Stjórnvöld „í blindflugi“ í menntamálum í rúman áratug Rafn Ágúst Ragnarsson skrifar 18. janúar 2026 14:58 Þorbjörg Helga Vigfúsdóttir stofnaði Kara Connect og var áður aðstoðarmaður menntamálaráðherra. Vísir/Vilhelm Þorbjörg Helga Vigfúsdóttir, stofnandi Köru Connect, segir stjórnvöld hafa verið í blindflugi í menntamálum í rúman áratug. Allir mælikvarðar hafi verið á niðurleið frá árinu 2012 og á sama tíma og önnur lönd í svipaðri stöðu hafi komið sér á strik hefur Íslendingum ekkert tekist að spyrna fótum. Hún segir að þau fjölmörgu átök sem hrundið hefur verið af stað hafi litlum mælanlegum árangri skilað og að í raun viti menntamálayfirvöld ekki neitt um stöðu mála. „Það er verið að tala um þessi átök en eðli málsins samkvæmt eru þetta aðferðir við að hjálpa krökkum að lesa. Það er verið að mæla tíunda bekk. Og tíundi bekkur kann umskráningu, hann kann að lesa. En hann les ekki þunga texta. Mér finnst vanta rosalega í umræðunni að við erum í blindflugi, við vitum ekki hvar hún brotnar þessi keðja hjá okkur. Hvort okkur vanti meira námsefni eða þyngri lestur,“ segir Þorbjörg Helga en hún ræddi skólamálin ásamt Ragnar Þór Péturssyni kennara og fyrrverandi formann KÍ og Ingibjörgu Isaksen þingkonu Framsóknarflokksins. Önnur lönd náð sér Hún kveðst hafa gagnrýnt yfirvöld lengi fyrir aðgerðarleysi í málaflokknum. Sama fjármagn fylgi hverjum nemenda í dag og árið 2017. „Við höfum ekkert tekið samtal um hvort við eigum að fjölga íslenskutímum. Nú eru 10 ár síðan fór að halla svona rosalega undir fæti. Ekki að við höfum verið rosa stolt af okkur þá, þá vorum við bara rétt yfir meðaltalið. Önnur lönd sem fengu sambærilegt áfall, þeim hefur tekist að ná sér aftur á strik,“ segir hún. Lifum á gömlum sigrum Þorbjörg segir vandamál skólakerfisins ekki einskorðast við skóla landsins. Þau endurspegli örar breytingar í samfélaginu öllu. „Þetta er ekki bara skólavandamál. Þetta er miklu stærra og meira samfélagslegt álitamál fyrir okkur. Við segjum í útlöndum að við séum tónlistarþjóð og hættum að fjárfesta, við segjum að við séum bókmenntaþjóð og hættum að fjárfesta. Við lifum á fyrri afrekum á meðan við ættum að vera að segja að við ætlum að passa upp á þessa arfleifð Íslands, við ætlum að passa að við höldum áfram að skrifa á íslensku og búa til íslenskan menningarheim,“ segir hún. Skóla- og menntamál Börn og uppeldi Grunnskólar Framhaldsskólar Mest lesið Gabríel Boama og yngri bróðir hans réðust á tvær konur og bróðirinn stakk pilt Innlent Hin 25 ára Silja Sóley oddviti Sósíalista í Reykjavík Innlent Tók þrjátíu sekúndur að fara inn og út Innlent Bílvelta í Ártúnsbrekku Innlent Fjölskyldufaðir þungt haldinn á spítala eftir alvarlega árás á þorrablóti Innlent Eins árs rannsókn lauk með ellefu handtökum á Íslandi Innlent Búið að ákæra og jafnvel dæma í tengdum málum Innlent „Farið að líkjast vöruúrvalinu í sovéskri kjörbúð“ Innlent „Þarf maður að fara að finna einhverja nýja fjöru?“ Innlent Taki þátt í skipulagningu frá Litla-Hrauni Innlent Fleiri fréttir Fiskúrgangi fargað á útivistarsvæði: „Þetta er náttúrulega bara viðbjóður“ Stoltur yfir arfleifð Bryndísar Klöru en söknuðurinn sár Spila styrktarleik til minningar um Patrek: „Hans er sárt saknað“ Taki þátt í skipulagningu frá Litla-Hrauni Segja gögn um verktakagreiðslur tekin úr samhengi Innflutningi stýrt frá Litla-Hrauni Hefjast handa á rúmlega hundrað íbúðum fyrir fyrstu kaupendur Grikki grunaður um morð látinn dúsa tvær vikur til viðbótar Hættur við að fá dómkvadda matsmenn vegna varnargarða Bílvelta í Ártúnsbrekku Tók þrjátíu sekúndur að fara inn og út „Málþófsflokkarnir“ séu mættir „í fullum skrúða með leikrit og skuespil“ Ræða við vitni og hraðakstur til skoðunar Bein útsending: Færri börn undir þrettán ára á TikTok „Farið að líkjast vöruúrvalinu í sovéskri kjörbúð“ Sérhæfð móttaka Landspítala fær nafn Bryndísar Klöru Gabríel Boama og yngri bróðir hans réðust á tvær konur og bróðirinn stakk pilt Búið að ákæra og jafnvel dæma í tengdum málum Hafi tekið barnsmóður sína hálstaki Fjöldahandtökur á Íslandi og prófessor varar við tengingu bóta við vísitölu Bein útsending: Einföldun Evrópuregluverks Eins árs rannsókn lauk með ellefu handtökum á Íslandi Nálgumst 400 þúsund og um átján prósent íbúa eru erlendir ríkisborgarar Alda sópaði manninum út í vatnið eftir að ís féll úr jöklinum Færri krakkar á samfélagsmiðlum en fleiri vingast við gervigreind Hin 25 ára Silja Sóley oddviti Sósíalista í Reykjavík Tæp fjórtán prósent þjóðarinnar búsett erlendis Netmiðlar myndu flestir liggja niðri á Íslandi Hættir í Samfylkingunni og gengur til liðs við nýjan flokk fyrir kosningar Skora á borgina að virða íbúalýðræði og koma í veg fyrir „þrálátar deilur“ Sjá meira
Hún segir að þau fjölmörgu átök sem hrundið hefur verið af stað hafi litlum mælanlegum árangri skilað og að í raun viti menntamálayfirvöld ekki neitt um stöðu mála. „Það er verið að tala um þessi átök en eðli málsins samkvæmt eru þetta aðferðir við að hjálpa krökkum að lesa. Það er verið að mæla tíunda bekk. Og tíundi bekkur kann umskráningu, hann kann að lesa. En hann les ekki þunga texta. Mér finnst vanta rosalega í umræðunni að við erum í blindflugi, við vitum ekki hvar hún brotnar þessi keðja hjá okkur. Hvort okkur vanti meira námsefni eða þyngri lestur,“ segir Þorbjörg Helga en hún ræddi skólamálin ásamt Ragnar Þór Péturssyni kennara og fyrrverandi formann KÍ og Ingibjörgu Isaksen þingkonu Framsóknarflokksins. Önnur lönd náð sér Hún kveðst hafa gagnrýnt yfirvöld lengi fyrir aðgerðarleysi í málaflokknum. Sama fjármagn fylgi hverjum nemenda í dag og árið 2017. „Við höfum ekkert tekið samtal um hvort við eigum að fjölga íslenskutímum. Nú eru 10 ár síðan fór að halla svona rosalega undir fæti. Ekki að við höfum verið rosa stolt af okkur þá, þá vorum við bara rétt yfir meðaltalið. Önnur lönd sem fengu sambærilegt áfall, þeim hefur tekist að ná sér aftur á strik,“ segir hún. Lifum á gömlum sigrum Þorbjörg segir vandamál skólakerfisins ekki einskorðast við skóla landsins. Þau endurspegli örar breytingar í samfélaginu öllu. „Þetta er ekki bara skólavandamál. Þetta er miklu stærra og meira samfélagslegt álitamál fyrir okkur. Við segjum í útlöndum að við séum tónlistarþjóð og hættum að fjárfesta, við segjum að við séum bókmenntaþjóð og hættum að fjárfesta. Við lifum á fyrri afrekum á meðan við ættum að vera að segja að við ætlum að passa upp á þessa arfleifð Íslands, við ætlum að passa að við höldum áfram að skrifa á íslensku og búa til íslenskan menningarheim,“ segir hún.
Skóla- og menntamál Börn og uppeldi Grunnskólar Framhaldsskólar Mest lesið Gabríel Boama og yngri bróðir hans réðust á tvær konur og bróðirinn stakk pilt Innlent Hin 25 ára Silja Sóley oddviti Sósíalista í Reykjavík Innlent Tók þrjátíu sekúndur að fara inn og út Innlent Bílvelta í Ártúnsbrekku Innlent Fjölskyldufaðir þungt haldinn á spítala eftir alvarlega árás á þorrablóti Innlent Eins árs rannsókn lauk með ellefu handtökum á Íslandi Innlent Búið að ákæra og jafnvel dæma í tengdum málum Innlent „Farið að líkjast vöruúrvalinu í sovéskri kjörbúð“ Innlent „Þarf maður að fara að finna einhverja nýja fjöru?“ Innlent Taki þátt í skipulagningu frá Litla-Hrauni Innlent Fleiri fréttir Fiskúrgangi fargað á útivistarsvæði: „Þetta er náttúrulega bara viðbjóður“ Stoltur yfir arfleifð Bryndísar Klöru en söknuðurinn sár Spila styrktarleik til minningar um Patrek: „Hans er sárt saknað“ Taki þátt í skipulagningu frá Litla-Hrauni Segja gögn um verktakagreiðslur tekin úr samhengi Innflutningi stýrt frá Litla-Hrauni Hefjast handa á rúmlega hundrað íbúðum fyrir fyrstu kaupendur Grikki grunaður um morð látinn dúsa tvær vikur til viðbótar Hættur við að fá dómkvadda matsmenn vegna varnargarða Bílvelta í Ártúnsbrekku Tók þrjátíu sekúndur að fara inn og út „Málþófsflokkarnir“ séu mættir „í fullum skrúða með leikrit og skuespil“ Ræða við vitni og hraðakstur til skoðunar Bein útsending: Færri börn undir þrettán ára á TikTok „Farið að líkjast vöruúrvalinu í sovéskri kjörbúð“ Sérhæfð móttaka Landspítala fær nafn Bryndísar Klöru Gabríel Boama og yngri bróðir hans réðust á tvær konur og bróðirinn stakk pilt Búið að ákæra og jafnvel dæma í tengdum málum Hafi tekið barnsmóður sína hálstaki Fjöldahandtökur á Íslandi og prófessor varar við tengingu bóta við vísitölu Bein útsending: Einföldun Evrópuregluverks Eins árs rannsókn lauk með ellefu handtökum á Íslandi Nálgumst 400 þúsund og um átján prósent íbúa eru erlendir ríkisborgarar Alda sópaði manninum út í vatnið eftir að ís féll úr jöklinum Færri krakkar á samfélagsmiðlum en fleiri vingast við gervigreind Hin 25 ára Silja Sóley oddviti Sósíalista í Reykjavík Tæp fjórtán prósent þjóðarinnar búsett erlendis Netmiðlar myndu flestir liggja niðri á Íslandi Hættir í Samfylkingunni og gengur til liðs við nýjan flokk fyrir kosningar Skora á borgina að virða íbúalýðræði og koma í veg fyrir „þrálátar deilur“ Sjá meira