Ísland sé aðkomuleið Bandaríkjamanna að norðurslóðum Jón Þór Stefánsson skrifar 9. júlí 2026 23:35 Kristrún Frostadóttir og Donald Trump voru bæði á leiðtogafundi Nató. Á milli þeirra er Giorgia Meloni. EPA Ísland og norðurslóðir eru nú nokkuð í umræðunni í tengslum við leiðtogafund NATÓ sem fram fór í Tyrklandi. Sú áhersla hefur aukist verulega og mun aukast á næstunni að sögn Alberts Jónssonar, sérfræðings í alþjóðastjórnmálum, nú þegar hafísinn hörfar og aðgengi eykst. „Bandaríkin eru eina NATÓ ríkið sem mun geta gert sig gildandi, svo einhverju máli skiptir, á norðurslóðum. Ísland er náinn bandamaður Bandaríkjanna. Og horfðu svo á landakortið, þá sérðu það, eins og Bandarísk stjórnvöld segja: Ísland er aðkomuleið okkar að norðurslóðum,“ sagði Albert í kvöldfréttum Sýnar. „Við munum verða vör við þetta hlutverk, ef svo má orða það. Það mun þá aukast.“ Hann telur að leiðtogafundurinn hafi farið vel fram. „Það er almennt litið svo á sýnist mér að fundurinn hafi heppnast vel, hvað þennan samstöðuþátt varðaði, það vantaði upp á það eftir það sem á undan gekk, en það tókst mjög vel. Þarna eru ítrekaðar og staðfestar grundvallarskuldbindingar bandalagsríkjanna,“ sagði hann. „Annað sem er mjög merkilegt er að í yfirlýsingu fundarins birtist beinlínis samkomulag um að Evrópuríkin og Kanada beri meiri ábyrgð á vörnum bandalagsins, vörnum Evrópu. Þarna hefur tekist að snúa við áratugalangri sögu núnings og leiðinda og deilna í bandalaginu sem stafa af því að Bandaríkin hafa þurft að taka á sig hlutfallslega meiri byrgðar af því að halda bandalaginu gangandi,“ sagði Albert og tók fram að það sé gert fyrir tilstilli Trumps, en líka vegna stríðsins í Úkraínu. Jafnframt segir Albert að NATÓ sé að breytast í takt við breytingar á heimsmyndinni þar sem þungamiðjan sé að færast til Asíu og Kyrrahafsins, frá Evrópu og Atlantshafi. Aðspurður um Grænland sagði Albert: „Grænland skiptir feykilega miklu máli fyrir öryggi Bandaríkjanna, og ekki bara það heldur líka fyrir öryggi bandamanna Bandaríkjanna, og afhverju? Nyrst í Grænlandi er herstöð sem heitir á grænlensku Pituffik, og hét áður Thule. Þar eru stórar ratsjárstöðvar sem horfa yfir pólinn á Rússland. Þessar stöðvar eiga að vara við hugsanlegri eldflaugaárás frá Rússlandi á Norður-Ameríku,” segir Albert. Nú vilji Bandaríkin auka loftvarnir sínar þar, og eru að ræða við Grænland og Danmörku um það. Trump tali þó um yfirráð yfir Grænlandi. „Hann beitti mjög ósmekklegum hótunum á tímabili, sem mér þótti nú aldrei trúverðugar og voru líklega ekki settar fram í alvöru, um valdbeitingu, en nú er hann meira að tala um að kaupa Grænland. Tilgátan er sú að hann vilji verða sá forseti sem bætti Grænlandi við Bandaríkin með sama hætti og Andrew Jackson bætti Alaska við Bandaríkin.“ Norðurslóðir Bandaríkin Rússland Hótanir Bandaríkjanna vegna Grænlands Grænland Mest lesið Segja upp 34 áskriftum og opna stæðin almenningi Innlent Glaumgosinn sem tók við málaliðaveldi föður síns Erlent Íbúum ráðlagt að sjóða neysluvatn Innlent Ætlar að stíga hraðar inn og setja RÚV fyrr skorður Innlent Taka strætóstöðina í Mjódd í gegn eftir ofbeldisatvik Innlent „Hvernig sérðu að þú sért virkilega að fá já?“ Innlent Kapphlaupið hafið og hann hafi áhyggjur af öryggi þeirra minni Innlent Seðlabankinn lagði Þorstein Má Innlent „Þetta er ákall“ Innlent Guðmundur Ingi lét fjarlægja blett af fæti Innlent Fleiri fréttir Margrét Löf vill komast í opið fangelsi Telur rök Háskólans á Akureyri ekki haldbær Taka strætóstöðina í Mjódd í gegn eftir ofbeldisatvik Breytingar í Mjódd til að bregðast við ofbeldi Þarf að leita annað eftir að hafa ekki fengið fangaklefa Segja upp 34 áskriftum og opna stæðin almenningi Vantar sex milljónir til að halda Edduna Guðmundur Ingi lét fjarlægja blett af fæti Kveður Víetnam og heldur áfram til Kína Seðlabankinn lagði Þorstein Má Fólk upplifi óttastjórnun hjá Reykjavíkurborg Geta nú lokað Reykjanesbrautinni með fjarstýringu Ótti við rasistastimpil megi ekki stöðva alla umræðu Ætlar að stíga hraðar inn og setja RÚV fyrr skorður Ungmenni gripin við innbrot „Þetta er ákall“ Íbúum ráðlagt að sjóða neysluvatn Kapphlaupið hafið og hann hafi áhyggjur af öryggi þeirra minni Vildi meina að útbrotin væru eftir varafyllingar „Hvernig sérðu að þú sért virkilega að fá já?“ „Þetta er okkar gjöf til ríkisstjórnarinnar“ „Þetta er algjörlega óviðunandi“ Valgerður fer aftur frá SÁÁ Hefja snjóframleiðslu á næstu dögum Loka vefsíðum tímabundið í varúðarskyni Fá mál á þingi: „Fórnarlömb velgengni“ fá kaldar kveðjur frá Diljá Skorar á landlækni að leiðrétta rangfærslur Alvarlegur veikleiki hjá fjölda vefsíðna Sláandi hversu margir telji ofbeldi hluta af kynlífi Jón Gnarr lætur af varaformennsku og tveimur varasætum Sjá meira
„Bandaríkin eru eina NATÓ ríkið sem mun geta gert sig gildandi, svo einhverju máli skiptir, á norðurslóðum. Ísland er náinn bandamaður Bandaríkjanna. Og horfðu svo á landakortið, þá sérðu það, eins og Bandarísk stjórnvöld segja: Ísland er aðkomuleið okkar að norðurslóðum,“ sagði Albert í kvöldfréttum Sýnar. „Við munum verða vör við þetta hlutverk, ef svo má orða það. Það mun þá aukast.“ Hann telur að leiðtogafundurinn hafi farið vel fram. „Það er almennt litið svo á sýnist mér að fundurinn hafi heppnast vel, hvað þennan samstöðuþátt varðaði, það vantaði upp á það eftir það sem á undan gekk, en það tókst mjög vel. Þarna eru ítrekaðar og staðfestar grundvallarskuldbindingar bandalagsríkjanna,“ sagði hann. „Annað sem er mjög merkilegt er að í yfirlýsingu fundarins birtist beinlínis samkomulag um að Evrópuríkin og Kanada beri meiri ábyrgð á vörnum bandalagsins, vörnum Evrópu. Þarna hefur tekist að snúa við áratugalangri sögu núnings og leiðinda og deilna í bandalaginu sem stafa af því að Bandaríkin hafa þurft að taka á sig hlutfallslega meiri byrgðar af því að halda bandalaginu gangandi,“ sagði Albert og tók fram að það sé gert fyrir tilstilli Trumps, en líka vegna stríðsins í Úkraínu. Jafnframt segir Albert að NATÓ sé að breytast í takt við breytingar á heimsmyndinni þar sem þungamiðjan sé að færast til Asíu og Kyrrahafsins, frá Evrópu og Atlantshafi. Aðspurður um Grænland sagði Albert: „Grænland skiptir feykilega miklu máli fyrir öryggi Bandaríkjanna, og ekki bara það heldur líka fyrir öryggi bandamanna Bandaríkjanna, og afhverju? Nyrst í Grænlandi er herstöð sem heitir á grænlensku Pituffik, og hét áður Thule. Þar eru stórar ratsjárstöðvar sem horfa yfir pólinn á Rússland. Þessar stöðvar eiga að vara við hugsanlegri eldflaugaárás frá Rússlandi á Norður-Ameríku,” segir Albert. Nú vilji Bandaríkin auka loftvarnir sínar þar, og eru að ræða við Grænland og Danmörku um það. Trump tali þó um yfirráð yfir Grænlandi. „Hann beitti mjög ósmekklegum hótunum á tímabili, sem mér þótti nú aldrei trúverðugar og voru líklega ekki settar fram í alvöru, um valdbeitingu, en nú er hann meira að tala um að kaupa Grænland. Tilgátan er sú að hann vilji verða sá forseti sem bætti Grænlandi við Bandaríkin með sama hætti og Andrew Jackson bætti Alaska við Bandaríkin.“
Norðurslóðir Bandaríkin Rússland Hótanir Bandaríkjanna vegna Grænlands Grænland Mest lesið Segja upp 34 áskriftum og opna stæðin almenningi Innlent Glaumgosinn sem tók við málaliðaveldi föður síns Erlent Íbúum ráðlagt að sjóða neysluvatn Innlent Ætlar að stíga hraðar inn og setja RÚV fyrr skorður Innlent Taka strætóstöðina í Mjódd í gegn eftir ofbeldisatvik Innlent „Hvernig sérðu að þú sért virkilega að fá já?“ Innlent Kapphlaupið hafið og hann hafi áhyggjur af öryggi þeirra minni Innlent Seðlabankinn lagði Þorstein Má Innlent „Þetta er ákall“ Innlent Guðmundur Ingi lét fjarlægja blett af fæti Innlent Fleiri fréttir Margrét Löf vill komast í opið fangelsi Telur rök Háskólans á Akureyri ekki haldbær Taka strætóstöðina í Mjódd í gegn eftir ofbeldisatvik Breytingar í Mjódd til að bregðast við ofbeldi Þarf að leita annað eftir að hafa ekki fengið fangaklefa Segja upp 34 áskriftum og opna stæðin almenningi Vantar sex milljónir til að halda Edduna Guðmundur Ingi lét fjarlægja blett af fæti Kveður Víetnam og heldur áfram til Kína Seðlabankinn lagði Þorstein Má Fólk upplifi óttastjórnun hjá Reykjavíkurborg Geta nú lokað Reykjanesbrautinni með fjarstýringu Ótti við rasistastimpil megi ekki stöðva alla umræðu Ætlar að stíga hraðar inn og setja RÚV fyrr skorður Ungmenni gripin við innbrot „Þetta er ákall“ Íbúum ráðlagt að sjóða neysluvatn Kapphlaupið hafið og hann hafi áhyggjur af öryggi þeirra minni Vildi meina að útbrotin væru eftir varafyllingar „Hvernig sérðu að þú sért virkilega að fá já?“ „Þetta er okkar gjöf til ríkisstjórnarinnar“ „Þetta er algjörlega óviðunandi“ Valgerður fer aftur frá SÁÁ Hefja snjóframleiðslu á næstu dögum Loka vefsíðum tímabundið í varúðarskyni Fá mál á þingi: „Fórnarlömb velgengni“ fá kaldar kveðjur frá Diljá Skorar á landlækni að leiðrétta rangfærslur Alvarlegur veikleiki hjá fjölda vefsíðna Sláandi hversu margir telji ofbeldi hluta af kynlífi Jón Gnarr lætur af varaformennsku og tveimur varasætum Sjá meira