Þingmenn ræddu RÚV-skýrslu: Kröfðust svara frá ráðherra um útvarpsgjaldið

Sérstök umræða um RÚV-skýrsluna svokölluðu fór fram á Alþingi í dag en málshefjandi var Svandís Svavarsdóttir, þingmaður Vinstri grænna.

Í upphafi ræðu sinnar sagði hún að RÚV hefði um árabil búið við þann veruleika að Sjálfstæðisflokkurinn hefði horn í síðu stofnunarinnar sem endurspeglaðist meðal annars í ályktunum ungliðahreyfinga flokksins.

 

„En þegar hæst hefur látið þá höfum við séð þess stað á landsfundum flokksins og slíkum samkomum að flokkurinn í heild hefur beinlínis ályktað að selja Ríkisútvarpið, leggja það niður eða með einhverju móti koma því út af kortinu sem fjölmiðli í almannaþágu,“ sagði Svandís.

Trúverðugleiki skýrslunnar fyrir bí út af Eyþóri Arnalds

Hún sagði þó vanalega hafi það verið svo að Sjálfstæðisflokkurinn hefði ekki haft mikinn stuðning í kringum sig í þessum leiðangri en nú bæri svo við að sumir þingmenn Framsóknarflokksins hefðu stigið fram og talað gegn RÚV.

Í þessu samhengi spurði Svandís Illuga Gunnarsson, mennta- og menningarmálaráðherra, hvers vegna óskað var eftir RÚV-skýrslunni frá „innanbúðarmanni“ í Sjálfstæðisflokknum.

„Ég velti því frir mér hvort að hæstvirtur ráðherra átti sig ekki á því að þar með er trúverðugleiki skýrslunnar fyrir bí,“ en þarna vísaði Svandís til Eyþórs Arnalds sem var formaður nefndarinnar.

Svandís spurði svo hvort að ráðherra ætlaði að tryggja að útvarpsgjaldið yrði ekki lækkað og hvort að tekið yrði á lífeyrisskuldbindingum stofnunarinnar.

Ekki umræðunni til framdráttar að benda á einstaklinginn

Illugi Gunnarsson sagði það fulleinfaldaða orðræðu að sínu mati að halda því fram að Sjálfstæðisflokkurinn hefði horn í síðu RÚV. Hann sagði málið snúast um það markmið sem sett væru með afskiptum ríkisins á fjölmiðlamarkaði.

„Menn geta greint á hvaða leiðir eru bestar að því markmiði. Það eru þeir til sem telja að besta leiðin sé í gegnum ríkisrekinn fjölmiðil, aðrir eru þeir sem telja að það sé ekki besta leiðin. Ég held að það sé fullmikil einföldun að nálgast þetta svona eins og háttvirtur þingmaður gerði í upphafi síns máls.“

Þá sagðist Illugi ekki telja það umræðunni um RÚV til framdráttar að fara þá leið að segja skýrsluna ómarktæka og benda á einstaklinginn. Sagði hann að frekar ætti að ræða efni skýrslunnar.

„Hvað varðar mína skoðun á útvarpsgjaldinu þá lýsti ég því yfir strax síðastliðið vor að ég teldi ekki að það væri ástæða til að lækka það en heldur ekki ástæða til að hækka það heldur að það stæði í stað og sú skoðun mín hefur komið fram áður.“

„Er þá ekki málið dautt?“

Sumir þeirra þingmanna sem tóku þátt í umræðunni fóru hörðum um ráðherrann og skýrsluna umtöluðu og kallað var eftir skýrari svörum um að útvarpsgjaldið yrði ekki lækkað þar sem það myndi líklega hafa í för með sér mikinn niðurskurð hjá stofnuninni.

Guðmundur Steingrímsson, þingmaður Bjartrar framtíðar, sagði það fullkomlega marklaust að vera með ríkisútvarp og vera svo sífellt að grafa undan því. Þá væri umræðan um RÚV ósanngjörn að hans mati og skýrslan vond.

„Mér finnst hún af mörgum ástæðum skorta trúverðugleika. Mér finnst hún illa gerð,“ sagði Guðmundur og bætti við að honum þætti ósanngjarnt að taka ekki hallalausan rekstur RÚV síðustu 18 mánuði með í reikninginn.

„Hvað þurfum við að ákveða hér? Jú. Að lækka ekki útvarpsgjaldið, láta það renna óskert til Ríkisútvarpsins, og gera eitthvað til að laga stórbrotinn fortíðarvanda sem felst í því að stofnunin er að sligast undan alltof þungum lífeyrisskuldbindingum. Getum við ekki ákveðið þetta? Er þá ekki málið dautt?“

Ríkið taki á sig lífeyrisskuldbindingar RÚV

Þá sagði Birgitta Jónsdóttir, þingmaður Pírata, sagði það „einkennilegt að sá ráðherra sem fer með málaflokk RÚV skuli taka þátt í þeirri að för sem nú er gagnvart þessari mikilvægu stofnun.“ Þá sagði hún mikilvægt að staðið yrði við loforð um útvarpsgjaldið.

Oddný G. Harðardóttir, þingmaður Samfylkingarinnar, gerði einnig útvarpsgjaldið að umræðuefni í sinni ræðu sem og miklar lífeyrisskuldbindingar RÚV. Sagði hún að ríkið ætti að taka þær skuldbindingar á sig líkt og gert var í tilfellum einkarekinna hjúkrunarheimila. Þá sæi það hver maður að ef að útvarpsgjaldið yrði lækkað enn frekar þá yrði rekstrarstaða RÚV enn verri og skera þyrfti enn frekar niður.

Við lok umræðunnar sagði menntamálaráðherra að til stæði að leggja fram frumvarp um óbreytt útvarpsgjald. Það væri því ekki bara einhver skoðun hans að útvarpsgjaldið skuli hvorki lækkað né hækkað.

Umræðuna í heild sinni má sjá í spilaranum hér að neðan.