Stað­festa fjöl­skyldu­tengsl nú með DNA-rannsókn

Heildarkostnaður nemur um 505 þúsund evrum eða 72,7 milljónum íslenskra króna. Samningurinn gildir til 31. desember 2028. Fjármögnun samningsins er tryggð samkvæmt tilkynningu ráðuneytisins og ónotað fjármagn verður endurgreitt til ráðuneytisins. Útlendingastofnun verður aðaltengiliður við IOM og leggur fram beiðnir um vinnslu einstakra mála samkvæmt tilkynningu stjórnarráðsins um málið.

Verði hægt að ganga úr skugga um tengsl

„Íslensk stjórnvöld hafa hingað til ekki látið framkvæma DNA-rannsókn til að staðfesta fjölskyldutengsl áður en dvalarleyfi er veitt á grundvelli fjölskyldusameiningar. Með samningnum verður hægt að ganga úr skugga um að þau fjölskyldutengsl sem umsókn byggist á séu raunveruleg og við færum okkur nær þeirri framkvæmd sem tíðkast á Norðurlöndunum,“ segir Þorbjörg S. Gunnlaugsdóttir dómsmálaráðherra í tilkynningu á vef stjórnarráðsins.

Þar kemur einnig fram að að mati ráðuneytisins skipti miklu máli að samningurinn sé í höfn því Ísland hafi takmarkað fyrirsvar erlendis. Með samningnum verði hægt að tryggja nauðsynlega þjónustu fyrir þau sem sækja um dvalarleyfi á grundvelli fjölskyldusameiningar frá löndum þar sem hvorki er íslenskt sendiráð né ræðisskrifstofa.

Í tilkynningu kemur fram að það hafi, til að mynda, verið flókið að taka DNA-sýni. Slíkt geti þó verið nauðsynlegt þegar umsækjendur koma frá ríkjum þar sem opinber gögn eru talin óáreiðanleg, fölsun gagna algeng eða skráningu í manntal ábótavant. Í þeim tilvikum hafi Útlendingastofnun veitt fólki dvalarleyfi á grundvelli fjölskyldusameiningar með þeim fyrirvara að DNA-rannsókn fari fram eftir komuna til Íslands.

Börnin ekki líffræðilega skyld meintu foreldri

Á undanförnum árum hafi svo komið upp nokkur mál þar sem DNA-rannsókn á barni eftir komuna til landsins hafi leitt í ljós að barnið hafi ekki verið líffræðilega skylt meintu foreldri. Í tilkynningu segir að þetta kalli á flókna málsmeðferð. Erfitt hafi reynst að staðfesta fjölskyldutengsl í upprunaríki og stjórnvöld þurft að meta hvað sé barninu fyrir bestu og tryggja því viðeigandi umsjá hér á landi.

Í þessum löndum hafi einnig verið erfitt að afhenda fólki sem hefur fengið dvalarleyfi á grundvelli fjölskyldusameiningar bráðabirgðaferðaskilríki eða vegabréfsáritanir. Fólkið hafi því ekki getað ferðast með lögmætum hætti til Íslands þrátt fyrir að uppfylla önnur skilyrði.