Sumt er hægt að verja aðeins einu sinni Steinunn Ólína Þorsteinsdóttir skrifar 7. febrúar 2026 12:15 Kæru systur og bræður, hvar sem þið eruð stödd. Mig langar til að eiga við ykkur einlægt samtal.Hvað er það sem sameinar okkur?Það er landið okkar, Ísland. Stærsta gjöf sem mér hefur hlotnast var að fá að fæðast á Íslandi — í þessu strjálbýla en fallega landi þar sem formæður okkar lifðu aðra og erfiða tíma. Við lifum líka erfiða tíma.Það virðist forsenda lífs — og hlutskipti kvenna — að þrauka erfiða tíma.Það er fyrir þrautseigju og úthald íslenskra kvenna að við tórum hér enn. Ekki vegna þess að formæður okkar hlýddu því sem þeim var sagt.Ekki vegna þess að þær samþykktu þegjandi aðfarir að lífi og landi.Heldur vegna þess að þær gerðu kröfur sem sjálfsagt var að gera. Íslenskar konur lögðu hart að sér að búa í haginn fyrir okkur, dætur sínar og syni.Þær báru samfélagið í brjósti sér, jafnvel þegar samfélagið bar enga virðingu fyrir þeim.Þær elskuðu, misstu og syrgðu — svo við gætum öll staðið hér í dag. Ég er að rifja upp úr hverju við erum gerðar, stelpur. Hvaðan við komum!Við sem erum svo magnaðar! Við sem örkum út í snjóinn með börnin okkar á morgnana, látum regnið dynja á okkur sumarlangt, öskrum upp í rokið, grátum í laugunum svo lítið beri á, vöðum yfir ár og klífum fjöll. Við sem syndum allsberar í söltum sjó og drekkum hvaða meginlandshrút undir borðið ef sá gállinn er á okkur! Við erum landið, stelpur! Við erum sjálf náttúran í öllu sínu veldi! Sprelllifandi kynjaverur — ólíkindatól. Sem gjósum og blásum og rifnum og skjálfum, en erum líka, þegar vel liggur á okkur, eins og skælbrosandi firðir í sól og stillu. Við þurfum nú að rifja upp og sýna hvað í okkur býr þegar óráðsíufólk veður hér uppi.Krafturinn, þrautseigjan, kjafturinn býr í okkur öllum; allt litróf landsins býr í skapgerð okkar og eiginleikum. Þetta eru eiginleikar þeirra sem kunna að bjarga sér og lifa af! Konur eru ekki gestir í náttúrunni.Konur eru sjálf náttúran.Og aðför að náttúrunni er aðför að konum. Líkamar kvenna bera sköpunarhæfni sem er eldri en öll hagfræðilíkön heimsins.Hvort sem við eignum börn eða ekki, erum við fulltrúar lífsins sjálfs. Árið er 2026.Enn geysa stríð. Enn eru gripdeildir stundaðar. Enn eru ungar konur, líkt og frjósöm lönd, skiptimynt í viðskiptum karlmanna.Árið 2026. Það verður alltaf hlutskipti kvenna að stilla til friðar og lifa af þegar karlkynið fer fram úr sér. Á ástum og átökum formæðra okkar við karlkynið byggist öll tilvera okkar, og það er enn hlutverk okkar kvenna að gæta þess sem okkur er heilagast: sjálfs heimilisins — Íslands. Fjallkonan fríð. Að eyðileggja vistkerfi fjarða með laxeldi í opnum sjókvíum er eins og að berja í móðurlíf konunnar, binda hana, eitra fyrir henni, veikja hana, kæfa hana og að endingu drepa. Kunnulegt stef, ekki satt. Til að manneskjur megi dafna verðum við konur að hafa skjól — og land undir fótum okkar. Hvers konar karlmenn leiða konur sínar undir nýlenduherra? Við þykjumst hissa þegar Bandaríkin ágirnast Grænland, en hvað má þá segja um norskt laxagróðamódel og ágirnd í íslenska firði? Hvernig dettur íslenskum karlmönnum í hug að veita slíkum mönnum, íslenskum sem norskum, heimildir til að breyta fjörðunum okkar í iðnaðarpytti? Sparkar maður ekki slíkum mönnum á dyr? Vitanlega verður það hlutskipti okkar kvenna að bera bæði fjárhags- og tilfinningaskaðann þegar spilaborgin hrynur — að lifa af með börnin þegar allt hefur verið tekið. En engin lífsreynd kona lætur drekka sig út á Guð og gaddinn nema einu sinni. Ég bið ykkur: látum ekki grunnhyggna karlmenn taka snúning á okkur eina ferðina enn: Braska með okkar almannafé.Selja lífríki og land fyrir slikk.Byggja sundlaug — sem við eigum að þakka fyrir.Og láta okkur bera óhjákvæmilegan og fyrirsjáanlegan náttúru- og fjárhagsskaða. Ég vona svo innilega að þið finnið það í hjarta ykkar hversu mikilvægt það er að við látum það ekki líðast að enn og aftur sé farið svona með landið okkar og okkur sjálfar. Ég bið alla vel gerða karla á Íslandi að standa einnig vörð um íslenskar konur og íslenska jörð. Nú reynir á ykkur. Íslensk náttúra er íslensk kona.Íslensk náttúra er móðir okkar allra.Sumt er hægt að verja aðeins einu sinni. Höfundur er leikkona. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Steinunn Ólína Þorsteinsdóttir Fiskeldi Mest lesið Bitna kjarasamningar kennara á börnunum okkar? Sigrún Ólöf Ingólfsdóttir Skoðun Áskorun til stjórnar RÚV: Rekið fréttastjórann Einar Steingrímsson Skoðun Leigubremsa er almannahagsmunamál Yngvi Ómar Sigrúnarson Skoðun Leigubremsan og vönduð lagasetning Gunnar Ármannsson Skoðun Tímamót Samúel Guðmundsson Skoðun Útlendingaandúð í málverndarbúningi Nichole Leigh Mosty Skoðun Sannleikurinn var ekki á stundaskrá Sigmundur Einar Másson Skoðun Skjátími eða skjátími? Mathieu Grettir Skúlason Skoðun Heilbrigð þjóð þarf gott samtal Victor Guðmundsson Skoðun Maðurinn sem hringdi í óvininn Einar Bárðarson Skoðun Skoðun Skoðun Leigubremsan og vönduð lagasetning Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Leigubremsa er almannahagsmunamál Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Tímamót Samúel Guðmundsson skrifar Skoðun Næsta verðhækkun á ekki að vera sjálfgefin Ingvar Freyr Ingvarsson skrifar Skoðun Börn eftir pöntun Fæðingarorlofssjóðs Bryndís Haraldsdóttir skrifar Skoðun 100 ár af dellu Helgi Tómasson skrifar Skoðun Áskorun til ríkisstjórnarinnar: Ekki fækka borgarfulltrúm úr 23 Í 15! Guðni Freyr Öfjörð skrifar Skoðun Maðurinn sem hringdi í óvininn Einar Bárðarson skrifar Skoðun Samráð sem breytir Karólína Helga Símonardóttir skrifar Skoðun Um bakara og smiði. Hlaðvörp og skráning þeirra hjá Fjölmiðlanefnd Elfa Ýr Gylfadóttir skrifar Skoðun Farsælt framhaldslíf Steinunn Ragnarsdóttir skrifar Skoðun Það sem ég dáist að við íslenskar konur Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Bitna kjarasamningar kennara á börnunum okkar? Sigrún Ólöf Ingólfsdóttir skrifar Skoðun Fíllinn í postulínsbúðinni: Veldisvöxtur breytinganna Árni Sigurðsson skrifar Skoðun Áskorun til stjórnar RÚV: Rekið fréttastjórann Einar Steingrímsson skrifar Skoðun Það eru ekki allir jafnir hér: Krefjumst jafnræðis lífsskoðunarfélaga og afnáms sérstakrar þjóðkirkju Svanur Sigurbjörnsson skrifar Skoðun Ræktum samtakamátt ASÍ Arnaldur Grétarsson skrifar Skoðun Öfugsnúið fyrirkomulag - lífeyrissjóðir okkar Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar Skoðun Hver á upplýsingarnar um ofnæmi barnsins þíns? Bjarni Þór Ævarsson skrifar Skoðun Skjátími eða skjátími? Mathieu Grettir Skúlason skrifar Skoðun Stöndum með Seyðisfirði! Hannes Pétursson skrifar Skoðun 23? Björg Magnúsdóttir skrifar Skoðun Íslenskt táknmál er ekki erlent tungumál Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar Skoðun Heilbrigð þjóð þarf gott samtal Victor Guðmundsson skrifar Skoðun RÚV: hvað með okkur? Jónína Rósa Hjartardóttir skrifar Skoðun Álagsstýring: Rétt greining, valin dæmi Guðmundur Björnsson skrifar Skoðun Sannleikurinn var ekki á stundaskrá Sigmundur Einar Másson skrifar Skoðun Vangaveltur um menningarlæsi borgarstjórnar Orri Jónsson skrifar Skoðun Ásgeir hafði rétt um orsakaröðina, Ragnar um leiguverð leigjandans Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Er gervigreind að fara að stela starfinu þínu? Björn Leví Gunnarsson skrifar Sjá meira
Kæru systur og bræður, hvar sem þið eruð stödd. Mig langar til að eiga við ykkur einlægt samtal.Hvað er það sem sameinar okkur?Það er landið okkar, Ísland. Stærsta gjöf sem mér hefur hlotnast var að fá að fæðast á Íslandi — í þessu strjálbýla en fallega landi þar sem formæður okkar lifðu aðra og erfiða tíma. Við lifum líka erfiða tíma.Það virðist forsenda lífs — og hlutskipti kvenna — að þrauka erfiða tíma.Það er fyrir þrautseigju og úthald íslenskra kvenna að við tórum hér enn. Ekki vegna þess að formæður okkar hlýddu því sem þeim var sagt.Ekki vegna þess að þær samþykktu þegjandi aðfarir að lífi og landi.Heldur vegna þess að þær gerðu kröfur sem sjálfsagt var að gera. Íslenskar konur lögðu hart að sér að búa í haginn fyrir okkur, dætur sínar og syni.Þær báru samfélagið í brjósti sér, jafnvel þegar samfélagið bar enga virðingu fyrir þeim.Þær elskuðu, misstu og syrgðu — svo við gætum öll staðið hér í dag. Ég er að rifja upp úr hverju við erum gerðar, stelpur. Hvaðan við komum!Við sem erum svo magnaðar! Við sem örkum út í snjóinn með börnin okkar á morgnana, látum regnið dynja á okkur sumarlangt, öskrum upp í rokið, grátum í laugunum svo lítið beri á, vöðum yfir ár og klífum fjöll. Við sem syndum allsberar í söltum sjó og drekkum hvaða meginlandshrút undir borðið ef sá gállinn er á okkur! Við erum landið, stelpur! Við erum sjálf náttúran í öllu sínu veldi! Sprelllifandi kynjaverur — ólíkindatól. Sem gjósum og blásum og rifnum og skjálfum, en erum líka, þegar vel liggur á okkur, eins og skælbrosandi firðir í sól og stillu. Við þurfum nú að rifja upp og sýna hvað í okkur býr þegar óráðsíufólk veður hér uppi.Krafturinn, þrautseigjan, kjafturinn býr í okkur öllum; allt litróf landsins býr í skapgerð okkar og eiginleikum. Þetta eru eiginleikar þeirra sem kunna að bjarga sér og lifa af! Konur eru ekki gestir í náttúrunni.Konur eru sjálf náttúran.Og aðför að náttúrunni er aðför að konum. Líkamar kvenna bera sköpunarhæfni sem er eldri en öll hagfræðilíkön heimsins.Hvort sem við eignum börn eða ekki, erum við fulltrúar lífsins sjálfs. Árið er 2026.Enn geysa stríð. Enn eru gripdeildir stundaðar. Enn eru ungar konur, líkt og frjósöm lönd, skiptimynt í viðskiptum karlmanna.Árið 2026. Það verður alltaf hlutskipti kvenna að stilla til friðar og lifa af þegar karlkynið fer fram úr sér. Á ástum og átökum formæðra okkar við karlkynið byggist öll tilvera okkar, og það er enn hlutverk okkar kvenna að gæta þess sem okkur er heilagast: sjálfs heimilisins — Íslands. Fjallkonan fríð. Að eyðileggja vistkerfi fjarða með laxeldi í opnum sjókvíum er eins og að berja í móðurlíf konunnar, binda hana, eitra fyrir henni, veikja hana, kæfa hana og að endingu drepa. Kunnulegt stef, ekki satt. Til að manneskjur megi dafna verðum við konur að hafa skjól — og land undir fótum okkar. Hvers konar karlmenn leiða konur sínar undir nýlenduherra? Við þykjumst hissa þegar Bandaríkin ágirnast Grænland, en hvað má þá segja um norskt laxagróðamódel og ágirnd í íslenska firði? Hvernig dettur íslenskum karlmönnum í hug að veita slíkum mönnum, íslenskum sem norskum, heimildir til að breyta fjörðunum okkar í iðnaðarpytti? Sparkar maður ekki slíkum mönnum á dyr? Vitanlega verður það hlutskipti okkar kvenna að bera bæði fjárhags- og tilfinningaskaðann þegar spilaborgin hrynur — að lifa af með börnin þegar allt hefur verið tekið. En engin lífsreynd kona lætur drekka sig út á Guð og gaddinn nema einu sinni. Ég bið ykkur: látum ekki grunnhyggna karlmenn taka snúning á okkur eina ferðina enn: Braska með okkar almannafé.Selja lífríki og land fyrir slikk.Byggja sundlaug — sem við eigum að þakka fyrir.Og láta okkur bera óhjákvæmilegan og fyrirsjáanlegan náttúru- og fjárhagsskaða. Ég vona svo innilega að þið finnið það í hjarta ykkar hversu mikilvægt það er að við látum það ekki líðast að enn og aftur sé farið svona með landið okkar og okkur sjálfar. Ég bið alla vel gerða karla á Íslandi að standa einnig vörð um íslenskar konur og íslenska jörð. Nú reynir á ykkur. Íslensk náttúra er íslensk kona.Íslensk náttúra er móðir okkar allra.Sumt er hægt að verja aðeins einu sinni. Höfundur er leikkona.
Skoðun Áskorun til ríkisstjórnarinnar: Ekki fækka borgarfulltrúm úr 23 Í 15! Guðni Freyr Öfjörð skrifar
Skoðun Um bakara og smiði. Hlaðvörp og skráning þeirra hjá Fjölmiðlanefnd Elfa Ýr Gylfadóttir skrifar
Skoðun Það eru ekki allir jafnir hér: Krefjumst jafnræðis lífsskoðunarfélaga og afnáms sérstakrar þjóðkirkju Svanur Sigurbjörnsson skrifar
Skoðun Ásgeir hafði rétt um orsakaröðina, Ragnar um leiguverð leigjandans Sigurður Sigurðsson skrifar