Klerkurinn felldur í fyrstu lotu

Ríkisútvarp Írans (IRNA) staðfesti í nótt þær fregnir sem Bandaríkjaforseti tilkynnti í gærkvöldi, að Ayatollah Ali Khamenei æðstiklerkur hefði fallið í árásum Bandaríkjanna og Ísraels í gærmorgun, laugardag. 

Ríkismiðillinn sagði enn fremur að nú tæki við fjörutíu daga þjóðarsorg í landinu. 

Israel Katz, varnarmálaráðherra Ísraels, skrifar enn fremur á X að æðstiklerkurinn hafa fallið í fyrstu lotu sprengjuárásanna en Ísraelsmenn nefndu aðgerðina „Öskrandi ljón“.

Íranski byltingarvörðurinn hefur nú heitið hefndum eftir árásirnar, en auk þeirra féllu um 200 manns hið minnsta í árásunum að sögn íranska Rauða hálfmánans, sem sögðu enn fremur að ríflega 700 væru særðir. Að sögn héraðssaksóknara í Íran féllu um 108 manns í árás á stúlknaskóla í Suður-Íran.

Fleiri felldir

Fleiri háttsettir embættismenn úr röðum klerkastjórnarinnar voru felldir í árásinni en IRNA greinir einnig frá því að varnarmálaráðherrann Aziz Nasirzadeh hafi verið felldur í gær.

Herforinginn Abdolrahim Mousavi, starfsmannastjóri hersins, var einnig felldur samkvæmt umfjöllun IRNA, sem og Mohammad Pakpour, leiðtogi íranska byltingarvarðarins, og Ali Shamkhani, náinn ráðgjafi Khameneis.

Hvað svo?

Stóra spurningin er hvað tekur við en Bandaríkjaforseti sagði í ávarpi í gær að markmiðið væri meðal annars að knýja fram stjórnarskipti í Íran. 

Þó að hinn 86 ára Khamenei kunni að vera látinn er alls ekki víst að fráfall hans kunni að jafngilda stjórnarskiptum enda þykir líklegt að aðrir menn úr hans innsta hring taki einfaldlega við og klerkastjórnin haldi velli.

„Við höfum búið okkur undir þessi augnablik og íhugað allar sviðsmyndir,“ sagði Mohammad Bagher Ghalibaf, þingforseti Íran, í ávarpi í nótt vegna andláts forsetans. Hann bætti við að Donald Trump Bandaríkjaforseti og Benjamín Netanjahú, forsætisráðherra Ísraels, hefðu farið yfir strikið og myndu fá að gjalda fyrir það.

Tveimur vikum fyrir árásirnar í dag mat bandaríska leyniþjónustan (CIA) það svo að ef Khamenei, sem hefur stýrt landinu síðan 1989, yrði drepinn í aðgerðinni gætu harðlínumenn úr íranska byltingarverðinum komið í hans stað, að því er Reuters hafði eftir tveimur heimildarmönnum sem þekkja til málsins. Abbas Araghchi, utanríkisráðherra Írans, líkti því svo við „mission impossible“, eða ómögulegt verkefni, að skipta klerkastjórninni út. 

New York Times hafði í gær eftir heimildarmönnum í Íran að Khamenei hefði sjálfur nefnt þrjá hugsanlega arftaka: Gholam-Hossein Mohseni-Ejei sem er yfirmaður íranska dómkerfisins, Ali Asghar Hejazi sem er starfsmannastjóri klerksins, og Hassan Khomeini sem er afabarn Ruhollah Khomeini. Hvort þeir séu allir enn lífi er svo annað mál.

Stríðið muni halda áfram í einhvern tíma

Ísraelskir ráðamenn hafa sagt við Reuters og New York Times að þessi átök komi til með að standa yfir í nokkra daga hið minnsta. Bandaríkjaforseti sagði hið sama í gær.

„[S]prengingarnar munu aftur á móti halda áfram út vikuna,“ sagði Donald Trump Bandaríkjaforseti í færslu á Truth Social í gærkvöldi, þar sem hann greindi frá andláti klerksins.

Ísraelsmenn segjast hafa hrundið af stað annarri loftárásabylgju í átt að Íran í morgun, samkvæmt Reuters.