Ó­nýtt tæki­færi í heil­brigðis­kerfinu

Bið eftir heilbrigðisþjónustu er mörgum erfið og þungbær. Á meðan fólk bíður eftir nauðsynlegri meðferð skerðist oft starfsgeta og í sumum tilvikum verður fólk tímabundið eða varanlega óvinnufært. Afleiðingarnar snerta því ekki aðeins einstaklingana sjálfa heldur samfélagið allt.

Því miður er þetta raunveruleiki margra Íslendinga í dag. Ljóst er að til að vinna á biðlistum þarf að nýta allt heilbrigðiskerfið með markvissum hætti. Nýverið gerði Klíníkin langtímasamning við Sjúkratryggingar Íslands um lýðheilsutengdar aðgerðir með það að markmiði að bæta aðgengi sjúklinga að þjónustu, stytta biðlista og létta álagi af opinberum sjúkrahúsum. Margir fögnuðu þessum tímamótum, ekki síst þeir sem hafa beðið mánuðum saman eftir meðferð sem samningurinn nær til. Samningurinn mætir þó aðeins hluta af uppsafnaðri þörf enda er biðtími eftir sumum aðgerðum allt að tvö ár sem er bæði einstaklingum og samfélaginu dýrkeypt.

Reglulega berast svo fréttir af kollegum okkar sem starfa við þröngan húsakost, glíma við endurtekin hópsmit og búa við ófullnægjandi aðstæður fyrir bæði sjúklinga og starfsfólk. Þá hefur ítrekað þurft að fresta skurðaðgerðum vegna skorts á legurýmum. Á sama tíma hefur Klíníkin að jafnaði 15–20 legurými laus til afnota á degi hverjum. Einnig væri hægt að nýta aðra þætti starfseminnar enn betur, þar á meðal skurðstofur Klíníkurinnar þótt nýting þeirra teljist almennt góð í dag.

Í fréttum vikunnar var enn á ný vísað til alvarlegrar stöðu á mörgum vígstöðvum Landspítalans. Þar var jafnframt vísað til minnisblaðs þar sem fram kom að haldi þróunin áfram óbreytt þurfi í auknum mæli að vísa sjúklingum til annarra sjúkrahúsa á Norðurlöndum. Í því samhengi hlýtur að vakna sú spurning hvort ekki væri rétt að líta sér nær áður en gripið yrði til slíkra úrræða. Aukin samvinna innanlands myndi ekki leysa öll vandamál heilbrigðiskerfisins, en hún gæti stytt biðlista, aukið öryggi sjúklinga og létt verulega undir með starfsemi Landspítalans. Kostnaður slíks samstarfs væri jafnframt fyrirsjáanlegur, þar sem fyrirfram yrði samið um umfang og framkvæmd þjónustunnar.

Sú staðreynd að heilbrigðiskerfið ræður illa við hlutverk sitt kallar á breytta nálgun. Tækifærin eru til staðar, spurningin er hvort viljinn sé það einnig.

Höfundur er framkvæmdastjóri Klíníkurinnar.