ESB umræðan og gervigreindin Ólafur Hannesson skrifar 30. júlí 2026 16:30 Ég hef tekið eftir því víða á netinu að fólk er farið að styðjast mikið við gervigreindina í skrifum sínum og rökræðum. Gervigreindin getur verið nytsamlegt tæki við gagnavinnslu, sem uppflettirit og við margar aðrar aðgerðir. Höfum það þó í huga að gervigreindin er ennþá að slíta barnsskónum, og það er kannski best að horfa á hana sem barn, hún getur haft hluti eftir og ef hún er spurð og veit ekki svarið, þá er hætta á að hún bulli eitthvað svar. Það er því nauðsynlegt að staðfesta það sem gervigreindin segir þér, áður en þú vísar í það eins og staðreyndir. Ég fór að gamni um daginn og spurði gervigreindina aðeins um ESB. Það voru mörg gagnleg svör sem ég fékk og sum síður en svo. Það voru sérstaklega tveir hlutir sem ég man sérstaklega eftir. Sá fyrri sneri að aðlögun umsóknarríkja að ESB. En ég spurði forritið hvort að ríki þyrftu að aðlaga sig að ESB á meðan á umsóknarferlinu stæði. Gervigreindin hugsaði sig um í stutta stund og kom svo með langt og þvælt svar þar sem farið var yfir viðræður Noregs og Danmörku, geri ráð fyri að hún hafi vilja miða við sambærileg lönd. Þar kom fram að það hefðu verið viðræður en ekki beint aðlögun á meðan þeim stóð. Ég spurði hana hvort að reglum hafi ekki verið breytt eftir að þessi ríki sóttu um á sínum tíma og þá kom þetta klassíska, jú auðvitað, þú hefur rétt fyrir þér og vísaði þá í breytingar sem urðu í kring um aldamótin sem gera nýjum umsóknaríkjum það skylt að aðlaga sig að regluverkinu samhliða viðræðum svo þau verði tilbúin að ganga inn í sambandið að þeim loknum. Annað dæmi voru þessar blessuðu varanlegu undanþágur. Ég spurði hvort að umsóknarríki gætu fengið varanlegar undanþágur þegar þær gengu inn í ESB. Gervigreindin var aftur snögg að hugsa og spýtti út úr sér texta á augabragði. Það væri mögulegt að fá en það væri sjaldgæft og erfitt að fá slíkar undanþágur. Svo benti hún á Danmörku, Bretland og Svíþjóð og að þau hefðu öll fengið undanþágu frá því að taka upp evruna. Mér fannst þetta forvitnilegt enda hafði ég lesið um breytingu sem varð á þessu ferli og benti henni á að þessi dæmi væru nú öll frá síðustu öld og spurði hvort að reglunum hefði ekki verið breytt. Það var ekki að spyrja að því, hún svaraði skjótt og játaði því að ég hefði rétt fyrir mér að reglunum hefði verið breytt í kring um aldarmótin og ekkert ríki hefði fengið varanlegar undanþágur frá þeirri stefnubreytingu hjá ESB. Það er mikilvægt að reyna eftir bestu getu að skoða frumgögn ef hægt er. Það er frábært að notast við gervigreindina til að hjálpa þér við að fræðast en fólk verður að gæta sín á að ekki er allt rétt sem kemur frá gervigreindinni og stundum þarf hún jafnvel leiðsögn eða betri skilgreiningu á spurningum. Það gleður mig þó þegar fólk er að kynna sér ESB og hvort það sé vit í því að sækja um aðild að sambandinu. Eina leiðin til að taka skynsama ákvörðun í atkvæðagreiðslunni þann 29. ágúst er að kynna sér vel hvað ESB er og mynda sér skoðun útfrá því. Ég er búinn að gera mitt besta í því og mun segja nei þann 29. ágúst. Höfundur er framkvæmdastjóri. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Gervigreind Mest lesið Hvað verður minna þegar ríkið tekur meira? Íris Ósk Gísladóttir Skoðun Háskólamenntun á útsölu! Tombóluprís – allt á að seljast. Hrafnkell Tumi Kolbeinsson Skoðun Áður en við greinum barn þurfum við að skilja allt barnið Tara Khoshkhoo Skoðun 0,01% er ekki undanþága frá ábyrgð Haukur Logi Jóhannsson Skoðun Við erum froskar í vatni sem nálgast suðu Isla Sweet,Jóhanna Malen Skúladóttir Skoðun Má þjóðin aðeins fá að anda? Margrét Högnadóttir Skoðun Er í alvöru engin þörf á að laga Ísland? Þórður Snær Júlíusson Skoðun Hver er okkar Napóleon Bónaparte? Gunnar Alexander Ólafsson Skoðun Óréttlæti lífeyriskerfisins gagnvart ungu fólki Kjartan Björgvinsson Skoðun Sögulegt skref fyrir dýr í Danmörku Linda Karen Gunnarsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Af bíómiðum og baðlónum María Rut Ágústsdóttir skrifar Skoðun Hvað verður minna þegar ríkið tekur meira? Íris Ósk Gísladóttir skrifar Skoðun Hver er okkar Napóleon Bónaparte? Gunnar Alexander Ólafsson skrifar Skoðun Samfélagsumræðan og nunnan Ingibjörg Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun 0,01% er ekki undanþága frá ábyrgð Haukur Logi Jóhannsson skrifar Skoðun Óréttlæti lífeyriskerfisins gagnvart ungu fólki Kjartan Björgvinsson skrifar Skoðun Við erum froskar í vatni sem nálgast suðu Isla Sweet,Jóhanna Malen Skúladóttir skrifar Skoðun Sögulegt skref fyrir dýr í Danmörku Linda Karen Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Áður en við greinum barn þurfum við að skilja allt barnið Tara Khoshkhoo skrifar Skoðun Samfélagslegt samtal er forsenda inngildingar í skólastarfi Helga Þórey Júlíudóttir,Sædís Ósk Harðardóttir skrifar Skoðun Þegar tengsl geta skipt sköpum Steinunn Bergmann,María Björk Ingvadóttir skrifar Skoðun Háskólamenntun á útsölu! Tombóluprís – allt á að seljast. Hrafnkell Tumi Kolbeinsson skrifar Skoðun Má þjóðin aðeins fá að anda? Margrét Högnadóttir skrifar Skoðun EES er ekki eina leiðin og kannski ekki sú skynsamlegasta lengur Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Hver fær að skilgreina hvað þjóðin sagði? Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Fjórfrelsið og EES fyrir Ísland Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar Skoðun Já heilbrigðisráðherra - sóknarfærin eru mörg þegar kemur að lýðheilsu barna Halla Þorvaldsdóttir skrifar Skoðun Að PISA upp í vindinn – getur gervigreind þýtt námsefni fyrir börn? Steinþór Steingrímsson skrifar Skoðun Öldungaráð Reykjavíkurborgar tekið úr sambandi Viðar Eggertsson skrifar Skoðun Stöðugleiki á leigumarkaði Benedikt S. Benediktsson skrifar Skoðun Hálfsársuppgjör staðfestir áhyggjur af fjármálum Seltjarnarness Kristinn Ólafsson skrifar Skoðun 5,2% gjaldahækkanir – skýr skilaboðin inn á vinnumarkaðinn Bryndís Haraldsdóttir skrifar Skoðun Hvað gætum við gert fyrir 112 milljarða? Dagur B. Eggertsson skrifar Skoðun Hamingjuóskir til allra sem sögðu nei Einar Helgason skrifar Skoðun Þegar allt fer aftur á fullt – munum eftir fólkinu Ingunn Björk Vilhjálmsdóttir skrifar Skoðun Börnin sem mæta afgangi Jón Ferdínand Estherarson skrifar Skoðun Læsi er sameiginleg ábyrgð og fjárfesting til framtíðar Sædís Ósk Harðardóttir skrifar Skoðun PISA - Viljum við árangur án erfiðisins? Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Hvers eiga fatlaðir og foreldrar þeirra að gjalda? Margrét Össurardóttir skrifar Skoðun Alvöru eða sérhæfðir kennarar Svava Björg Mörk skrifar Sjá meira
Ég hef tekið eftir því víða á netinu að fólk er farið að styðjast mikið við gervigreindina í skrifum sínum og rökræðum. Gervigreindin getur verið nytsamlegt tæki við gagnavinnslu, sem uppflettirit og við margar aðrar aðgerðir. Höfum það þó í huga að gervigreindin er ennþá að slíta barnsskónum, og það er kannski best að horfa á hana sem barn, hún getur haft hluti eftir og ef hún er spurð og veit ekki svarið, þá er hætta á að hún bulli eitthvað svar. Það er því nauðsynlegt að staðfesta það sem gervigreindin segir þér, áður en þú vísar í það eins og staðreyndir. Ég fór að gamni um daginn og spurði gervigreindina aðeins um ESB. Það voru mörg gagnleg svör sem ég fékk og sum síður en svo. Það voru sérstaklega tveir hlutir sem ég man sérstaklega eftir. Sá fyrri sneri að aðlögun umsóknarríkja að ESB. En ég spurði forritið hvort að ríki þyrftu að aðlaga sig að ESB á meðan á umsóknarferlinu stæði. Gervigreindin hugsaði sig um í stutta stund og kom svo með langt og þvælt svar þar sem farið var yfir viðræður Noregs og Danmörku, geri ráð fyri að hún hafi vilja miða við sambærileg lönd. Þar kom fram að það hefðu verið viðræður en ekki beint aðlögun á meðan þeim stóð. Ég spurði hana hvort að reglum hafi ekki verið breytt eftir að þessi ríki sóttu um á sínum tíma og þá kom þetta klassíska, jú auðvitað, þú hefur rétt fyrir þér og vísaði þá í breytingar sem urðu í kring um aldamótin sem gera nýjum umsóknaríkjum það skylt að aðlaga sig að regluverkinu samhliða viðræðum svo þau verði tilbúin að ganga inn í sambandið að þeim loknum. Annað dæmi voru þessar blessuðu varanlegu undanþágur. Ég spurði hvort að umsóknarríki gætu fengið varanlegar undanþágur þegar þær gengu inn í ESB. Gervigreindin var aftur snögg að hugsa og spýtti út úr sér texta á augabragði. Það væri mögulegt að fá en það væri sjaldgæft og erfitt að fá slíkar undanþágur. Svo benti hún á Danmörku, Bretland og Svíþjóð og að þau hefðu öll fengið undanþágu frá því að taka upp evruna. Mér fannst þetta forvitnilegt enda hafði ég lesið um breytingu sem varð á þessu ferli og benti henni á að þessi dæmi væru nú öll frá síðustu öld og spurði hvort að reglunum hefði ekki verið breytt. Það var ekki að spyrja að því, hún svaraði skjótt og játaði því að ég hefði rétt fyrir mér að reglunum hefði verið breytt í kring um aldarmótin og ekkert ríki hefði fengið varanlegar undanþágur frá þeirri stefnubreytingu hjá ESB. Það er mikilvægt að reyna eftir bestu getu að skoða frumgögn ef hægt er. Það er frábært að notast við gervigreindina til að hjálpa þér við að fræðast en fólk verður að gæta sín á að ekki er allt rétt sem kemur frá gervigreindinni og stundum þarf hún jafnvel leiðsögn eða betri skilgreiningu á spurningum. Það gleður mig þó þegar fólk er að kynna sér ESB og hvort það sé vit í því að sækja um aðild að sambandinu. Eina leiðin til að taka skynsama ákvörðun í atkvæðagreiðslunni þann 29. ágúst er að kynna sér vel hvað ESB er og mynda sér skoðun útfrá því. Ég er búinn að gera mitt besta í því og mun segja nei þann 29. ágúst. Höfundur er framkvæmdastjóri.
Skoðun Samfélagslegt samtal er forsenda inngildingar í skólastarfi Helga Þórey Júlíudóttir,Sædís Ósk Harðardóttir skrifar
Skoðun Háskólamenntun á útsölu! Tombóluprís – allt á að seljast. Hrafnkell Tumi Kolbeinsson skrifar
Skoðun Já heilbrigðisráðherra - sóknarfærin eru mörg þegar kemur að lýðheilsu barna Halla Þorvaldsdóttir skrifar
Skoðun Að PISA upp í vindinn – getur gervigreind þýtt námsefni fyrir börn? Steinþór Steingrímsson skrifar
Skoðun Hálfsársuppgjör staðfestir áhyggjur af fjármálum Seltjarnarness Kristinn Ólafsson skrifar