhrif á heilsu og lífsgæði fólks.Embætti landlæknis Mælt er með því að fólk borði fisk sem máltíð tvisvar til þrisvar í viku og einnig sem álegg. Þá sé hollt að neyta bauna, erta og linsa að minnsta kosti einu sinni í viku. Fólki er ráðlagt að velja fituminni og helst sýrðar mjólkurvörur og halda sig frá mjólkurvörum sem innihalda sykur eða sætuefni. Jurtaolía og önnur mjúk fita en sögð mun ákjósanlegri en hörð fita á borð við smjörva og smjörlíki. D-vítamín ættu allir að taka sem bætiefni, auk þess sem ráðlegt sé að borða feitan fisk að minnsta kosti einu sinni í viku. „Sælgæti, snakk, kökur, kex, ís, sætir drykkir og aðrar fæðutegundir sem innihalda mikið af sykri, salti og/eða mettaðri fitu er ráðlagt að takmarka. Ráðlagt er að takmarka eða sleppa drykkjum með sykri eða sætuefnum svo sem gosi, orkudrykkjum, íste og safa,“ segir í kynningunni. Þá sé mælt með að saltneysla fari ekki yfir sex grömm á dag og ítrekað að engin örugg mörk séu til hvað varðar áfengisneyslu, sem auki líkurnar á krabbameinum í meltingarvegi og brjóstum.
Heilbrigðismál Matvælaframleiðsla Matvöruverslun Neytendur Mest lesið „Það eru alltaf einhverjar árásir í þessari blokk“ Innlent Þingmaður úðaði eyrnameðali fyrir hunda í kokið á sér Innlent Sérsveit handtók vopnaðan mann Innlent Þorbjörg segir Úlfar hengja bakara fyrir smið Innlent Sósíalistar tortími mögulega sjálfum sér Innlent Kviknaði í bíl á miðjum vegi Innlent Kveður Glerártorg eftir sautján ár Innlent Umfangsmestu loftárásir frá upphafi stríðs Erlent Framtíð vararíkissaksóknara ræðst á allra næstu dögum Innlent Úr Kvennaskólanum í píparann Innlent Fleiri fréttir „Það eru alltaf einhverjar árásir í þessari blokk“ Stefnt að nýjum og glæsilegum miðbæ í Grundarfirði Kviknaði í bíl á miðjum vegi Framtíð vararíkissaksóknara ræðst á allra næstu dögum Þorbjörg segir Úlfar hengja bakara fyrir smið Sósíalistar tortími mögulega sjálfum sér Dómsmálaráðherra tjáir sig um ummæli Úlfars Úr Kvennaskólanum í píparann Afsögn Úlfars og afstaða Íslands til ástandsins á Gasa Sérsveit handtók vopnaðan mann Tóku á móti tveimur börnum á innan við klukkustund Steinn reistur við með eins konar blöðrum Elsti hestur landsins er 36 vetra með tennur og hófa í fínu standi Vannærð börn svelti eða verði læknanlegum sjúkdómum að bráð „Þú hakkar ekki á tóman maga“ Kveður Glerártorg eftir sautján ár Þingmaður úðaði eyrnameðali fyrir hunda í kokið á sér „Hafa ekki lyft litla fingri í máli Oscars“ Dúxinn fjarri góðu gamni Brottvísun Oscars, skortur á kvenhökkurum og hundgamall hestur Vísar ásökunum um smölun aftur til sendanda Skjálftinn reyndist 5,1 og fannst frá Skaganum að Hellu Gunnar Smári kosinn úr stjórn: Úrsagnir og uppnám á aðalfundi Sósíalistaflokksins Skiptar skoðanir á „forljótum“ varðturnum gegn vasaþjófnaði Stór skjálfti fannst vel á suður- og vesturlandi Dráttarvéladagur er á Blikastöðum í dag Beiðni Oscars hafnað: „Það bíður hans engin birta, það er enginn þarna“ Nýr meirihluti komi ekki til greina Umsókn Oscars um landvistarleyfi hafnað og nýr meirihluti útilokaður Þrjár erlendar stúlkur með hæstu einkunn í FÁ Sjá meira