Lokun stofnana vestanhafs virðist óhjákvæmileg

Alger óreiða ríkir á þinginu vegna tiltölulega fámenns hóps úr þingflokki Repúblikanaflokksins sem vilja þvinga McCarthy til að skera verulega niður í rekstri ríkisins og stöðva aðstoð til Úkraínu. McCarthy þurfti að láta verulega eftir þessum þingmönnum þegar hann náði loks að tryggja sér embætti þingforseta og er nú að súpa seyðið af því.

Repúblikanar eru með mjög nauman meirihluta í fulltrúadeildinni og McCarthy hefur átt í miklum vandræðum með þennan hóp fjar-hægri meðlima flokksins.

Missi hann einungis fjögur atkvæði úr eigin flokki, kemur hann ekki frumvörpum í gengum þingið.

Sjá einnig: McCarthy enn í gíslingu uppreisnarmanna

Þingmenn eiga að semja og samþykkja tólf mismunandi frumvörp um fjárlög og fjármögnun ríkisstjórnar Bandaríkjanna. Þetta ferli tekur þó töluverðan tíma og þingmenn grípa reglulega til þess að semja stutt frumvarp sem tryggir áframhaldandi rekstur ríkisins til til skamms tíma, á meðan unnið er að umfangsmeiri frumvörpum.

Þessi skyndifrumvörp kallast á ensku „continuing resolution“ eða CR.

Fjögur af þessum tólf frumvörpum voru tekin fyrir á þingi í gær og voru þrjú þeirra samþykkt. Þau frumvörp sem samþykkt voru sneru að fjármögnun varnarmálaráðuneytisins, heimavarnaráðuneytisins og utanríkisráðuneytisins. Ekki tókst að samþykkja frumvarp um áframhaldandi stuðning við bandaríska bændur.

Þessi þrjú frumvörp munu þó ekki koma í veg fyrir stöðvun ríkisreksturs í Bandaríkjunum, samkvæmt AP fréttaveitunni.

Takist hvort að samþykkja CR eða frumvörp til lengri tíma, stöðvast rekstur ríkisins. Það felur í sér að opinberar stofnanir þurfa að senda alla starfsmenn sem teljast ekki nauðsynlegir heim og opinberir starfsmenn fá ekki laun þar til áðurnefnd frumvörp hafa komist í gegnum þingið.

Þetta myndi eiga við um tvær milljónir starfsmanna herafla Bandaríkjanna og rúmlega tvær milljónir annarra opinberra starfsmanna víðsvegar um Bandaríkin.

Fari svo að rekstur ríkisins stöðvist, hefst stöðvunin formlega á miðnætti 1. október (sunnudag).

Ómögulegt er að segja til um hve lengi stöðvunin myndi vara þar sem fulltrúadeild Bandaríkjaþings virðist lömuð vegna deilna innan þingflokk Repúblikanaflokksins, sem fer með nauman meirihluta í þingdeildinni.

Vilja að annar taki við

Öldungadeildarþingmenn hafa unnið að þverpólitísku frumvarpi sem myndi fjármagna rekstur ríkisins til 17. nóvember og tryggja Úkraínumönnum áframhaldandi aðstoð.

McCarthy segir ekki koma til greina að greiða atkvæði um það frumvarp. Þess í stað ætlar hann að leggja fram eigin CR-frumvarp í dag sem hann vonast til að þingmenn sýnir muni samþykkja og öldungadeildarþingmenn Demókrataflokksins.

Þegar þetta er skrifað er McCarthy sagður í eiga í viðræðum við Nancy Pelosi, háttsettan þingmann í þingflokki Demókrataflokksins, í þinghúsinu.

Frumvarp McCarthy felur í sér nærri því þrjátíu prósenta niðurskurð hjá mörgum stofnunum Bandaríkjanna. Litlar sem engar líkur eru á því að það verði samþykkt í öldungadeildinni. McCarthy gerði í vor samkomulag við Joe Biden, forseta.

Það samkomulag kom í veg fyrir það að Bandaríkin færu í greiðsluþrot í fyrsta sinn og fól í sér að ríkisútgjöld til stofnanna, annarra en herafla Bandaríkjanna, yrðu ekkert aukin á næsta ári og aðeins aukin um eitt prósent árið 2025.

Greinendum vestanhafs þykir ólíklegt að þetta muni takast hjá McCarthy. Hann getur þar að auki ekki leitað sér aðstoðar meðal þingmanna Demókrataflokksins í fulltrúadeildinni, því uppreisnarmennirnir í Repúblikanaflokknum segja að það muni kosta hann embættið.

Blaðamenn Washington Post hafa eftir heimildarmönnum sínum í Repúblikanaflokknum að uppreisnarmennirnir séu þegar byrjaðir að leita leiða til að velta McCarthy úr sessi og tilnefna Tom Emmer, sem situr í leiðtogaráði McCarthy, til að taka við af honum. Uppreisnarmennirnir telja að Emmer yrði líklegri til að hlusta á þá.

Í yfirlýsingu til WP sagðist Emmer standa við bakið á McCarthy og að hann hefði engan áhuga á að ræða leynimakk af þessu tagi.