Barátta sem skiptir sköpum Svanfríður Bergvinsdóttir skrifar 1. maí 2026 13:00 Það er auðvelt að taka þeim réttindum sem við eigum sem sjálfsögðum hlut, svo sem að vinna á mannsæmandi launum, að eiga rétt á fríi og að geta treyst á veikindarétt, fæðingarorlof, atvinnuleysisbætur eða stuðning þegar lífið fer úr skorðum. En ekkert af þessu varð til af sjálfu sér, heldur er þetta afrakstur langrar og oft harðrar verkalýðsbaráttu. Ég finn það sterkt á 1. maí hve mikilvægt það er að muna þetta. Ekki bara til að horfa til baka, heldur til að átta okkur á því að þessi barátta er ekki búin. Verkalýðsbaráttan snýst um mig og þig, raunverulegt fólk og raunverulegar aðstæður. Baráttan snýst um fólk sem nær ekki endum saman, fólk sem þarf að velja á milli þess að borga leigu eða kaupa mat, fólk sem lendir í áföllum og þarf kerfi sem grípur það í stað þess að skilja það eftir. Áskoranir ungs fólks Ungt fólk í dag stendur frammi fyrir áskorunum sem ættu ekki að vera eðlilegar. Ungt fólk í dag stendur frammi fyrir því að þurfa að leggja út í miklar skuldbindingar á mjög stuttum tíma. Fólk er að mennta sig, stofna fjölskyldu, koma undir sig húsnæði, koma inn á vinnumarkaðinn og á eftir að vinna sig upp launastigann. Samhliða þessu eru kerfin sem eiga að mæta ungu fólki ekki að virka fyrir það; Tekjufall í fæðingarorlofi, brúun bilsins frá fæðingarorlofi til leikskólavistar, styttri dvöl í leikskólum en vinnudagur foreldranna er, dýr húsaleiga sem gerir næstum ókleift að safna fyrir eigin húsnæði og svo mætti lengi telja. Kerfin okkar verða að létta undir með ungu fólki svo hægt sé að réttlæta að við greiðum hærri skatta þegar við eldumst. Verkalýðsbarátta dagsins í dag Kjarni verkalýðsbaráttu í dag snýst nefninlega ekki bara um laun, heldur lífsskilyrði. Það að fólkið okkar þurfi ekki að skuldsetja sig til að lifa af. Það er ástæðan fyrir því að ég er stolt af því að vera hluti af þessari hreyfingu. Ekki því að baráttan hefur skilað fullkomnum afrakstri, heldur því að hér er kraftur sem hefur raunverulega breytt samfélaginu til hins betra. Kraftur sem getur haldið áfram að gera samfélagið okkar betra ef við stöndum saman. Við getum litið á 1. maí sem táknrænan dag, dag sem við þurfum að taka alvarlega. Dag sem er áminning til okkar um þau réttindi sem tapast ef þau eru ekki varin og að framfarir verði ekki nema einhver berjist fyrir þeim. Munum að slæmir hlutir gerast af sjálfu sér, góðum hlutum er stýrt. Baráttan heldur áfram og ég vel að vera hluti af henni. Sýnum samstöðu í dag og mætum í kröfugöngur verkalýðsfélaganna. Höfundur er formaður ASÍ-UNG og oddviti á lista Samfylkingarinnar í Ísafjarðarbæ. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Verkalýðsdagurinn Samfylkingin Ísafjarðarbær Mest lesið Af hverju borgum við evrópsk metverð fyrir grænmeti sem endist í tvo daga? Valerio Gargiulo Skoðun Er dr. Henry Alexander bara til punts? Henry Alexander Henrysson Skoðun Við erum orðin Afríka: Hvernig íslenska elítan rændi þjóðinni Sigurður Sigurðsson Skoðun Hver framleiðir matinn okkar eftir 20 ár? Þórarinn Ingi Pétursson Skoðun Þegar fyrirmyndirnar horfa í skjáinn Hjálmar Bogi Hafliðason Skoðun Gervigreind er að breyta því hvað það þýðir að vera góður stjórnandi Gísli Rafn Ólafsson Skoðun Evrópa í áfalli, skilin eftir í gervigreindarkapphlaupinu. Verður Ísland líka utangátta? Björgmundur Örn Guðmundsson Skoðun Staðreyndir og fræðsla um flugmannsstarfið Matthías Arngrímsson Skoðun Mikilvægur áfangi fyrir Norðurland og landið allt Heimir Örn Árnason Skoðun Stjórnsýsluframkvæmd við vörslusviptingu búfjár, meðalhóf eða flýtilausn? Sævar Þór Jónsson Skoðun Skoðun Skoðun Hver borgar þegar samningurinn er svikinn? Hrönn Stefánsdóttir skrifar Skoðun ESB aðild er óskynsamleg frá efnahagslegu sjónarmiði Kristinn Sv. Helgason skrifar Skoðun Er kominn tími á nýtt norrænt leiðtogahlutverk? Haukur Logi Jóhannsson skrifar Skoðun Þegar fyrirmyndirnar horfa í skjáinn Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Hver framleiðir matinn okkar eftir 20 ár? Þórarinn Ingi Pétursson skrifar Skoðun Er dr. Henry Alexander bara til punts? Henry Alexander Henrysson skrifar Skoðun Gervigreind er að breyta því hvað það þýðir að vera góður stjórnandi Gísli Rafn Ólafsson skrifar Skoðun Af hverju borgum við evrópsk metverð fyrir grænmeti sem endist í tvo daga? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Mikilvægur áfangi fyrir Norðurland og landið allt Heimir Örn Árnason skrifar Skoðun Stjórnsýsluframkvæmd við vörslusviptingu búfjár, meðalhóf eða flýtilausn? Sævar Þór Jónsson skrifar Skoðun Frelsi ungra Íslendinga til framtíðar Hjörvar Sigurðsson skrifar Skoðun Evrópa í áfalli, skilin eftir í gervigreindarkapphlaupinu. Verður Ísland líka utangátta? Björgmundur Örn Guðmundsson skrifar Skoðun Til hamingju með Þjóðarhöll! Dagur B. Eggertsson skrifar Skoðun Hugleiðing í tilefni að þjóðhátíðardegi Íslands: Grundvöllur sjálfstæðisins var barátta þeirra fátæku fyrir betra samfélagi Ágúst Valves Jóhannesson skrifar Skoðun Hvernig verjum við sjálfstæði Íslands til framtíðar? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Staðreyndir og fræðsla um flugmannsstarfið Matthías Arngrímsson skrifar Skoðun 82 ár frá stofnun lýðveldisins: Gleymum ekki sögu okkar Anton Guðmundsson skrifar Skoðun Kos staðfesti ekki tilvist samkomulags Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Við byggðum varnargarða – nú þurfum við að byggja upp samfélagið Kristín María Birgisdóttir skrifar Skoðun Við erum orðin Afríka: Hvernig íslenska elítan rændi þjóðinni Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Skýrar línur og strangari löggjöf um vindorku Jóhann Páll Jóhannsson skrifar Skoðun Alvarleg og viðvarandi hernaðarógn Arnór Sigurjónsson skrifar Skoðun 30% lækkun skiptir sveitir landsins máli Axel Sæland skrifar Skoðun Er ný fjármálaáætlun á áætlun? Birta Karen Tryggvadóttir skrifar Skoðun Á að kenna íslensku við Háskóla Íslands? Gauti Kristmannsson skrifar Skoðun Þingheimur lokar augum og eyrum Ásmundur E. Þorkelsson,Hörður Þorsteinsson ,Sigrún Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Enginn á að ýta Íslandi inn um bakdyrnar Helgi S. Karlsson skrifar Skoðun Þegar ESB beitir smáþjóð ofríki Júlíus Valsson skrifar Skoðun Hver á stjórnsýsluna? Þórólfur Júlían Dagsson skrifar Skoðun Farsældarlögin: Samþætting án úrræða Elín Anna Baldursdóttir skrifar Sjá meira
Það er auðvelt að taka þeim réttindum sem við eigum sem sjálfsögðum hlut, svo sem að vinna á mannsæmandi launum, að eiga rétt á fríi og að geta treyst á veikindarétt, fæðingarorlof, atvinnuleysisbætur eða stuðning þegar lífið fer úr skorðum. En ekkert af þessu varð til af sjálfu sér, heldur er þetta afrakstur langrar og oft harðrar verkalýðsbaráttu. Ég finn það sterkt á 1. maí hve mikilvægt það er að muna þetta. Ekki bara til að horfa til baka, heldur til að átta okkur á því að þessi barátta er ekki búin. Verkalýðsbaráttan snýst um mig og þig, raunverulegt fólk og raunverulegar aðstæður. Baráttan snýst um fólk sem nær ekki endum saman, fólk sem þarf að velja á milli þess að borga leigu eða kaupa mat, fólk sem lendir í áföllum og þarf kerfi sem grípur það í stað þess að skilja það eftir. Áskoranir ungs fólks Ungt fólk í dag stendur frammi fyrir áskorunum sem ættu ekki að vera eðlilegar. Ungt fólk í dag stendur frammi fyrir því að þurfa að leggja út í miklar skuldbindingar á mjög stuttum tíma. Fólk er að mennta sig, stofna fjölskyldu, koma undir sig húsnæði, koma inn á vinnumarkaðinn og á eftir að vinna sig upp launastigann. Samhliða þessu eru kerfin sem eiga að mæta ungu fólki ekki að virka fyrir það; Tekjufall í fæðingarorlofi, brúun bilsins frá fæðingarorlofi til leikskólavistar, styttri dvöl í leikskólum en vinnudagur foreldranna er, dýr húsaleiga sem gerir næstum ókleift að safna fyrir eigin húsnæði og svo mætti lengi telja. Kerfin okkar verða að létta undir með ungu fólki svo hægt sé að réttlæta að við greiðum hærri skatta þegar við eldumst. Verkalýðsbarátta dagsins í dag Kjarni verkalýðsbaráttu í dag snýst nefninlega ekki bara um laun, heldur lífsskilyrði. Það að fólkið okkar þurfi ekki að skuldsetja sig til að lifa af. Það er ástæðan fyrir því að ég er stolt af því að vera hluti af þessari hreyfingu. Ekki því að baráttan hefur skilað fullkomnum afrakstri, heldur því að hér er kraftur sem hefur raunverulega breytt samfélaginu til hins betra. Kraftur sem getur haldið áfram að gera samfélagið okkar betra ef við stöndum saman. Við getum litið á 1. maí sem táknrænan dag, dag sem við þurfum að taka alvarlega. Dag sem er áminning til okkar um þau réttindi sem tapast ef þau eru ekki varin og að framfarir verði ekki nema einhver berjist fyrir þeim. Munum að slæmir hlutir gerast af sjálfu sér, góðum hlutum er stýrt. Baráttan heldur áfram og ég vel að vera hluti af henni. Sýnum samstöðu í dag og mætum í kröfugöngur verkalýðsfélaganna. Höfundur er formaður ASÍ-UNG og oddviti á lista Samfylkingarinnar í Ísafjarðarbæ.
Evrópa í áfalli, skilin eftir í gervigreindarkapphlaupinu. Verður Ísland líka utangátta? Björgmundur Örn Guðmundsson Skoðun
Stjórnsýsluframkvæmd við vörslusviptingu búfjár, meðalhóf eða flýtilausn? Sævar Þór Jónsson Skoðun
Skoðun Gervigreind er að breyta því hvað það þýðir að vera góður stjórnandi Gísli Rafn Ólafsson skrifar
Skoðun Af hverju borgum við evrópsk metverð fyrir grænmeti sem endist í tvo daga? Valerio Gargiulo skrifar
Skoðun Stjórnsýsluframkvæmd við vörslusviptingu búfjár, meðalhóf eða flýtilausn? Sævar Þór Jónsson skrifar
Skoðun Evrópa í áfalli, skilin eftir í gervigreindarkapphlaupinu. Verður Ísland líka utangátta? Björgmundur Örn Guðmundsson skrifar
Skoðun Hugleiðing í tilefni að þjóðhátíðardegi Íslands: Grundvöllur sjálfstæðisins var barátta þeirra fátæku fyrir betra samfélagi Ágúst Valves Jóhannesson skrifar
Skoðun Við byggðum varnargarða – nú þurfum við að byggja upp samfélagið Kristín María Birgisdóttir skrifar
Skoðun Þingheimur lokar augum og eyrum Ásmundur E. Þorkelsson,Hörður Þorsteinsson ,Sigrún Guðmundsdóttir skrifar
Evrópa í áfalli, skilin eftir í gervigreindarkapphlaupinu. Verður Ísland líka utangátta? Björgmundur Örn Guðmundsson Skoðun
Stjórnsýsluframkvæmd við vörslusviptingu búfjár, meðalhóf eða flýtilausn? Sævar Þór Jónsson Skoðun