Til kennara og foreldra í Kópavogi María Ellen Steingrímsdóttir og Sigrún Ólöf Ingólfsdóttir skrifa 4. maí 2026 07:30 Mikil umræða hefur verið um grunnskólamál að undanförnu, ekki síst um námsárangur, einkunnakerfi og lesskilning nemenda. Kópavogsbær getur ekki breytt einkunnakvarða nemenda því samkvæmt lögum ber skólum að fara eftir aðalnámskrá grunnskóla. Til að ná raunverulegum umbótum á námsárangri þarf að horfa til náms- og starfsumhverfis nemenda og kennara og þeirrar þjónustu sem börnin þurfa á að halda. Álag í starfi kennara hefur aukist og við verðum að skapa aðstæður sem gera kennurum kleift að sinna kjarnahlutverki sínu sem er kennsla. Það eru ekki öll börn sem fá skólaúrræði eða stuðning við hæfi sem verður að bregðast við. Góð menntun og snemmtæk íhlutun á fyrstu skólaárum er ein mikilvægasta fjárfesting samfélagsins. Öll börn eiga rétt á skólaúrræði við hæfi Í íslensku samfélagi eru lög um að skóli eigi að vera fyrir alla, skóli án aðgreiningar. Í okkar samfélagi eru sérskólar og sérdeildir fyrir nemendur sem þurfa annað og sérhæfðara námsumhverfi. Mikilvægt er að allir nemendur fái viðeigandi skólaúrræði sem hentar þeirra þörfum. Í Kópavogi eru þessi úrræði hins vegar takmörkuð. Foreldrar geta sótt um sérskóla eða sérdeildir einu sinni á ári fyrir börn sín og er aðsókn mikil miðað við fjölda plássa. Það er ástæða fyrir því að foreldrar sækja um í sérúrræðum fyrir börnin sín og þegar foreldrar vita að hverfandi líkur eru á að barn þeirra komist að í viðeigandi úrræði er það óásættanlegt. Kerfið nær því ekki að þjónusta öll þau börn sem þurfa á sérhæfðu skólaúrræði að halda. Það er nauðsynlegt að bregðast við þessari stöðu með því að efla úrræði, fjölga plássum, stofna nýjan sérskóla eða styrkja sérfræðiþjónustu innan skólanna. Börn eiga rétt á menntun við hæfi. Fleiri sérfræðinga á gólfið Nemendahópurinn hefur breyst undanfarinn áratug og kallar á aukna og fjölbreyttari sérfræðiþjónustu. Mikilvægt er að börn fái aðgang að viðeigandi stuðningi sem fyrst. Þó að aðgengi að sálfræðingi, hjúkrunarfræðingi, námsráðgjafa og talmeinafræðingi sé til staðar í grunnskólum Kópavogs, er ljóst að þörf er á fleiri fagstéttum. Sérstaklega er þörf á að efla aðkomu þroskaþjálfa, atferlisfræðinga, iðjuþjálfa og félagsráðgjafa innan skólanna sjálfra. Með því að færa þjónustuna nær daglegu skólastarfi má styðja betur við bæði nemendur og kennara. Endurskoða stærð námshópa Kennarar og foreldrar hafa kallað eftir minni námshópum. Sífellt færri kennarar sjá sér fært að taka að sér hlutverk umsjónarkennara vegna aukins álags. Nemendahópar í dag eru fjölbreyttari en áður sem eykur álag á kennara sem eru að gera sitt besta til að koma til móts við þarfir allra nemenda. Í Kópavogi var sett þak á stærð námshópa á yngsta stigi, 22-24 nemendur, sem er skref í rétta átt. Hins vegar er of mikið bil á milli leik- og grunnskóla. Á síðasta ári leikskóla er gjarnan miðað við 8-10 börn á hvern kennara. Nokkrum vikum síðar, við upphaf grunnskóla, geta allt að 22 nemendur verið í hóp hjá einum kennara sem er meira en tvöföldun á örfáum vikum. Þetta er mikið stökk fyrir ung börn sem eru að aðlagast nýju og stærra umhverfi. Á mið- og unglingastigi geta hópar hins vegar farið upp í 28-29 nemendur. Auknar kröfur í kennslustofunni svo sem fjölbreyttari nemendahópar og meiri stuðningsþarfir gera það að verkum að stórir námshópar eru engum í hag. Nauðsynlegt er að endurskoða viðmið um stærð námshópa og laga þau að breyttum aðstæðum. Sterkari tengsl í minni námshópum Minni námshópar skapa betri aðstæður til að mynda traust tengsl á milli nemenda og kennara. Kennarar gegna lykilhlutverki í að grípa nemendur sem eiga undir högg að sækja, og í minni hópum eykst möguleikinn á að bregðast snemma við. Þetta á ekki síst við nemendur með fjölbreyttan bakgrunn, þar á meðal börn með annað móðurmál en íslensku, börn með aðrar áskoranir svo sem krefjandi hegðun eða mikla vanlíðan. Með minni hópum gefst kennurum betra svigrúm til að styðja hvern og einn nemanda sem eykur líkur á árangri. Með þessum hætti er hægt að taka betur utan um alla nemendur og því er mikilvægt að endurskoða stærð námshópa með hag nemenda og kennara að leiðarljósi. Öflugir skólar - horfum til framtíðar Við í Viðreisn viljum gera grunnskóla Kópavogs eftirsóknarverða þar sem faglegt starf fær að blómstra. Með því að bæta starfsumhverfi, minnka álag og styrkja stoðkerfið innan skólanna er hægt að skapa betri aðstæður fyrir bæði nemendur og kennara. Með markvissum aðgerðum getum við byggt upp öflugt menntakerfi sem skilar raunverulegum árangri fyrir börnin og samfélagið í heild. Börnin okkar eru framtíðin. María Ellen Steingrímsdóttir er oddviti Viðreisnar í Kópavogi og Sigrún Ólöf Ingólfsdóttir skólastjóri og 4. sæti á lista Viðreisnar í KópavogiHöfundar bjóða kennurum og öðru starfsfólki í leik- og grunnskólum Kópavogsbæjar til samtals á kosningaskrifstofu Viðreisnar á fimmtudaginn, 7. maí, milli kl. 16:30 og 18:30 í Hamraborg 9 - þriðju hæð. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Sigrún Ólöf Ingólfsdóttir Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Kópavogur Viðreisn Skóla- og menntamál Mest lesið Trúum á enn stærra og sterkara Ísland Þórður Snær Júlíusson Skoðun Litla beiðnin kemur fyrst, svo sú stóra. Birna Bragadóttir Skoðun Hollenska húsnæðislánið Arnór Ingi Finnbjörnsson Skoðun Hinn ólánsami Ólafur Ragnar Lúðvík Bergvinsson Skoðun Evran lækkar ekki vextina Magnús B. Jóhannesson Skoðun Nei fyrir komandi kynslóðir Ingibjörg H. Sverrisdóttir Skoðun Sex ýkjur nei-sinna og já-sinna Þorvaldur Ingi Jónsson Skoðun Komið gott Oktavía Hrund Guðrúnar Jóns Skoðun Rétturinn er sá sami – en tækifærið er það ekki Anna Margrét Bjarnadóttir Skoðun Aðildarviðræður eru ekki prufuáskrift Guðbjörg Oddný Jónasdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Óvissan í alþjóðamálum - Hvað ef Norðmenn verða á undan? Dagur B. Eggertsson skrifar Skoðun Hollenska húsnæðislánið Arnór Ingi Finnbjörnsson skrifar Skoðun Borgin þarf ekki kjötexi — hún þarf mælikerfi Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Stríð ESB gegn jöfnuði og velferð Andri Sigurðsson skrifar Skoðun Já núna – til að geta sagt nei síðar Friðrik Björgvinsson skrifar Skoðun Þegar efinn verður þýðingarmeiri en sannleikurinn Guðjón Heiðar Pálsson skrifar Skoðun Sex ýkjur nei-sinna og já-sinna Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Komið gott Oktavía Hrund Guðrúnar Jóns skrifar Skoðun Sjálfstæð þjóð tekur sér sæti við borðið Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Ræður Evrópusambandið hvort dánaraðstoð verði leyfð á Íslandi? Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun 4.677 nýir vegfarendur á leið í skólann Lára Hrafnsdóttir,Gunnar Geir Gunnarsson skrifar Skoðun Evran lækkar ekki vextina Magnús B. Jóhannesson skrifar Skoðun Trúum á enn stærra og sterkara Ísland Þórður Snær Júlíusson skrifar Skoðun Rétturinn er sá sami – en tækifærið er það ekki Anna Margrét Bjarnadóttir skrifar Skoðun Litla beiðnin kemur fyrst, svo sú stóra. Birna Bragadóttir skrifar Skoðun Nei fyrir komandi kynslóðir Ingibjörg H. Sverrisdóttir skrifar Skoðun Angan lótusblómsins Meyvant Þórólfsson skrifar Skoðun Er ég að bregðast börnunum mínum með því að segja NEI? Monika Margrét Stefánsdóttir skrifar Skoðun Gamli sáttmálinn og sá nýi Aðalsteinn Már Þorsteinsson skrifar Skoðun Er betra? Sigþrúður Ármann skrifar Skoðun Útgerðarauðvaldið vill í ESB - ég segi nei Ögmundur Jónasson skrifar Skoðun Gervigreind, gagnaver og tækifæri Íslands Eymundur Sigurðsson skrifar Skoðun Sveitirnar þagna Walter Fannar Kristjánsson skrifar Skoðun Áður en lengra er haldið Þórarinn Ingi Pétursson skrifar Skoðun Erum við of fljót að kenna samfélagsmiðlum um? Elísabet Reynisdóttir skrifar Skoðun Börn læra ekki fyrir framtíð sem þau skynja ekki Helgi S. Karlsson skrifar Skoðun Danir, ESB og staða Íslands Finnur Torfi Magnússon skrifar Skoðun Hvað kostar „þetta reddast“? Guðríður Lára Þrastardóttir skrifar Skoðun Frá öllum til allra með nútímalegum sjúkratryggingum Sigurður H. Helgason skrifar Skoðun Tækifærið er núna Agnar H. Johnson skrifar Sjá meira
Mikil umræða hefur verið um grunnskólamál að undanförnu, ekki síst um námsárangur, einkunnakerfi og lesskilning nemenda. Kópavogsbær getur ekki breytt einkunnakvarða nemenda því samkvæmt lögum ber skólum að fara eftir aðalnámskrá grunnskóla. Til að ná raunverulegum umbótum á námsárangri þarf að horfa til náms- og starfsumhverfis nemenda og kennara og þeirrar þjónustu sem börnin þurfa á að halda. Álag í starfi kennara hefur aukist og við verðum að skapa aðstæður sem gera kennurum kleift að sinna kjarnahlutverki sínu sem er kennsla. Það eru ekki öll börn sem fá skólaúrræði eða stuðning við hæfi sem verður að bregðast við. Góð menntun og snemmtæk íhlutun á fyrstu skólaárum er ein mikilvægasta fjárfesting samfélagsins. Öll börn eiga rétt á skólaúrræði við hæfi Í íslensku samfélagi eru lög um að skóli eigi að vera fyrir alla, skóli án aðgreiningar. Í okkar samfélagi eru sérskólar og sérdeildir fyrir nemendur sem þurfa annað og sérhæfðara námsumhverfi. Mikilvægt er að allir nemendur fái viðeigandi skólaúrræði sem hentar þeirra þörfum. Í Kópavogi eru þessi úrræði hins vegar takmörkuð. Foreldrar geta sótt um sérskóla eða sérdeildir einu sinni á ári fyrir börn sín og er aðsókn mikil miðað við fjölda plássa. Það er ástæða fyrir því að foreldrar sækja um í sérúrræðum fyrir börnin sín og þegar foreldrar vita að hverfandi líkur eru á að barn þeirra komist að í viðeigandi úrræði er það óásættanlegt. Kerfið nær því ekki að þjónusta öll þau börn sem þurfa á sérhæfðu skólaúrræði að halda. Það er nauðsynlegt að bregðast við þessari stöðu með því að efla úrræði, fjölga plássum, stofna nýjan sérskóla eða styrkja sérfræðiþjónustu innan skólanna. Börn eiga rétt á menntun við hæfi. Fleiri sérfræðinga á gólfið Nemendahópurinn hefur breyst undanfarinn áratug og kallar á aukna og fjölbreyttari sérfræðiþjónustu. Mikilvægt er að börn fái aðgang að viðeigandi stuðningi sem fyrst. Þó að aðgengi að sálfræðingi, hjúkrunarfræðingi, námsráðgjafa og talmeinafræðingi sé til staðar í grunnskólum Kópavogs, er ljóst að þörf er á fleiri fagstéttum. Sérstaklega er þörf á að efla aðkomu þroskaþjálfa, atferlisfræðinga, iðjuþjálfa og félagsráðgjafa innan skólanna sjálfra. Með því að færa þjónustuna nær daglegu skólastarfi má styðja betur við bæði nemendur og kennara. Endurskoða stærð námshópa Kennarar og foreldrar hafa kallað eftir minni námshópum. Sífellt færri kennarar sjá sér fært að taka að sér hlutverk umsjónarkennara vegna aukins álags. Nemendahópar í dag eru fjölbreyttari en áður sem eykur álag á kennara sem eru að gera sitt besta til að koma til móts við þarfir allra nemenda. Í Kópavogi var sett þak á stærð námshópa á yngsta stigi, 22-24 nemendur, sem er skref í rétta átt. Hins vegar er of mikið bil á milli leik- og grunnskóla. Á síðasta ári leikskóla er gjarnan miðað við 8-10 börn á hvern kennara. Nokkrum vikum síðar, við upphaf grunnskóla, geta allt að 22 nemendur verið í hóp hjá einum kennara sem er meira en tvöföldun á örfáum vikum. Þetta er mikið stökk fyrir ung börn sem eru að aðlagast nýju og stærra umhverfi. Á mið- og unglingastigi geta hópar hins vegar farið upp í 28-29 nemendur. Auknar kröfur í kennslustofunni svo sem fjölbreyttari nemendahópar og meiri stuðningsþarfir gera það að verkum að stórir námshópar eru engum í hag. Nauðsynlegt er að endurskoða viðmið um stærð námshópa og laga þau að breyttum aðstæðum. Sterkari tengsl í minni námshópum Minni námshópar skapa betri aðstæður til að mynda traust tengsl á milli nemenda og kennara. Kennarar gegna lykilhlutverki í að grípa nemendur sem eiga undir högg að sækja, og í minni hópum eykst möguleikinn á að bregðast snemma við. Þetta á ekki síst við nemendur með fjölbreyttan bakgrunn, þar á meðal börn með annað móðurmál en íslensku, börn með aðrar áskoranir svo sem krefjandi hegðun eða mikla vanlíðan. Með minni hópum gefst kennurum betra svigrúm til að styðja hvern og einn nemanda sem eykur líkur á árangri. Með þessum hætti er hægt að taka betur utan um alla nemendur og því er mikilvægt að endurskoða stærð námshópa með hag nemenda og kennara að leiðarljósi. Öflugir skólar - horfum til framtíðar Við í Viðreisn viljum gera grunnskóla Kópavogs eftirsóknarverða þar sem faglegt starf fær að blómstra. Með því að bæta starfsumhverfi, minnka álag og styrkja stoðkerfið innan skólanna er hægt að skapa betri aðstæður fyrir bæði nemendur og kennara. Með markvissum aðgerðum getum við byggt upp öflugt menntakerfi sem skilar raunverulegum árangri fyrir börnin og samfélagið í heild. Börnin okkar eru framtíðin. María Ellen Steingrímsdóttir er oddviti Viðreisnar í Kópavogi og Sigrún Ólöf Ingólfsdóttir skólastjóri og 4. sæti á lista Viðreisnar í KópavogiHöfundar bjóða kennurum og öðru starfsfólki í leik- og grunnskólum Kópavogsbæjar til samtals á kosningaskrifstofu Viðreisnar á fimmtudaginn, 7. maí, milli kl. 16:30 og 18:30 í Hamraborg 9 - þriðju hæð.