Gömul viðhorf til leikskóla lifa enn Anna Margrét Ólafsdóttir skrifar 28. apríl 2026 07:15 Þegar ég hóf leikskólakennaranám haustið 1991 sagði hneykslaður karlkyns fjölskyldumeðlimur við mig: „Ætlarðu að fara í þriggja ára nám til að læra það sem konur hafa kunnað alla tíð“. Auðvitað hunsaði ég þessi viðbrögð enda ein besta ákvörðun lífs míns að verða leikskólakennari. Þessi orð komu þó upp í hugann þegar ég hlustaði á oddvita Sjálfstæðisflokksins tala um leikskólamál á Sprengisandi fyrir stuttu. Þessi unga og vel menntaða kona er í grunninn með nákvæmlega sömu viðhorf til leikskólastarfsins og sá sem hneykslaðist á mér fyrir 35 árum síðan. Frá því að ég hóf leikskólakennaranám hefur sem betur fer margt breyst og þróast til betri vegar. Því verður þó ekki neitað að það vantar fleiri leikskólakennara til starfa og þótt ég muni líklegast ekki lifa það að nóg verði af leikskólakennurum þarf að stefna þangað með fjölbreyttum leiðum. Það að stytta leikskólakennaranámið aftur er ekki ein af þeim leiðum sem á að fara, þessi hugmynd Hildar Björnsdóttur er galin, sýnir mikið virðingarleysi gagnvart leikskólakennurum og sýnir mikla vanþekkingu á því starfi sem fer þar fram. Það er líka ömurlegt að heyra Hildi tala um daggæsluúrræði í samvinnu við stærri vinnustaði. Af hverju talar hún ekki bara hreint út og talar um geymslu fyrir foreldrana á meðan þeir sinna sinni vinnu?. Leikskólinn er skv. lögum fyrsta skólastigið en eins ótrúlega og það hljómar þá er Ísland eitt Norðurlandanna þar sem réttur barna til leiskóladvalar er ekki lögfestur. Það er hreinlega gat á milli fæðingarorlofs og grunnskólagöngu og börn eiga í raun engan rétt á leikskólaplássi. Það er ekki einu sinni skylda sveitarfélaganna að reka leikskóla. Sem betur fer er sú staða ekki uppi að sveitarfélög kjósi að sleppa leikskólanum enda væri samfélagið lamað ef því væri þannig háttað. Það eiga að vera sameiginlegir hagsmunir ríkis og sveitarfélaga að reka góða leikskóla og því nauðsynlegt að vinna markvisst að því að þessu verði breytt. Það að taka samtal strax við ríkisvaldið um þá breytingu er góð byrjun. Þess vegna kýs ég Samfylkinguna. Til að tryggja börnum þá menntun sem þau eiga að fá í leikskólanum þarf mun fleiri leikskólakennara og eins og sagt er hér að ofan er lausnin ekki að stytta námið. Hugsum út fyrir boxið og finnum leiðir sem gætu fjölgað fagfólkinu. Hvetjum fleiri til að fara í námið t.d. með námsstyrkjum til þeirra sem nú þegar starfa í leikskóla og vilja afla sér menntunar. Horfum fram á veginn en ekki í baksýnisspegil íhaldsins. Þess vegna kýs ég Samfylkinguna. Það er mjög mikilvægt að systkini geti verið í sama leikskóla en eins og staðan er núna er það alls ekki tryggt. Það er fátt eins ömurlegt í mínu starfi og það að koma ekki yngra systkini inn í leikskólann þegar innritun á sér stað. Það er ekki einu sinni tryggt að yngra systkinið komist að í sama hverfi. Þetta er óþarfa álag á barnafjölskyldur og það þarf að tryggja forgang yngri systkina í sama leikskóla og það eldra er. Þess vegna kýs ég Samfylkinguna. Um síðustu mánaðamót tók Reykjavíkurleiðin svokallaða gildi í Reykjavík og hafa viðbrögð foreldra almennt verið góð þótt ég telji að við sjáum ekki hvort og hvernig hún virkar fyrr en í haust. Reykjavíkurleiðin felur í sér að 36 stundir barns í leikskóla eru gjaldfrjálsar og því einungis greitt fyrir fæði. Hógvær gjaldtaka er fyrir umframvistun og er hún tekjutengd. Rukkað er fyrir sérstaka skráningardaga og foreldrar eru hvattir til að sækja börnin sín fyrr á föstudögum. Þetta er allt liður í að bæta starfsaðstæður í leikskólum borgarinnar og koma til móts við þann mismun sem er á vinnutíma starfsfólks og dvalartíma barna. Þótt þessar aðgerðir hjálpi varðandi styttri vinnuviku starfsfólks duga þær ekki því stytting vinnuvikunnar kostar meira en þessar aðgerðir einar og sér og það veit Samfylkingin sem ætlar að setja 600 milljónir í leikskólana til að bæta manneklu og starfsaðstæður. Þess vegna kýs ég Samfylkinguna. Þann 16. maí munum við Reykvíkingar kjósa okkur nýja borgarstjórn. Það er mjög mikilvægt að hafa í huga hvert við viljum stefna. Viljum við minni menntun starfsmanna fyrir okkar yngstu og bestu þegna? Viljum við að stefna Sjálfstæðisflokksins verði ofan á þar sem litið er á leikskólann sem geymslustað á meðan foreldrarnir sinna vinnu eða viljum við metnaðarfulla leikskóla þar sem leikskólakennurum fjölgar jafnt og þétt á komandi árum með auknum gæðum í leikskólastarfi? Í mínum huga er valið auðvelt og þess vegna kýs ég Samfylkinguna. Höfundur er leikskólastjóri og í 16. sæti á lista Samfylkingarinnar í Reykjavík. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Leikskólar Samfylkingin Reykjavík Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Fólkið á bak við öruggt flug Elísabet Heiða Valdemarsdóttir Skoðun Icelandair: Hver á flugfélagið og hver vill kaupa það? Gestur Valgarðsson Skoðun Fjöldi opinberra starfsmanna - deilt um keisarans skegg Ingvar Freyr Ingvarsson Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson Skoðun Sleggjan fundin Dofri Hermannsson Skoðun Gervigreindin kaupir ekki það sem hún skilur ekki Jens Gunnarsson Skoðun Áskorun til heilbrigðisráðherra Ásgrímur Grétar Jörundsson Skoðun Fáfræði, fordómar og fimm flokkar Hjálmtýs Lilja Benatov Hjartar Skoðun Af indíánum og kúrekum Guðrún Jónsdóttir Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir Skoðun Skoðun Skoðun KEMUR TÓLFAN? Hilmar Jökull Stefánsson skrifar Skoðun Ábyrgðinni má ekki útvista til tækninnar Karen Ósk Nielsen Björnsdóttir skrifar Skoðun Gervigreindin kaupir ekki það sem hún skilur ekki Jens Gunnarsson skrifar Skoðun Fólkið á bak við öruggt flug Elísabet Heiða Valdemarsdóttir skrifar Skoðun Fjöldi opinberra starfsmanna - deilt um keisarans skegg Ingvar Freyr Ingvarsson skrifar Skoðun Stafrænt heilbrigðiskerfið byggt á skilvirkni Hilmar Ingimundarson skrifar Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar Skoðun Reykjalundur endurhæfir – Endurhæfum Reykjalund Svana Helen Björnsdóttir skrifar Skoðun Að ganga út eða ganga inn Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir skrifar Skoðun Aðgerðaáætlunin er til, en hvar stöndum við? Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar Skoðun Af indíánum og kúrekum Guðrún Jónsdóttir skrifar Skoðun Icelandair: Hver á flugfélagið og hver vill kaupa það? Gestur Valgarðsson skrifar Skoðun Áskorun til heilbrigðisráðherra Ásgrímur Grétar Jörundsson skrifar Skoðun Samræðusiðfræði og sálgæsla Ása Lind Finnbogadóttir skrifar Skoðun Þegar landsframleiðsla dugar ekki Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Fáfræði, fordómar og fimm flokkar Hjálmtýs Lilja Benatov Hjartar skrifar Skoðun Þegar sjálfboðaliðar borga með sér Hildur Dís Jónsdóttir skrifar Skoðun Sleggjan fundin Dofri Hermannsson skrifar Skoðun Að vaxa út úr vandanum Runólfur Ágústsson skrifar Skoðun Tuttugu ár frá brottför varnarliðsins – úr áfalli í uppbyggingu Árni Sigfússon skrifar Skoðun Gefið með annarri hendinni og tekið með hinni Sigrún Ólafsdóttir,Zophonías O. Jónsson skrifar Skoðun Hvers vegna liggur svona mikið á? Um breytingar á námsmati í grunnskólum Sædís Ósk Harðardóttir skrifar Skoðun Opið bréf til ríkisstjórnar Íslands - Ákall um aðgerðir vegna þjóðarmorðs Halldóra Haraldsdóttir skrifar Skoðun SÁÁ er stærra en einstaklingarnir Ólafur Hand skrifar Skoðun Festi frystir verð á yfir 600 vörum í baráttunni gegn verðbólgu Ásta S. Fjeldsted,Magnús Kr. Ingason skrifar Skoðun Meistaravík, Akureyri og nýtt öryggishlutverk á norðurslóðum Njáll Trausti Friðbertsson skrifar Skoðun 21% þá – 2% nú Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Við borgum, þeir kosta. Eða hvað? María Rut Ágústsdóttir skrifar Skoðun Ekki er allur afgangur eins Birta Karen Tryggvadóttir skrifar Sjá meira
Þegar ég hóf leikskólakennaranám haustið 1991 sagði hneykslaður karlkyns fjölskyldumeðlimur við mig: „Ætlarðu að fara í þriggja ára nám til að læra það sem konur hafa kunnað alla tíð“. Auðvitað hunsaði ég þessi viðbrögð enda ein besta ákvörðun lífs míns að verða leikskólakennari. Þessi orð komu þó upp í hugann þegar ég hlustaði á oddvita Sjálfstæðisflokksins tala um leikskólamál á Sprengisandi fyrir stuttu. Þessi unga og vel menntaða kona er í grunninn með nákvæmlega sömu viðhorf til leikskólastarfsins og sá sem hneykslaðist á mér fyrir 35 árum síðan. Frá því að ég hóf leikskólakennaranám hefur sem betur fer margt breyst og þróast til betri vegar. Því verður þó ekki neitað að það vantar fleiri leikskólakennara til starfa og þótt ég muni líklegast ekki lifa það að nóg verði af leikskólakennurum þarf að stefna þangað með fjölbreyttum leiðum. Það að stytta leikskólakennaranámið aftur er ekki ein af þeim leiðum sem á að fara, þessi hugmynd Hildar Björnsdóttur er galin, sýnir mikið virðingarleysi gagnvart leikskólakennurum og sýnir mikla vanþekkingu á því starfi sem fer þar fram. Það er líka ömurlegt að heyra Hildi tala um daggæsluúrræði í samvinnu við stærri vinnustaði. Af hverju talar hún ekki bara hreint út og talar um geymslu fyrir foreldrana á meðan þeir sinna sinni vinnu?. Leikskólinn er skv. lögum fyrsta skólastigið en eins ótrúlega og það hljómar þá er Ísland eitt Norðurlandanna þar sem réttur barna til leiskóladvalar er ekki lögfestur. Það er hreinlega gat á milli fæðingarorlofs og grunnskólagöngu og börn eiga í raun engan rétt á leikskólaplássi. Það er ekki einu sinni skylda sveitarfélaganna að reka leikskóla. Sem betur fer er sú staða ekki uppi að sveitarfélög kjósi að sleppa leikskólanum enda væri samfélagið lamað ef því væri þannig háttað. Það eiga að vera sameiginlegir hagsmunir ríkis og sveitarfélaga að reka góða leikskóla og því nauðsynlegt að vinna markvisst að því að þessu verði breytt. Það að taka samtal strax við ríkisvaldið um þá breytingu er góð byrjun. Þess vegna kýs ég Samfylkinguna. Til að tryggja börnum þá menntun sem þau eiga að fá í leikskólanum þarf mun fleiri leikskólakennara og eins og sagt er hér að ofan er lausnin ekki að stytta námið. Hugsum út fyrir boxið og finnum leiðir sem gætu fjölgað fagfólkinu. Hvetjum fleiri til að fara í námið t.d. með námsstyrkjum til þeirra sem nú þegar starfa í leikskóla og vilja afla sér menntunar. Horfum fram á veginn en ekki í baksýnisspegil íhaldsins. Þess vegna kýs ég Samfylkinguna. Það er mjög mikilvægt að systkini geti verið í sama leikskóla en eins og staðan er núna er það alls ekki tryggt. Það er fátt eins ömurlegt í mínu starfi og það að koma ekki yngra systkini inn í leikskólann þegar innritun á sér stað. Það er ekki einu sinni tryggt að yngra systkinið komist að í sama hverfi. Þetta er óþarfa álag á barnafjölskyldur og það þarf að tryggja forgang yngri systkina í sama leikskóla og það eldra er. Þess vegna kýs ég Samfylkinguna. Um síðustu mánaðamót tók Reykjavíkurleiðin svokallaða gildi í Reykjavík og hafa viðbrögð foreldra almennt verið góð þótt ég telji að við sjáum ekki hvort og hvernig hún virkar fyrr en í haust. Reykjavíkurleiðin felur í sér að 36 stundir barns í leikskóla eru gjaldfrjálsar og því einungis greitt fyrir fæði. Hógvær gjaldtaka er fyrir umframvistun og er hún tekjutengd. Rukkað er fyrir sérstaka skráningardaga og foreldrar eru hvattir til að sækja börnin sín fyrr á föstudögum. Þetta er allt liður í að bæta starfsaðstæður í leikskólum borgarinnar og koma til móts við þann mismun sem er á vinnutíma starfsfólks og dvalartíma barna. Þótt þessar aðgerðir hjálpi varðandi styttri vinnuviku starfsfólks duga þær ekki því stytting vinnuvikunnar kostar meira en þessar aðgerðir einar og sér og það veit Samfylkingin sem ætlar að setja 600 milljónir í leikskólana til að bæta manneklu og starfsaðstæður. Þess vegna kýs ég Samfylkinguna. Þann 16. maí munum við Reykvíkingar kjósa okkur nýja borgarstjórn. Það er mjög mikilvægt að hafa í huga hvert við viljum stefna. Viljum við minni menntun starfsmanna fyrir okkar yngstu og bestu þegna? Viljum við að stefna Sjálfstæðisflokksins verði ofan á þar sem litið er á leikskólann sem geymslustað á meðan foreldrarnir sinna vinnu eða viljum við metnaðarfulla leikskóla þar sem leikskólakennurum fjölgar jafnt og þétt á komandi árum með auknum gæðum í leikskólastarfi? Í mínum huga er valið auðvelt og þess vegna kýs ég Samfylkinguna. Höfundur er leikskólastjóri og í 16. sæti á lista Samfylkingarinnar í Reykjavík.
Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar
Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir skrifar
Skoðun Hvers vegna liggur svona mikið á? Um breytingar á námsmati í grunnskólum Sædís Ósk Harðardóttir skrifar
Skoðun Opið bréf til ríkisstjórnar Íslands - Ákall um aðgerðir vegna þjóðarmorðs Halldóra Haraldsdóttir skrifar
Skoðun Festi frystir verð á yfir 600 vörum í baráttunni gegn verðbólgu Ásta S. Fjeldsted,Magnús Kr. Ingason skrifar
Skoðun Meistaravík, Akureyri og nýtt öryggishlutverk á norðurslóðum Njáll Trausti Friðbertsson skrifar