Er húsið tómt? Bjarni Benediktsson skrifar 11. nóvember 2024 10:12 Í aðdraganda kosninga er eðlilega bitist um leiðina fram á við. Þar eru línur nú hratt að skýrast. Við tölum fyrir sígandi lukku, lægri álögum, minni ríkisrekstri og meira frelsi til atvinnu og athafna. Á miðjunni er mest talað um fortíðina, hvað hefði gengið miklu betur hefðu viðkomandi bara verið við völd. Á hinum endanum er svo allt önnur nálgun. Flokkarnir sem leiða vinstrimeirihlutann í Reykjavík vilja stærra ríki og hærri skatta. “Stórir skattstofnar” bornir uppi af almenningi eins og tekjuskattur bjóða upp á tækifæri í augum þeirra, grunnatvinnuvegir þjóðarinnar sömuleiðis. Tóm hús fá meira að segja sérstakan skatt. Svo á að bjóða landsmönnum evrópska vexti, en sleppa fylgifiskunum, eins og evrópskum launum, stöðnun í nýsköpun, yfir 15% atvinnuleysi yngra fólks o.s.frv. Allt eru þetta sjónarmið sem kosið verður um næstu mánaðamót, og hver frjáls sinna skoðana um þau. Öllu áhugaverðara er þegar mikill meiningarmunur er um staðreyndir dagsins í dag. Þeir sem hæst tala um nýja skatta eru samtímis á flótta, benda fingrum og fara með rangfærslur um miklar skattahækkanir síðasta áratug. Skattar hafa sannarlega lækkað Við búum í landi þar sem atvinnuleysi er hverfandi, kaupmáttur launa hvað mestur í heimi og lífskjör almennt framúrskarandi. Verðbólga hefur lækkað hratt og vextir fara lækkandi. Afkoma ríkissjóðs er langt umfram væntingar og skuldahlutföll heilbrigð. Á vinstri vængnum er engu að síður ævinlegt svartnætti hvert sem litið er, þó meira að segja sérlegur ráðgjafi Eflingar skrifi nú greinar um að lífskjör séu með ágætum og talar um fínstillingar. Skattar hafa lækkað verulega. Vegna breytinga frá 2013 er tekjuskattur einstaklinga 60 milljörðum lægri en hann væri ella. Árið 2019 réðumst við í umfangsmiklar skattalækkanir með áherslu á tekjulægstu hópana. Við höfum lækkað tryggingagjald, fellt niður tolla og vörugjöld, hækkað frítekjumörk fjármagnstekjuskatts og erfðafjárskatts, lækkað skattlagningu höfundarréttargreiðslna, innleitt fjölda nýrra skattahvata fyrir rannsóknir og þróun, grænar fjárfestingar og styrki til almannaheillastarfsemi. Við ætlum að halda áfram að lækka skatta á nýju kjörtímabili. Sterkt atvinnulíf er forsenda velferðar Fyrir 11 árum settum við okkur metnaðarfull markmið um 3,5% meðalhagvöxt á ári. Í því felst að hagkerfið okkar stækki sem því nemur. Þrátt fyrir áföll og heimsfaraldur tókst þetta upp á punkt og prik. Öflugra atvinnulíf, fleiri störf og stærri tækifæri eru grunnur þess að kaupmáttur ráðstöfunartekna landsmanna hefur aukist ellefu ár í röð. Þetta á við hvort sem horft er á kaupmátt bótagreiðslna, launa eða annarra mælikvarða og jafnvel þó tekið sé tillit til vaxtagreiðslna. Þetta er umtalsvert betri staða en nágrannar okkar á Norðurlöndum standa frammi fyrir, en þar eru skuldir heimila m.a. nokkuð hærri en hér. Frá 2013 hefur kaupmáttur hér vaxið fimmfalt hraðar en á Norðurlöndunum. Forgangsverkefnið Það sækir ekki mörg atkvæði að flytja langar tölur um orðna hluti, en til að eitthvað vit sé í umræðunni þarf a.m.k. að vera sammála um hver staðan er í raun. Til viðbótar við þær staðreyndir sem hér hafa verið nefndar er raunin líka sú að verðbólga og vextir hafa verið allt of há undanfarin misseri. Það er einfaldlega óásættanlegt að borga 10% húsnæðisvexti, sér í lagi fyrir þá sem eru nýkomnir inn á húsnæðismarkað. Lækkun verðbólgu og vaxta hefur þess vegnaverið forgangsverkefni mitt í ríkisstjórn og verður það áfram. Vextir eru nú teknir að lækka og verðbólgan er sú minnsta í þrjú ár. Mat sérfræðinga er að verðbólgan hjaðni áfram næstu mánuði og ef allt gengur eftir er líklegt að vextir lækki áfram í nóvember. Í fyrirliggjandi fjárlagafrumvarpi er aðhald, sem styður við markmið okkar allra um lækkun vaxta. Það er ábyrgð allra þingmanna að viðhalda því. Kosið um framtíð Íslands Eftir rúmar þrjár vikur kjósum við um framtíð Íslands. Þar mun Sjálfstæðisflokkurinn boða sömu sýn og hann hefur gert í næstum heila öld. Þar sem stjórnmálin snúast ekki um að finna stöðugt upp nýjar töfralausnir, heldur að undirbúa frekar jarðveginn svo fólk geti skapað lausnirnar eftir sínu höfði. Minni umsvif ríkisins þar sem við nýtum betur krafta einkaframtaksins. Meiri græn orkuframleiðsla svo nýta megi tækifærin um allt land. Einfaldara umhverfi fyrir lítil og meðalstór fyrirtæki, sem eru undirstaða atvinnulífsins á Íslandi. Á þessum sama grunni byggjum við velferðina og fjölgum tækifærunum fyrir einstaklinga og fjölskyldur. Á þessum grunni hefur tekist að gera Ísland að einu af eftirsóknarverðustu samfélögum heims. Skattahækkanir eru ekki lausnin. Höfundur er forsætisráðherra og formaður Sjálfstæðisflokksins. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Bjarni Benediktsson Skoðun: Alþingiskosningar 2024 Sjálfstæðisflokkurinn Mest lesið Þjóðin sagði nei. En „látum eins og ekkert sé…” Íris Erlingsdóttir Skoðun Búrkuball í inngildingarviku Þórarinn Hjartarson Skoðun Lok ríkisábyrgðar marka kaflaskil Rafnar Lárusson Skoðun Þjóðin kom saman og byggði Kvennaathvarf – Takk! Esther Hallsdóttir Skoðun Veist þú í raun hvernig gervigreind virkar? Bjarki Sigurjónsson Thorarensen Skoðun Hvað ef svarið hefði verið já? Eva Magnúsdóttir Skoðun Þegar sorgin fær reikning frá hinu opinbera Ragnheiður Helga Skúladóttir Skoðun Aðskilnaðarstefna ríkis og landsbyggðar – fáum við öll brauðtertusneið? Jónína Brynjólfsdóttir Skoðun Blekking litla samfélagsins Sævar Þór Jónsson Skoðun Húsnæðisstefnan sem gerði ungt fólk að leiguliðum Yngvi Ómar Sigrúnarson Skoðun Skoðun Skoðun Þjóðin sagði nei. En „látum eins og ekkert sé…” Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Málshraðasögur Eva Hauksdóttir skrifar Skoðun Búrkuball í inngildingarviku Þórarinn Hjartarson skrifar Skoðun Þjóðaratkvæðgreiðslan: Aðild að Evrópusambandinu hafnað Kristinn H. Gunnarsson skrifar Skoðun Blekking litla samfélagsins Sævar Þór Jónsson skrifar Skoðun Farsælt samstarf sveitarfélaga á höfuðborgarsvæðinu í 50 ár Páll Björgvin Guðmundsson skrifar Skoðun Bókun 35: Munurinn á stjórnarskrá Noregs og Íslands Júlíus Valsson skrifar Skoðun Kærleikur er pönk Guðný Þorsteinsdóttir skrifar Skoðun Er kostnaðurinn einskis virði? Hrafn Gunnarsson skrifar Skoðun Mikilvægi þess að lifa æskuna af Einar Torfi Einarsson Reynis skrifar Skoðun Hvað ef svarið hefði verið já? Eva Magnúsdóttir skrifar Skoðun Húsnæðisstefnan sem gerði ungt fólk að leiguliðum Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Veist þú í raun hvernig gervigreind virkar? Bjarki Sigurjónsson Thorarensen skrifar Skoðun Stöndum saman um að treysta EES í sessi Ólafur Stephensen skrifar Skoðun Síbylja í sorginni Sveinn Hjörtur Guðfinnsson skrifar Skoðun Aðskilnaðarstefna ríkis og landsbyggðar – fáum við öll brauðtertusneið? Jónína Brynjólfsdóttir skrifar Skoðun Hækkun hjá Heilsu hf. Nota bene! Unnur Hrefna Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Kerfið sem sýndarveruleiki Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Lok ríkisábyrgðar marka kaflaskil Rafnar Lárusson skrifar Skoðun Þjóðin kom saman og byggði Kvennaathvarf – Takk! Esther Hallsdóttir skrifar Skoðun Fangar eigin hugsana, tilfinninga og skoðana Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Þegar sorgin fær reikning frá hinu opinbera Ragnheiður Helga Skúladóttir skrifar Skoðun Virði menntunar og staða á húsnæðismarkaði Kolbrún Halldórsdóttir,Helgi Gunnarsson,Helga Rósa Másdóttir,Steinunn Þórðardóttir,Sigurbjörg Sæunn Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Opið bréf Ásta María H Jensen skrifar Skoðun Sjálfbær rekstur eða niðurgreiddur – hvort er lúxus, Daði? Hilmar Gunnlaugsson skrifar Skoðun Lok kosninga Ingibjörg Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Afnemum verðtrygginguna - skref fyrir skref Lilja Björk Einarsdóttir skrifar Skoðun Forgangsröðun í átök eða efnahagsaðgerðir? Jón Ferdinand Estherarson skrifar Skoðun Ný komugjöld: Aukinn kostnaður sjúklinga, sparnaður ríkisins Gunnlaugur Briem skrifar Skoðun Stjórnmálin verða að svara þeim sem minnst hafa Björn Snæbjörnsson skrifar Sjá meira
Í aðdraganda kosninga er eðlilega bitist um leiðina fram á við. Þar eru línur nú hratt að skýrast. Við tölum fyrir sígandi lukku, lægri álögum, minni ríkisrekstri og meira frelsi til atvinnu og athafna. Á miðjunni er mest talað um fortíðina, hvað hefði gengið miklu betur hefðu viðkomandi bara verið við völd. Á hinum endanum er svo allt önnur nálgun. Flokkarnir sem leiða vinstrimeirihlutann í Reykjavík vilja stærra ríki og hærri skatta. “Stórir skattstofnar” bornir uppi af almenningi eins og tekjuskattur bjóða upp á tækifæri í augum þeirra, grunnatvinnuvegir þjóðarinnar sömuleiðis. Tóm hús fá meira að segja sérstakan skatt. Svo á að bjóða landsmönnum evrópska vexti, en sleppa fylgifiskunum, eins og evrópskum launum, stöðnun í nýsköpun, yfir 15% atvinnuleysi yngra fólks o.s.frv. Allt eru þetta sjónarmið sem kosið verður um næstu mánaðamót, og hver frjáls sinna skoðana um þau. Öllu áhugaverðara er þegar mikill meiningarmunur er um staðreyndir dagsins í dag. Þeir sem hæst tala um nýja skatta eru samtímis á flótta, benda fingrum og fara með rangfærslur um miklar skattahækkanir síðasta áratug. Skattar hafa sannarlega lækkað Við búum í landi þar sem atvinnuleysi er hverfandi, kaupmáttur launa hvað mestur í heimi og lífskjör almennt framúrskarandi. Verðbólga hefur lækkað hratt og vextir fara lækkandi. Afkoma ríkissjóðs er langt umfram væntingar og skuldahlutföll heilbrigð. Á vinstri vængnum er engu að síður ævinlegt svartnætti hvert sem litið er, þó meira að segja sérlegur ráðgjafi Eflingar skrifi nú greinar um að lífskjör séu með ágætum og talar um fínstillingar. Skattar hafa lækkað verulega. Vegna breytinga frá 2013 er tekjuskattur einstaklinga 60 milljörðum lægri en hann væri ella. Árið 2019 réðumst við í umfangsmiklar skattalækkanir með áherslu á tekjulægstu hópana. Við höfum lækkað tryggingagjald, fellt niður tolla og vörugjöld, hækkað frítekjumörk fjármagnstekjuskatts og erfðafjárskatts, lækkað skattlagningu höfundarréttargreiðslna, innleitt fjölda nýrra skattahvata fyrir rannsóknir og þróun, grænar fjárfestingar og styrki til almannaheillastarfsemi. Við ætlum að halda áfram að lækka skatta á nýju kjörtímabili. Sterkt atvinnulíf er forsenda velferðar Fyrir 11 árum settum við okkur metnaðarfull markmið um 3,5% meðalhagvöxt á ári. Í því felst að hagkerfið okkar stækki sem því nemur. Þrátt fyrir áföll og heimsfaraldur tókst þetta upp á punkt og prik. Öflugra atvinnulíf, fleiri störf og stærri tækifæri eru grunnur þess að kaupmáttur ráðstöfunartekna landsmanna hefur aukist ellefu ár í röð. Þetta á við hvort sem horft er á kaupmátt bótagreiðslna, launa eða annarra mælikvarða og jafnvel þó tekið sé tillit til vaxtagreiðslna. Þetta er umtalsvert betri staða en nágrannar okkar á Norðurlöndum standa frammi fyrir, en þar eru skuldir heimila m.a. nokkuð hærri en hér. Frá 2013 hefur kaupmáttur hér vaxið fimmfalt hraðar en á Norðurlöndunum. Forgangsverkefnið Það sækir ekki mörg atkvæði að flytja langar tölur um orðna hluti, en til að eitthvað vit sé í umræðunni þarf a.m.k. að vera sammála um hver staðan er í raun. Til viðbótar við þær staðreyndir sem hér hafa verið nefndar er raunin líka sú að verðbólga og vextir hafa verið allt of há undanfarin misseri. Það er einfaldlega óásættanlegt að borga 10% húsnæðisvexti, sér í lagi fyrir þá sem eru nýkomnir inn á húsnæðismarkað. Lækkun verðbólgu og vaxta hefur þess vegnaverið forgangsverkefni mitt í ríkisstjórn og verður það áfram. Vextir eru nú teknir að lækka og verðbólgan er sú minnsta í þrjú ár. Mat sérfræðinga er að verðbólgan hjaðni áfram næstu mánuði og ef allt gengur eftir er líklegt að vextir lækki áfram í nóvember. Í fyrirliggjandi fjárlagafrumvarpi er aðhald, sem styður við markmið okkar allra um lækkun vaxta. Það er ábyrgð allra þingmanna að viðhalda því. Kosið um framtíð Íslands Eftir rúmar þrjár vikur kjósum við um framtíð Íslands. Þar mun Sjálfstæðisflokkurinn boða sömu sýn og hann hefur gert í næstum heila öld. Þar sem stjórnmálin snúast ekki um að finna stöðugt upp nýjar töfralausnir, heldur að undirbúa frekar jarðveginn svo fólk geti skapað lausnirnar eftir sínu höfði. Minni umsvif ríkisins þar sem við nýtum betur krafta einkaframtaksins. Meiri græn orkuframleiðsla svo nýta megi tækifærin um allt land. Einfaldara umhverfi fyrir lítil og meðalstór fyrirtæki, sem eru undirstaða atvinnulífsins á Íslandi. Á þessum sama grunni byggjum við velferðina og fjölgum tækifærunum fyrir einstaklinga og fjölskyldur. Á þessum grunni hefur tekist að gera Ísland að einu af eftirsóknarverðustu samfélögum heims. Skattahækkanir eru ekki lausnin. Höfundur er forsætisráðherra og formaður Sjálfstæðisflokksins.
Aðskilnaðarstefna ríkis og landsbyggðar – fáum við öll brauðtertusneið? Jónína Brynjólfsdóttir Skoðun
Skoðun Farsælt samstarf sveitarfélaga á höfuðborgarsvæðinu í 50 ár Páll Björgvin Guðmundsson skrifar
Skoðun Aðskilnaðarstefna ríkis og landsbyggðar – fáum við öll brauðtertusneið? Jónína Brynjólfsdóttir skrifar
Skoðun Virði menntunar og staða á húsnæðismarkaði Kolbrún Halldórsdóttir,Helgi Gunnarsson,Helga Rósa Másdóttir,Steinunn Þórðardóttir,Sigurbjörg Sæunn Guðmundsdóttir skrifar
Aðskilnaðarstefna ríkis og landsbyggðar – fáum við öll brauðtertusneið? Jónína Brynjólfsdóttir Skoðun