Allsvakalegt laxadráp á veiðisvæði Iðu Jakob Bjarnar skrifar 8. nóvember 2023 09:13 Finnur rekur Stóru Laxá. Í ósnum við á hans er Iða og þar drepa menn allt sem þeir koma höndum á, svo sem Katrín Tanja og hennar fólk. Finnur Harðarson, umsjónarmaður Stóru Laxár, á í stökustu vandræðum með veiðimennskuna eins og hún er stunduð á Iðu I og Iðu II. Þar ríkir villta vestrið, að hans sögn. Veiðisvæðið Iða, kennt við samnefndan bæ á vinstri bakka Hvítár, nær frá ármótunum þar sem Stóra- og Litla Laxá sameinast Hvítá og niður að brúnni yfir ána. Þar gengur allur lax um sem leitar upp í Stóru Laxá, og víðar og því á Finnur nokkurra hagsmuna að gæta. Finnur leitaði nýverið til Landsambands veiðifélaga og spurði hvernig aflabrögðum þar væri háttað og svarið sem hann fékk er sláandi, í það minnsta í hugum þeirra sem hafa talað fyrir veiða og sleppa-aðferðinni. Þessar tölur fékk Finnur sendar frá Landsambandi veiðifélaga.skjáskot Það kemur sem sagt á daginn að laxadrápið í Iðu er allsvakalegt. Finnur metur það svo að um sé að ræða 95 prósenta dráp. „Ég hef ekkert á móti því að lax sé drepinn en það verður að gæta meðalhófs,“ segir hann í samtali við Vísi. Að sögn Gunnars Arnar Petersen framkvæmdastjóra Landsambands veiðifélaga er pottur brotinn í uppgefnum tölum. Samkvæmt svari frá Hafró hefur Iða I alltaf skilað veiðiskýrslu en öðru máli gegnir um Iðu II, sem er þrískipt: „Óli Pétur Friðþjófsson sem fer með 1/3 hefur alltaf skilað. Guðmundur Harðarson sem fer með 1/3 hefur oftast skilað en það vantar 2021 tölur frá honum. Systkinin Helgi, Helga og Úlfar, sem fara með 1/3, hafa aldrei skilað né svarað Hafró þegar gengið hefur verið eftir upplýsingum,“ segir í svari Gunnars Arnar til Finns. Hann segir jafnframt að það væri auðvitað hægt að áætla hvað vantar upp á að teknu tilliti til þeirra talna sem fyrir liggja. En auðvitað geti ástundun verið misjöfn. Allt drepið í Iðu Finnur segist ekki vita með fullri vissu hvernig eignarhaldi á Iðu er háttað, þetta séu 20 til 30 fjölskyldur sem eigi þetta, sem erfist og deilist í allar áttir. „Þarna voru allskonar eigendur í gamla daga með netarétt. En því var svo breytt í stangveiði og þeir eru með þrjár stangir á veiðistað sem er innan við kílómetra á lengd. Þetta eru svona fimm hundruð metrar. Til samanburðar er Stóra Laxá um 100 kílómetra löng, þar af 50 kílómetra fiskgeng,“ segir Finnur. „Og þarna er allt drepið.“ Það sem varð til þess að Finnur fór að skoða þetta nánar var að honum gramdist fréttaflutningur Moggans og Eggerts Skúlasonar af nýlegri veiðiferð crossfit-drottningarinnar Katrínar Tönju Davíðsdóttur sem landaði draumalaxinum í Hvítá við Iðu með sínum uppáhalds veiðifélaga, afa sínum Helga Ágústssyni fyrrverandi sendiherra. „Svo er þessu hampað í fjölmiðlum!“ Finnur hefur árum saman kallað eftir reglum en veiðiréttahafar hafa skellt skollaeyrum við því. Að endingu voru þó samþykktar samræmdar reglur, þær að fiskum yfir 70 sentímetrum yrði sleppt. „En þeir fara ekki einu sinni eftir eigin reglum,“ segir Finnur og bendir á tölurnar frá Landsambandinu, þeirra eigin tölum, því til staðfestingar. „Það er allt drepið. Menn eru með tvöfaldan spún, og maðk og Guð einn veit hvað ekki.“ Grátbrosleg barátta gegn veiðiböðulsskap Finnur segir baráttu sína fyrir aukinni fiskgengd grátbroslega. Þetta sé jú ósinn upp í Stóru Laxá. Menn hafa til að mynda verið að kaupa upp net í stórum stíl. „Neðar í kerfinu, í Hvítá. Við höfum verið að kaupa þetta upp og náð 60 prósentum. En það hefur verið erfitt. Beint fyrir neðan Iðu er svo bær sem heitir Fell. Bóndinn þar hefur alltaf verið með net, drepið hundrað laxa á ári. Eftir því sem við keyptum fleiri net þá var bara bingó hjá honum; kom miklu meira í netin. Og nú vill sá bóndi miklu meiri pening, af því að veiðin er betri hjá honum en nokkru sinni. Þetta er eins og að fá kynsjúkdóm, þú losnar ekkert við hann,“ segir Finnur öldungis steinhlessa á þeim hindrunum sem í vegi standa. Þannig er til að mynda með Iðu að um 1980 var hægt að tala um svonefndan Iðulax. Hins vegar kom hlaup í Hagavatn og skelfing greip um sig á öllu vatnasvæðinu, að sögn Finns. Nú er ekkert þar nema leir, sandur og drulla. Laxinn hrygnir ekki þar lengur, en hann þarf malarbotn til þess. „Laxinn hrygnir út um allt hjá mér en ekki þarna. Þar sem er bara fólk að veiða fisk sem það varla á?!“ segir Finnur. Hann vonast til að einhverjar samræmdar leikreglur verði settar og það fyrr en seinna. Lax Stangveiði Ölfus Mest lesið Hafa þurft að skrúfa fyrir vatnið víða vegna leka Innlent Stálu íslensku grjóti en sáu að sér Innlent Lést af völdum voðaskots á gæsaveiðum Innlent Rústaði heimahúsi og beit lögreglumann Innlent Færri skjálftar en síðustu daga Innlent Kallar eftir þjóðarátaki gegn nikótínvánni Innlent Kyrrðar- og minningarstund vegna slyssins við Hálslón Innlent „Walz þjálfari“ hvatti Demókrata til dáða Erlent Hafa fundið fimm af sex sem er saknað úr sokknu snekkjunni Erlent Félagsheimilið lagt í rúst um hábjartan dag Innlent Fleiri fréttir Kvartar enn til umboðsmanns Rústaði heimahúsi og beit lögreglumann Færri skjálftar en síðustu daga Hvetja fólk til að láta vita af lekum Áfram stöðugur vöxtur í Skaftá Hafa þurft að skrúfa fyrir vatnið víða vegna leka Stálu íslensku grjóti en sáu að sér Ólympíufara fagnað á Selfossi Kallar eftir þjóðarátaki gegn nikótínvánni Kyrrðar- og minningarstund vegna slyssins við Hálslón Óvenjuleg björgunaraðgerð um borð í Herjólfi Mikil þensla kemur í veg fyrir lækkun vaxta Forsætisráðherra segir sátt ríkja um samgöngusáttmála Sköpunarverk föður hans lifnar við í Vesturbænum Leiguverð hefur hækkað um rúm 15 prósent milli ára Krefjast þess að ráðherra dragi fyrirmæli sín til lögreglu til baka Samgöngusáttmáli, stýrivextir og nikótínrisar Borgarlína í grunninn bara betri strætó Miklabraut í jarðgöng, Sæbraut í stokk og óbreytt Borgarlínuáform Félagsheimilið lagt í rúst um hábjartan dag Stefna á skóflustungu að nýrri bálstofu í haust Fær Amsterdam-reiðuféð ekki til baka frá lögreglu Hafa ekki fundið árásarmennina í Eyjum Engin salernisaðstaða við Kerið þrátt fyrir hagnað og ellefu ára gjaldtöku Nú má heita Arló og Marló en ekki Salvarr Bein útsending: Samgöngusáttmálinn uppfærður Skaftárhlaup í hægum vexti og íbúar varaðir við hættu Eitrað fyrir ketti í Sandgerði Kjarasamningar ekki enn skilað minni verðbólgu Vextirnir lækka ekki í bráð og heita vatnið tekið að streyma Sjá meira
Veiðisvæðið Iða, kennt við samnefndan bæ á vinstri bakka Hvítár, nær frá ármótunum þar sem Stóra- og Litla Laxá sameinast Hvítá og niður að brúnni yfir ána. Þar gengur allur lax um sem leitar upp í Stóru Laxá, og víðar og því á Finnur nokkurra hagsmuna að gæta. Finnur leitaði nýverið til Landsambands veiðifélaga og spurði hvernig aflabrögðum þar væri háttað og svarið sem hann fékk er sláandi, í það minnsta í hugum þeirra sem hafa talað fyrir veiða og sleppa-aðferðinni. Þessar tölur fékk Finnur sendar frá Landsambandi veiðifélaga.skjáskot Það kemur sem sagt á daginn að laxadrápið í Iðu er allsvakalegt. Finnur metur það svo að um sé að ræða 95 prósenta dráp. „Ég hef ekkert á móti því að lax sé drepinn en það verður að gæta meðalhófs,“ segir hann í samtali við Vísi. Að sögn Gunnars Arnar Petersen framkvæmdastjóra Landsambands veiðifélaga er pottur brotinn í uppgefnum tölum. Samkvæmt svari frá Hafró hefur Iða I alltaf skilað veiðiskýrslu en öðru máli gegnir um Iðu II, sem er þrískipt: „Óli Pétur Friðþjófsson sem fer með 1/3 hefur alltaf skilað. Guðmundur Harðarson sem fer með 1/3 hefur oftast skilað en það vantar 2021 tölur frá honum. Systkinin Helgi, Helga og Úlfar, sem fara með 1/3, hafa aldrei skilað né svarað Hafró þegar gengið hefur verið eftir upplýsingum,“ segir í svari Gunnars Arnar til Finns. Hann segir jafnframt að það væri auðvitað hægt að áætla hvað vantar upp á að teknu tilliti til þeirra talna sem fyrir liggja. En auðvitað geti ástundun verið misjöfn. Allt drepið í Iðu Finnur segist ekki vita með fullri vissu hvernig eignarhaldi á Iðu er háttað, þetta séu 20 til 30 fjölskyldur sem eigi þetta, sem erfist og deilist í allar áttir. „Þarna voru allskonar eigendur í gamla daga með netarétt. En því var svo breytt í stangveiði og þeir eru með þrjár stangir á veiðistað sem er innan við kílómetra á lengd. Þetta eru svona fimm hundruð metrar. Til samanburðar er Stóra Laxá um 100 kílómetra löng, þar af 50 kílómetra fiskgeng,“ segir Finnur. „Og þarna er allt drepið.“ Það sem varð til þess að Finnur fór að skoða þetta nánar var að honum gramdist fréttaflutningur Moggans og Eggerts Skúlasonar af nýlegri veiðiferð crossfit-drottningarinnar Katrínar Tönju Davíðsdóttur sem landaði draumalaxinum í Hvítá við Iðu með sínum uppáhalds veiðifélaga, afa sínum Helga Ágústssyni fyrrverandi sendiherra. „Svo er þessu hampað í fjölmiðlum!“ Finnur hefur árum saman kallað eftir reglum en veiðiréttahafar hafa skellt skollaeyrum við því. Að endingu voru þó samþykktar samræmdar reglur, þær að fiskum yfir 70 sentímetrum yrði sleppt. „En þeir fara ekki einu sinni eftir eigin reglum,“ segir Finnur og bendir á tölurnar frá Landsambandinu, þeirra eigin tölum, því til staðfestingar. „Það er allt drepið. Menn eru með tvöfaldan spún, og maðk og Guð einn veit hvað ekki.“ Grátbrosleg barátta gegn veiðiböðulsskap Finnur segir baráttu sína fyrir aukinni fiskgengd grátbroslega. Þetta sé jú ósinn upp í Stóru Laxá. Menn hafa til að mynda verið að kaupa upp net í stórum stíl. „Neðar í kerfinu, í Hvítá. Við höfum verið að kaupa þetta upp og náð 60 prósentum. En það hefur verið erfitt. Beint fyrir neðan Iðu er svo bær sem heitir Fell. Bóndinn þar hefur alltaf verið með net, drepið hundrað laxa á ári. Eftir því sem við keyptum fleiri net þá var bara bingó hjá honum; kom miklu meira í netin. Og nú vill sá bóndi miklu meiri pening, af því að veiðin er betri hjá honum en nokkru sinni. Þetta er eins og að fá kynsjúkdóm, þú losnar ekkert við hann,“ segir Finnur öldungis steinhlessa á þeim hindrunum sem í vegi standa. Þannig er til að mynda með Iðu að um 1980 var hægt að tala um svonefndan Iðulax. Hins vegar kom hlaup í Hagavatn og skelfing greip um sig á öllu vatnasvæðinu, að sögn Finns. Nú er ekkert þar nema leir, sandur og drulla. Laxinn hrygnir ekki þar lengur, en hann þarf malarbotn til þess. „Laxinn hrygnir út um allt hjá mér en ekki þarna. Þar sem er bara fólk að veiða fisk sem það varla á?!“ segir Finnur. Hann vonast til að einhverjar samræmdar leikreglur verði settar og það fyrr en seinna.
Lax Stangveiði Ölfus Mest lesið Hafa þurft að skrúfa fyrir vatnið víða vegna leka Innlent Stálu íslensku grjóti en sáu að sér Innlent Lést af völdum voðaskots á gæsaveiðum Innlent Rústaði heimahúsi og beit lögreglumann Innlent Færri skjálftar en síðustu daga Innlent Kallar eftir þjóðarátaki gegn nikótínvánni Innlent Kyrrðar- og minningarstund vegna slyssins við Hálslón Innlent „Walz þjálfari“ hvatti Demókrata til dáða Erlent Hafa fundið fimm af sex sem er saknað úr sokknu snekkjunni Erlent Félagsheimilið lagt í rúst um hábjartan dag Innlent Fleiri fréttir Kvartar enn til umboðsmanns Rústaði heimahúsi og beit lögreglumann Færri skjálftar en síðustu daga Hvetja fólk til að láta vita af lekum Áfram stöðugur vöxtur í Skaftá Hafa þurft að skrúfa fyrir vatnið víða vegna leka Stálu íslensku grjóti en sáu að sér Ólympíufara fagnað á Selfossi Kallar eftir þjóðarátaki gegn nikótínvánni Kyrrðar- og minningarstund vegna slyssins við Hálslón Óvenjuleg björgunaraðgerð um borð í Herjólfi Mikil þensla kemur í veg fyrir lækkun vaxta Forsætisráðherra segir sátt ríkja um samgöngusáttmála Sköpunarverk föður hans lifnar við í Vesturbænum Leiguverð hefur hækkað um rúm 15 prósent milli ára Krefjast þess að ráðherra dragi fyrirmæli sín til lögreglu til baka Samgöngusáttmáli, stýrivextir og nikótínrisar Borgarlína í grunninn bara betri strætó Miklabraut í jarðgöng, Sæbraut í stokk og óbreytt Borgarlínuáform Félagsheimilið lagt í rúst um hábjartan dag Stefna á skóflustungu að nýrri bálstofu í haust Fær Amsterdam-reiðuféð ekki til baka frá lögreglu Hafa ekki fundið árásarmennina í Eyjum Engin salernisaðstaða við Kerið þrátt fyrir hagnað og ellefu ára gjaldtöku Nú má heita Arló og Marló en ekki Salvarr Bein útsending: Samgöngusáttmálinn uppfærður Skaftárhlaup í hægum vexti og íbúar varaðir við hættu Eitrað fyrir ketti í Sandgerði Kjarasamningar ekki enn skilað minni verðbólgu Vextirnir lækka ekki í bráð og heita vatnið tekið að streyma Sjá meira