200 milljarðar – og við getum gert betur Pétur Óskarsson skrifar 10. september 2026 11:00 Ferðaþjónustan skilar stolt 200 milljarða skattframlagi íslenskrar ferðaþjónustu til ríkis og sveitarfélaga um allt land. Á hverjum degi skilar ferðaþjónustan greiðslum beint til innviða og náttúruverndar, meðal annars í formi bílastæðagjalda og farþegagjalda í þjóðgarða, gistináttaskatts og innviðagjalds á skemmtiferðaskip svo dæmi séu tekin. Þá er greinin orðin einn af burðarásum þeirra samfélagskerfa sem við viljum öll standa vörð um. Við viljum að svo verði áfram. Og við viljum gera enn betur. Við viljum leggja meira af mörkum Ferðaþjónustan hefur lagt tillögur á borðið fyrir stjórnvöld um hvernig auka megi tekjur íslensks samfélags af greininni á jákvæðan og sjálfbæran hátt. Stærsta útflutningsgrein þjóðarinnar býðst þannig til að leggja meira af mörkum og hefur bent á raunhæfar leiðir til þess. Í stuttu máli snúast þær um að stækka kökuna: Nýta betur þær miklu fjárfestingar sem þegar hafa verið byggðar upp, fjölga verðmætum gistinóttum og dreifa ferðamönnum betur um landið og yfir árið. Hvar er aðgerðaáætlunin? Fyrir skömmu var búin til aðgerðaáætlun fyrir ferðaþjónustu á Íslandi. Hún var unnin í náinni samvinnu stjórnvalda, stoðkerfis ferðaþjónustunnar og hennar sjálfrar. Við viljum hrinda henni í framkvæmd. Hún snýst um aukna verðmætasköpun, meiri framleiðni og auknar skatttekjur til framtíðar. Þetta er í raun framhald af því sem ferðaþjónustan hefur kallað eftir árum saman: Öflugri markaðssetningu, betri rannsóknum og gögnum og markvissri uppbyggingu innviða byggðum á þeim. Tilgangurinn er ekki að styrkja einstök fyrirtæki, heldur til að styrkja Ísland sem áfangastað og auka verðmætasköpun þjóðarbúsins til frambúðar. Mikil vonbrigði með leið stjórnvalda Það eru þess vegna mikil vonbrigði að stjórnvöld ætli ekki að grípa þennan bolta. Í stað þess að vinna með okkur að því að stækka kökuna ætla stjórnvöld enn og aftur að ráðast í sértækar skattahækkanir á ferðaþjónustuna. Það gengur þvert gegn yfirlýstri atvinnustefnu þeirra sjálfra og hættan er sú að afleiðingin verði minni fjárfesting, minni hagvöxtur og að lokum minni skatttekjur af ferðaþjónustu en annars hefði orðið. Veljum langtímahugsun frekar en þvingunaraðgerðir Þetta skiptir sérstaklega miklu máli núna þegar hægir á atvinnulífinu. Eitt fjárlagaár er alltof stuttur sjóndeildarhringur fyrir ábyrga hagstjórn. Hallalaus fjárlög geta verið mikilvægt langtímamarkmið, en eins árs þvingunaraðgerðir mega ekki veikja þá tekjustofna sem eiga að standa undir ríkissjóði næstu árin og áratugina. Það er óskynsamlegt að skipta sífellt minni köku Það er hægt að bæta afkomu ríkissjóðs með tvennum hætti: með því að taka stærri sneið af kökunni eða með því að stækka kökuna. Við í ferðaþjónustunni höfum ítrekað bent á að síðari leiðin er betri fyrir okkur öll. Stjórnvöld þurfa nú að útskýra hvers vegna þau vilja ekki koma með okkur í þann leiðangur. Hvers vegna þau kjósa sértækar skattahækkanir sem draga úr samkeppnishæfni stærstu útflutningsgreinar þjóðarinnar í stað þess að skapa skilyrði fyrir meiri verðmætasköpun. Og hvers vegna þau velja skammtímaávinning fram yfir möguleikann á heilbrigðum og sjálfbærum tekjuvexti fyrir íslenskt samfélag. Höfundur er formaður Samtaka ferðaþjónustunnar Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Pétur Óskarsson Ferðaþjónusta Fjárlagafrumvarp 2027 Mest lesið Ættarnöfn í nýju ljósi: álit umboðsmanns Alþingis Marteinn Jónasson Skoðun Góðvild er ekki stefna Elliði Vignisson Skoðun 7 er ekki lengur 7 Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir,Álfhildur Leifsdóttir Skoðun Hugrenningar í kjölfar sýknudóms í Landsrétti Helgi Gunnlaugsson Skoðun Íslendingar kusu fátækt og einangrun þann 29. ágúst 2026 Jón Frímann Jónsson Skoðun Gíraffaheilkennið þvert á flokka Bjarni Karlsson Skoðun Verstfirðir eða Bestfirðir? Erna Lea Bergsteinsdóttir Skoðun Íslenskunám í starfi er sameiginleg ábyrgð Rebekka Levin,Heiða Björk Vignisdóttir Skoðun Þegar konur komast ekki upp á skoðunarbekkinn Þuríður Harpa Sigurðardóttir Skoðun Hefur eftirlitsstofnun ríkisins misst sjónar á velferð barna? Anna Margrét Hrólfsdóttir,Elsa Dögg Benjamínsdóttir,Fríður Pétursdóttir,Guðlaugur Kristmundsson,María Dröfn Egilsdóttir,Sigurgeir B. Þórisson Skoðun Skoðun Skoðun Sátt um hvað? Ofbeldi er ekki ágreiningur Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar Skoðun Er samþykki skálkaskjól fyrir skepnuskap ? Magnea Marinósdóttir skrifar Skoðun Ósýnileg hamlandi einkenni – þegar baráttan sést ekki Sigrún Heimisdóttir skrifar Skoðun Íslendingar kusu fátækt og einangrun þann 29. ágúst 2026 Jón Frímann Jónsson skrifar Skoðun Innviðirnir verða að ráða hraðanum Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Falleinkunn fyrir Heima-dæmi Sigurður Sævarsson skrifar Skoðun 7 er ekki lengur 7 Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir,Álfhildur Leifsdóttir skrifar Skoðun Þegar sátt er ekki lausnin – hvaða aðrar leiðir eru færar? Kristín Skjaldardóttir,Þóra Sigfríður Einarsdóttir skrifar Skoðun Margt smátt Sigurður Líndal Þórisson skrifar Skoðun Lífeyrissjóðs tekjur og skerðing ellilífeyris Sigurður Tómas Garðarsson skrifar Skoðun Stígum inn, konur eiga ekki að þurfa að herða sig Jakob Tryggvason skrifar Skoðun Verkin fylgja, varla fé Magnús Magnússon skrifar Skoðun Þrjú lögregluembætti – á hvaða forsendum? Björn Bjarki Þorsteinsson skrifar Skoðun Ríkisútvarpið og hlutverk þess Freyja Þórisdóttir skrifar Skoðun Leyndinni loks aflétt Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Vaxtabætur hverfa þegar vextirnir bíta mest Magnea Gná Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Hugrenningar í kjölfar sýknudóms í Landsrétti Helgi Gunnlaugsson skrifar Skoðun Þegar unga kynslóðin missir trúna á framtíðina Gestur Valgarðsson skrifar Skoðun Ættarnöfn í nýju ljósi: álit umboðsmanns Alþingis Marteinn Jónasson skrifar Skoðun Hvar var rannsóknarblaðamennskan? Theódór S. Halldórsson skrifar Skoðun Er náttúrupassinn áhættunnar virði? Valdís María Smáradóttir skrifar Skoðun Keisarinn er ekki í fötum! Hjördís Guðný Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Gíraffaheilkennið þvert á flokka Bjarni Karlsson skrifar Skoðun Verstfirðir eða Bestfirðir? Erna Lea Bergsteinsdóttir skrifar Skoðun Íslenskunám í starfi er sameiginleg ábyrgð Rebekka Levin,Heiða Björk Vignisdóttir skrifar Skoðun Hversu marga dökka sérðu á myndinni? Óskar Steinn Ómarsson skrifar Skoðun Ritskoðun fjölmiðlanefndar? Hallmundur Albertsson skrifar Skoðun Hefur eftirlitsstofnun ríkisins misst sjónar á velferð barna? Anna Margrét Hrólfsdóttir,Elsa Dögg Benjamínsdóttir,Fríður Pétursdóttir,Guðlaugur Kristmundsson,María Dröfn Egilsdóttir,Sigurgeir B. Þórisson skrifar Skoðun Fleyg ummæli á Alþingi! Steingrímur Jónsson skrifar Skoðun Leikskóli á að vera réttur allra barna Dagur B. Eggertsson skrifar Sjá meira
Ferðaþjónustan skilar stolt 200 milljarða skattframlagi íslenskrar ferðaþjónustu til ríkis og sveitarfélaga um allt land. Á hverjum degi skilar ferðaþjónustan greiðslum beint til innviða og náttúruverndar, meðal annars í formi bílastæðagjalda og farþegagjalda í þjóðgarða, gistináttaskatts og innviðagjalds á skemmtiferðaskip svo dæmi séu tekin. Þá er greinin orðin einn af burðarásum þeirra samfélagskerfa sem við viljum öll standa vörð um. Við viljum að svo verði áfram. Og við viljum gera enn betur. Við viljum leggja meira af mörkum Ferðaþjónustan hefur lagt tillögur á borðið fyrir stjórnvöld um hvernig auka megi tekjur íslensks samfélags af greininni á jákvæðan og sjálfbæran hátt. Stærsta útflutningsgrein þjóðarinnar býðst þannig til að leggja meira af mörkum og hefur bent á raunhæfar leiðir til þess. Í stuttu máli snúast þær um að stækka kökuna: Nýta betur þær miklu fjárfestingar sem þegar hafa verið byggðar upp, fjölga verðmætum gistinóttum og dreifa ferðamönnum betur um landið og yfir árið. Hvar er aðgerðaáætlunin? Fyrir skömmu var búin til aðgerðaáætlun fyrir ferðaþjónustu á Íslandi. Hún var unnin í náinni samvinnu stjórnvalda, stoðkerfis ferðaþjónustunnar og hennar sjálfrar. Við viljum hrinda henni í framkvæmd. Hún snýst um aukna verðmætasköpun, meiri framleiðni og auknar skatttekjur til framtíðar. Þetta er í raun framhald af því sem ferðaþjónustan hefur kallað eftir árum saman: Öflugri markaðssetningu, betri rannsóknum og gögnum og markvissri uppbyggingu innviða byggðum á þeim. Tilgangurinn er ekki að styrkja einstök fyrirtæki, heldur til að styrkja Ísland sem áfangastað og auka verðmætasköpun þjóðarbúsins til frambúðar. Mikil vonbrigði með leið stjórnvalda Það eru þess vegna mikil vonbrigði að stjórnvöld ætli ekki að grípa þennan bolta. Í stað þess að vinna með okkur að því að stækka kökuna ætla stjórnvöld enn og aftur að ráðast í sértækar skattahækkanir á ferðaþjónustuna. Það gengur þvert gegn yfirlýstri atvinnustefnu þeirra sjálfra og hættan er sú að afleiðingin verði minni fjárfesting, minni hagvöxtur og að lokum minni skatttekjur af ferðaþjónustu en annars hefði orðið. Veljum langtímahugsun frekar en þvingunaraðgerðir Þetta skiptir sérstaklega miklu máli núna þegar hægir á atvinnulífinu. Eitt fjárlagaár er alltof stuttur sjóndeildarhringur fyrir ábyrga hagstjórn. Hallalaus fjárlög geta verið mikilvægt langtímamarkmið, en eins árs þvingunaraðgerðir mega ekki veikja þá tekjustofna sem eiga að standa undir ríkissjóði næstu árin og áratugina. Það er óskynsamlegt að skipta sífellt minni köku Það er hægt að bæta afkomu ríkissjóðs með tvennum hætti: með því að taka stærri sneið af kökunni eða með því að stækka kökuna. Við í ferðaþjónustunni höfum ítrekað bent á að síðari leiðin er betri fyrir okkur öll. Stjórnvöld þurfa nú að útskýra hvers vegna þau vilja ekki koma með okkur í þann leiðangur. Hvers vegna þau kjósa sértækar skattahækkanir sem draga úr samkeppnishæfni stærstu útflutningsgreinar þjóðarinnar í stað þess að skapa skilyrði fyrir meiri verðmætasköpun. Og hvers vegna þau velja skammtímaávinning fram yfir möguleikann á heilbrigðum og sjálfbærum tekjuvexti fyrir íslenskt samfélag. Höfundur er formaður Samtaka ferðaþjónustunnar
Hefur eftirlitsstofnun ríkisins misst sjónar á velferð barna? Anna Margrét Hrólfsdóttir,Elsa Dögg Benjamínsdóttir,Fríður Pétursdóttir,Guðlaugur Kristmundsson,María Dröfn Egilsdóttir,Sigurgeir B. Þórisson Skoðun
Skoðun Þegar sátt er ekki lausnin – hvaða aðrar leiðir eru færar? Kristín Skjaldardóttir,Þóra Sigfríður Einarsdóttir skrifar
Skoðun Íslenskunám í starfi er sameiginleg ábyrgð Rebekka Levin,Heiða Björk Vignisdóttir skrifar
Skoðun Hefur eftirlitsstofnun ríkisins misst sjónar á velferð barna? Anna Margrét Hrólfsdóttir,Elsa Dögg Benjamínsdóttir,Fríður Pétursdóttir,Guðlaugur Kristmundsson,María Dröfn Egilsdóttir,Sigurgeir B. Þórisson skrifar
Hefur eftirlitsstofnun ríkisins misst sjónar á velferð barna? Anna Margrét Hrólfsdóttir,Elsa Dögg Benjamínsdóttir,Fríður Pétursdóttir,Guðlaugur Kristmundsson,María Dröfn Egilsdóttir,Sigurgeir B. Þórisson Skoðun