SFF viðurkennir brot og greiðir tuttugu milljóna sekt

Fólust brot SFF í því að samtökin tjáðu sig opinberlega um verðlagsmál vátryggingafélaga sem eiga aðild að samtökunum og héldu uppi vörnum um verðlagsstefnu þeirra í kjölfar gagnrýni Félags íslenskra bifreiðaeiganda (FÍB).

Brotið varðar meðal annars grein eftir Katrínu Júlíusdóttur, framkvæmdastjóra SFF, um verðlagningu tryggingafélaga sem birtist á Vísi í september í fyrra. Um var að ræða viðbrögð við fyrri grein Runólfs Ólafssonar, framkvæmdastjóra FÍB, þar sem hann sakaði tryggingafélögin um að okra á viðskiptavinum sínum. Í kjölfar viðbragða SFF sendi FÍB kvörtun til Samkeppniseftirlitsins vegna málsins.

SFF segir að ásetningurinn hafi ekki verið að raska samkeppni heldur opna umræðu um mögulegar leiðir sem skapað geti forsendur til lækkunar iðgjalda.

SFF óskaði eftir að ljúka málinu með sátt

Fram kemur í tilkynningu á vef Samkeppniseftirlitsins að samkeppnislög leggi bann við því að hagsmunasamtök fyrirtækja raski samkeppni í starfsemi sinni. Samkvæmt ákvörðun samkeppnisráðs frá árinu 2004 sé SFF „óheimilt að fara með opinbert fyrirsvar varðandi verðlagningu og þjónustu aðildarfélaga sinna. Tekur þetta m.a. til umræðu á opinberum vettvangi, um verð og verðbreytingar aðildarfélaga og um kröfur viðskiptavina þeirra um lægra verð eða bætt viðskiptakjör.“

Eftir að rannsókn Samkeppniseftirlitsins hófst í fyrra óskaði SFF eftir viðræðum við stofnunina um að ljúka málinu með sátt. Var sáttin undirrituð 21. mars síðastliðinn og í henni viðurkennir SFF að hafa brotið gegn tólftu grein samkeppnislaga og áðurnefndri ákvörðun númer 17/2004.

Að sögn Samkeppniseftirlitsins fór SFF með opinbert fyrirsvar varðandi verðlagningu og þjónustu aðildarfyrirtækja sinna sem kom í veg fyrir að aðildarfyrirtækin tækju hvert og eitt til varna um verðlagsstefnu sína með sjálfstæðum hætti. Fólust í þessu samskipti á vettvangi SFF og greinarskrif samtakanna sem birtust opinberlega, þann 25. maí 2021 og 8. september 2021. Fyrri greinin birtist á heimasíðu samtakanna en sú seinni á Vísi. 

Varhugaverð þátttaka hagsmunasamtaka í opinberri umræðu

Að mati Samkeppniseftirlitsins voru brot SFF þess eðlis að ástæða þótti að beita hámarkssekt sem nemur tíu prósentum af veltu samtakanna eða um 20 milljónum króna. 

Hins vegar horfði Samkeppniseftirlitið til þess að SFF óskaði að eigin frumkvæði eftir sáttarviðræðum, viðurkenndu brot greiðlega og féllust á að grípa til aðgerða sem vinna gegn því að brotin endurtaki sig. 

„Með þessu hafa SSF auðveldað og stytt rannsókn og málsmeðferðina sem hefur jákvæð samkeppnisleg áhrif. Sökum þessa og eðli málsins var ákveðið að beita ekki þeim ákvæðum samkeppnislaga sem heimila að leggja hærri sekt á hagsmunasamtök fyrirtækja en sem nemur 10% af heildarveltu viðkomandi samtaka.“

„Þátttaka hagsmunasamtaka í opinberri umræðu um verðlagningu aðildarfyrirtækja sinna er sérstaklega varhugaverð. Er mikilvægt að hagsmunasamtök fyrirtækja gæti í hvívetna að fyrirmælum samkeppnislaga og komi ekki að umræðu um atriði sem varða verð á vöru eða þjónustu aðildarfyrirtækja. Er þetta sérstaklega brýnt við þær aðstæður sem nú ríkja,“ segir Páll Gunnar Pálsson, forstjóri Samkeppniseftirlitsins.

Katrín Júlíusdóttir, framkvæmdastjóri SFF, segir í yfirlýsingu á vef samtakanna að þeim þyki þetta miður. Mikil áhersla sé lögð á fylgni við samkeppnislög í öllu starfi SFF. 

„Í umræddum greinum viðurkennum við að hafa mátt gæta okkar betur og í kappinu við að koma okkur inn í umræðu um leiðir sem leitt geta til lækkunar iðgjalda, fórum við lengra í okkar umfjöllun um forsendur verðlagningar en æskilegt er. 

Þykir okkur þetta afar miður og munum við gæta okkar enn betur framvegis og skerpa á okkar ferlum. Við munum þó halda áfram að vekja athygli á nauðsynlegum lagabreytingum sem við teljum að þurfi að ráðast í og gætu komið markaðnum og ekki síst neytendum til góða innan þess ramma sem okkur er heimilt.“

Fréttin hefur verið uppfærð.