Veit fólk á samfélagsmiðlum allt um getnaðarvarnir? Jórunn Oddsdóttir og Steinunn Zophoníasdóttir skrifa 16. febrúar 2026 09:33 Hversu mikið af því sem við heyrum um getnaðarvarnir er í raun rétt? Er áhrifavaldurinn á TikTok áreiðanlegur eða kannski bara að reyna að fá sem flest áhorf? Það eru því miður ansi miklar líkur á að það sem við heyrum sé ekki alltaf byggt á rannsóknum eða bestu þekkingu. Það hafa örugglega lang flestar konur heyrt ýmsar útgáfur af lífsseigum en um leið röngum sögum um pilluna, lykkjuna og aðrar getnaðarvarnir. Hér eru nokkrar sögusagnir sem við höfum heyrt ansi oft. Það er skaðlegt heilsunni að sleppa blæðingum með notkun getnaðarvarna. Pillan minnkar frjósemi eða getur valdið ófrjósemi. Konur mega ekki fá lykkjuna fyrr en þær hafa eignast barn. Þetta eru allt lífseigar sögur sem erfitt er að kveða niður. Eins og margar sögur sem ganga á samfélagsmiðlunum eða bara í vinkonuspjalli eru þær allar rangar. Góð reynsla af einstaklingsráðgjöf Við hjá Heilsubrú Heilsugæslu höfuðborgarsvæðisins höfum boðið konum og öðrum einstaklingum með leg upp á einstaklingsráðgjöf um getnaðarvarnir í tæplega tvö ár. Reynslan hefur verið virkilega góð, tímar í ráðgjöf bókast venjulega hratt upp og það er mikil ánægja með tímana hjá þeim sem koma. Í getnaðarvarnarráðgjöfinni fer hjúkrunarfræðingur eða ljósmóðir yfir heilsufars- og kynheilbrigðissögu og kynnir ólíkar tegundir getnaðarvarna. Þannig er einstaklingurinn aðstoðaður við að taka upplýsta ákvörðun um hvaða getnaðarvörn henti best hverju sinni. Markmiðið er að auðvelda konum að stjórna sinni frjósemi og fyrirbyggja þungun þegar hennar er ekki óskað. Að sjálfsögðu er fyllsta trúnaðar gætt eins og í öðrum samskiptum við heilbrigðisstarfsfólk. Konur sem velja að nota ákveðna getnaðarvörn í ráðgjöfinni geta fengið ávísun fyrir hormónagetnaðarvörnum og leiðbeiningar um notkun. Kjósi þær lykkju eða staf er bókaður annar tími fyrir uppsetningu. Tímum fjölgað Í ljósi þess hversu vel sótt ráðgjöfin er höfum við hjá Heilsubrú aukið framboð á tímum verulega. Það er auðvelt að bóka tíma í gegnum mínar síður á Heilsuveru. Kostnaður fyrir ráðgjöf er aðeins 500 krónur, sem er sama upphæð og hefðbundið komugjald á heilsugæslustöð. Sama gjald er greitt fyrir mögulega endurkomu vegna uppsetningar. Ráðgjöfin er í boði fyrir konur hvar sem er á landinu Hún fer fram hjá Heilsubrú í Mjóddinni, eða Heilsugæslunni Hlíðum. Því miður getum við ekki boðið upp á þessi viðtöl í fjarþjónustu eins og er, en við erum að skoða leiðir til að gera það í framtíðinni. Tökum góðar ákvarðanir Við viljum öll taka góðar ákvarðanir um eigið heilbrigði, þar með talið kynheilbrigði. Því miður eru margir sjálfskipaðir sérfræðingar tilbúnir til að veita ýmiskonar ráð á TikTok, Instagram eða bara í spjalli á kaffistofunni og oft erfitt að átta sig á því hvað er rétt og hvað er rangt. Við vitum líka að oft eru getnaðarvarnir valdar út frá reynslu kvenna í nærumhverfinu. Þó að ein tegund getnaðarvarna henti vinkonu eða frænku er ekki þar með sagt að hún henti öllum. Það er sem betur fer auðvelt fyrir konur og aðra einstaklinga með leg að fá réttar upplýsingar um getnaðarvarnir og ráðgjöf um hvað hentar. Fyrsta skrefið er að bóka tíma í getnaðarvarnarráðgjöf hjá okkur í gegnum Heilsuveru. Jórunn Oddsdóttir og Steinunn Zophoníasdóttir, ljósmæður hjá Heilsubrú Heilsugæslu höfuðborgarsvæðisins. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Heilsugæsla Mest lesið Er í alvöru engin þörf á að laga Ísland? Þórður Snær Júlíusson Skoðun Börnin sem mæta afgangi Jón Ferdínand Estherarson Skoðun Sniðgöngum öll Ragnhildur Hólmgeirsdóttir,Hólmfríður Jónsdóttir,Daníel Þór Bjarnason,Oddný Björg Rafnsdóttir,Salvör Gullbrá Þórarinsdóttir,Þorbjörg Ída Ívarsdóttir Skoðun Takk Inga Sæland Jónína Björk Óskarsdóttir Skoðun Opið bréf til Landssamtaka lífeyrissjóða Kjartan Björgvinsson Skoðun Hamingjuóskir til allra sem sögðu nei Einar Helgason Skoðun Að virða niðurstöðu sem manni líkar ekki Erna Bjarnadóttir Skoðun Helmingsafsláttur af mennskunni Arndís Þórarinsdóttir Skoðun Ef börnin eru ekki vandamálið, hvað er þá að? Birgir Hrafn Birgisson Skoðun Getum við plís lagt niður Fjölmiðlanefnd Daníel Hjörvar Guðmundsson Skoðun Skoðun Skoðun EES er ekki eina leiðin og kannski ekki sú skynsamlegasta lengur Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Hver fær að skilgreina hvað þjóðin sagði? Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Fjórfrelsið og EES fyrir Ísland Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar Skoðun Já heilbrigðisráðherra - sóknarfærin eru mörg þegar kemur að lýðheilsu barna Halla Þorvaldsdóttir skrifar Skoðun Að PISA upp í vindinn – getur gervigreind þýtt námsefni fyrir börn? Steinþór Steingrímsson skrifar Skoðun Öldungaráð Reykjavíkurborgar tekið úr sambandi Viðar Eggertsson skrifar Skoðun Stöðugleiki á leigumarkaði Benedikt S. Benediktsson skrifar Skoðun Hálfsársuppgjör staðfestir áhyggjur af fjármálum Seltjarnarness Kristinn Ólafsson skrifar Skoðun 5,2% gjaldahækkanir – skýr skilaboðin inn á vinnumarkaðinn Bryndís Haraldsdóttir skrifar Skoðun Hvað gætum við gert fyrir 112 milljarða? Dagur B. Eggertsson skrifar Skoðun Hamingjuóskir til allra sem sögðu nei Einar Helgason skrifar Skoðun Þegar allt fer aftur á fullt – munum eftir fólkinu Ingunn Björk Vilhjálmsdóttir skrifar Skoðun Börnin sem mæta afgangi Jón Ferdínand Estherarson skrifar Skoðun Læsi er sameiginleg ábyrgð og fjárfesting til framtíðar Sædís Ósk Harðardóttir skrifar Skoðun PISA - Viljum við árangur án erfiðisins? Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Hvers eiga fatlaðir og foreldrar þeirra að gjalda? Margrét Össurardóttir skrifar Skoðun Alvöru eða sérhæfðir kennarar Svava Björg Mörk skrifar Skoðun Er í alvöru engin þörf á að laga Ísland? Þórður Snær Júlíusson skrifar Skoðun Sniðgöngum öll Ragnhildur Hólmgeirsdóttir,Hólmfríður Jónsdóttir,Daníel Þór Bjarnason,Oddný Björg Rafnsdóttir,Salvör Gullbrá Þórarinsdóttir,Þorbjörg Ída Ívarsdóttir skrifar Skoðun Getum við plís lagt niður Fjölmiðlanefnd Daníel Hjörvar Guðmundsson skrifar Skoðun Gulur september – styðjum hvert annað Soffía Magnúsdóttir skrifar Skoðun Hatur í garð gyðinga Árni Már Jensson skrifar Skoðun Samtal getur bjargað lífi Alma D. Möller skrifar Skoðun Erum við Íslendingar hópheimskir? Ragnar Thorarensen skrifar Skoðun 200 milljarðar – og við getum gert betur Pétur Óskarsson skrifar Skoðun Hallalaus fjárlög – en á kostnað hverra? Rósa Björk Brynjólfsdóttir skrifar Skoðun Leiðin út úr PISA-lægðinni Björn Brynjúlfur Björnsson skrifar Skoðun Gæfan sem við tökum ekki eftir Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Opið bréf til Landssamtaka lífeyrissjóða Kjartan Björgvinsson skrifar Skoðun Ef börnin eru ekki vandamálið, hvað er þá að? Birgir Hrafn Birgisson skrifar Sjá meira
Hversu mikið af því sem við heyrum um getnaðarvarnir er í raun rétt? Er áhrifavaldurinn á TikTok áreiðanlegur eða kannski bara að reyna að fá sem flest áhorf? Það eru því miður ansi miklar líkur á að það sem við heyrum sé ekki alltaf byggt á rannsóknum eða bestu þekkingu. Það hafa örugglega lang flestar konur heyrt ýmsar útgáfur af lífsseigum en um leið röngum sögum um pilluna, lykkjuna og aðrar getnaðarvarnir. Hér eru nokkrar sögusagnir sem við höfum heyrt ansi oft. Það er skaðlegt heilsunni að sleppa blæðingum með notkun getnaðarvarna. Pillan minnkar frjósemi eða getur valdið ófrjósemi. Konur mega ekki fá lykkjuna fyrr en þær hafa eignast barn. Þetta eru allt lífseigar sögur sem erfitt er að kveða niður. Eins og margar sögur sem ganga á samfélagsmiðlunum eða bara í vinkonuspjalli eru þær allar rangar. Góð reynsla af einstaklingsráðgjöf Við hjá Heilsubrú Heilsugæslu höfuðborgarsvæðisins höfum boðið konum og öðrum einstaklingum með leg upp á einstaklingsráðgjöf um getnaðarvarnir í tæplega tvö ár. Reynslan hefur verið virkilega góð, tímar í ráðgjöf bókast venjulega hratt upp og það er mikil ánægja með tímana hjá þeim sem koma. Í getnaðarvarnarráðgjöfinni fer hjúkrunarfræðingur eða ljósmóðir yfir heilsufars- og kynheilbrigðissögu og kynnir ólíkar tegundir getnaðarvarna. Þannig er einstaklingurinn aðstoðaður við að taka upplýsta ákvörðun um hvaða getnaðarvörn henti best hverju sinni. Markmiðið er að auðvelda konum að stjórna sinni frjósemi og fyrirbyggja þungun þegar hennar er ekki óskað. Að sjálfsögðu er fyllsta trúnaðar gætt eins og í öðrum samskiptum við heilbrigðisstarfsfólk. Konur sem velja að nota ákveðna getnaðarvörn í ráðgjöfinni geta fengið ávísun fyrir hormónagetnaðarvörnum og leiðbeiningar um notkun. Kjósi þær lykkju eða staf er bókaður annar tími fyrir uppsetningu. Tímum fjölgað Í ljósi þess hversu vel sótt ráðgjöfin er höfum við hjá Heilsubrú aukið framboð á tímum verulega. Það er auðvelt að bóka tíma í gegnum mínar síður á Heilsuveru. Kostnaður fyrir ráðgjöf er aðeins 500 krónur, sem er sama upphæð og hefðbundið komugjald á heilsugæslustöð. Sama gjald er greitt fyrir mögulega endurkomu vegna uppsetningar. Ráðgjöfin er í boði fyrir konur hvar sem er á landinu Hún fer fram hjá Heilsubrú í Mjóddinni, eða Heilsugæslunni Hlíðum. Því miður getum við ekki boðið upp á þessi viðtöl í fjarþjónustu eins og er, en við erum að skoða leiðir til að gera það í framtíðinni. Tökum góðar ákvarðanir Við viljum öll taka góðar ákvarðanir um eigið heilbrigði, þar með talið kynheilbrigði. Því miður eru margir sjálfskipaðir sérfræðingar tilbúnir til að veita ýmiskonar ráð á TikTok, Instagram eða bara í spjalli á kaffistofunni og oft erfitt að átta sig á því hvað er rétt og hvað er rangt. Við vitum líka að oft eru getnaðarvarnir valdar út frá reynslu kvenna í nærumhverfinu. Þó að ein tegund getnaðarvarna henti vinkonu eða frænku er ekki þar með sagt að hún henti öllum. Það er sem betur fer auðvelt fyrir konur og aðra einstaklinga með leg að fá réttar upplýsingar um getnaðarvarnir og ráðgjöf um hvað hentar. Fyrsta skrefið er að bóka tíma í getnaðarvarnarráðgjöf hjá okkur í gegnum Heilsuveru. Jórunn Oddsdóttir og Steinunn Zophoníasdóttir, ljósmæður hjá Heilsubrú Heilsugæslu höfuðborgarsvæðisins.
Sniðgöngum öll Ragnhildur Hólmgeirsdóttir,Hólmfríður Jónsdóttir,Daníel Þór Bjarnason,Oddný Björg Rafnsdóttir,Salvör Gullbrá Þórarinsdóttir,Þorbjörg Ída Ívarsdóttir Skoðun
Skoðun Já heilbrigðisráðherra - sóknarfærin eru mörg þegar kemur að lýðheilsu barna Halla Þorvaldsdóttir skrifar
Skoðun Að PISA upp í vindinn – getur gervigreind þýtt námsefni fyrir börn? Steinþór Steingrímsson skrifar
Skoðun Hálfsársuppgjör staðfestir áhyggjur af fjármálum Seltjarnarness Kristinn Ólafsson skrifar
Skoðun Sniðgöngum öll Ragnhildur Hólmgeirsdóttir,Hólmfríður Jónsdóttir,Daníel Þór Bjarnason,Oddný Björg Rafnsdóttir,Salvör Gullbrá Þórarinsdóttir,Þorbjörg Ída Ívarsdóttir skrifar
Sniðgöngum öll Ragnhildur Hólmgeirsdóttir,Hólmfríður Jónsdóttir,Daníel Þór Bjarnason,Oddný Björg Rafnsdóttir,Salvör Gullbrá Þórarinsdóttir,Þorbjörg Ída Ívarsdóttir Skoðun