Á­mælis­vert að reglum hafi ekki verið fylgt þegar slys varð hjá vita­t­eyminu

Í skýrslu rannsóknarnefndar samgönguslysa segir að ein til tvær mínútur hafi liðið þegar samstarfsmenn mannsins sem féll útbyrðis hafi uppgötvað hvað hafði gerst og liðu um tíu mínútur áður en honum var komið aftur í bátinn, þá þrekuðum og köldum. Maðurinn hafi verið kaldur í um þrjár klukkustundir og hafi afleiðingar þess reynst alvarlegar fyrir hann. 

Rannsóknarnefndin segir að nefndin telji það jafnframt ámælisvert að ekki hafi verið farið eftir verklagsreglu Vegagerðarinnar þegar farið var í siglinguna frá Akranesi og út í Þormóðssker, meðal annars hvað það verðar að tveir bátar eigi ávallt að vera í samfloti.

Ekið heim til sín

Í skýrslunni segir að slysið hafi átt sér stað í lok nóvember 2020 þar sem Zodiac-gúmmíbátur Vegagerðarinnar hafi verið á siglingu milli Þormóðsskers og Akraness. Þrír starfsmenn á vitasviði stofnunarinnar hafi þarna verið að koma til baka upp úr hádegi þann 24. nóvember eftir vinnu við Þormóðsskersvita þegar einn mannanna hafi fallið útbyrðis. 

Öðrum bátsverjum tókst að ná honum aftur um borð eftir um tíu mínútur í sjónum og var svo siglt til hafnar á Akranesi. Tók sú sigling milli þrjátíu og fjörutíu mínútur. Þegar í land var komið var báturinn tekinn á land og honum komið fyrir á kerru. Bátsverjinn sem féll útbyrðis var tekinn úr blautum fötum sínum en ekki var farið með hann til skoðunar eða aðhlynningar heldur var honum ekið heim til sín.

Telur nefndin ljóst að ástand bátsverjans hafi gefið fullt tilefni til skjótrar og faglegrar aðhlynningar.

Slysið sjálft var rakið til þess að báturinn hafi fengið á sig hliðaröldu og skyndilegan halla, en ölduhæðin var áætluð rúmir þrír metrar á þeim tíma þegar slysið varð.

Orðuðu ítrekað sjúkrameðferð á Akranesi

Bátsverjinn sem féll útbyrðis sagðist hafa verið kaldur í um þrjár klukkustundir og hafi bæði hann og samstarfsmaður ítrekað orðað sjúkrameðferð á Akranesi en að þriðji maðurinn um borð, verkstjórinn sem fór fyrir hópnum, hafi ekki talið þörf á því. 

Að sögn verkstjórans hafi bátsverjinn verið færður í þurran fatnað innan klukkustundar frá því að hann féll í sjóinn og að þá væri það ekki rétt að honum hafi verið meinað um sjúkrameðferð.

Bátsverjinn sagðist hafa farið margar ferðir út í vita á umræddum bát, en að hann hafi ekki fengið neina „alvöru þjálfun“ líkt og það var orðað. Verkstjórinn sagði samstarfsmenn sína tvo hins vegar hafa miklu reynslu og sömuleiðis fengið þjálfun.

Brást ekki rétt við

Verkstjórinn sagði að bátnum hafi verið siglt á um tíu hnútum sem hann taldi ekki óeðlilegan miðað við aðstæður. Þessu voru hinir bátsverjarnir ósammála og telja að bátnum hafi verið siglt of hratt. 

Verkstjórinn taldi að um ein til tvær mínútur hafi liðið þar til uppgötvaðist að bátsverjinn hefði fallið útbyrðis og sagði hann við rannsóknarnefndina að hann hefði vanmetið aðstæður og ekki brugðist rétt við. Hann hefði átt að koma manninum undir læknishendur strax og þeir komu í land.

Ósammála

Um ástand sjálfs bátsins sagði verkstjórinn að hann hefði verið í góðu ástandi og farið vel í sjó. Þriðji bátsverjinn taldi þó svo ekki vera og að báturinn hafi verið vanbúinn í verkefnið. Talstöð hafi ekki virkað og að tvö göt hafi verið í bátnum með tilheyrandi sjó um borð.

Í skýrslunni segir ennfremur að Vegagerðin hafi gripið til ýmissa ráðstafana eftir að slysið varð – gerð björgunaráætlunar og námskeið fyrir alla fasta starfsmenn. Þá sé nú alltaf farið á tveimur bátum í slík verkefni, og að notast verði við TETRA-samskiptabúnað. 

Í umræddri ferð hafi einungis verið farið á einum bát út í Þormóðssker þar sem annar báturinn hafi verið bilaður og þess vegna ekki með í ferðinni.