Aðalsteinn Bergdal er látinn

Magnús Jochum Pálsson skrifar 29. maí 2026 10:53

Aðalsteinn Bergdal, leikari og leikstjóri, er látinn, 76 ára gamall, eftir baráttu við krabbamein. Leikferill Aðalsteins spannaði ríflega fimmtíu ár og á annað hundrað sýninga í atvinnuleikhúsunum þremur. Hann var einna þekktastur fyrir leik sinn sem trúðurinn Skralli sem skemmti Íslendingum í hálfa öld.

Aðalsteinn fæddist 1. desember 1949 á Akureyri, einn af tólf börnum hjónanna Henrýs Stefáns Henrikse og Árdísar Guðlaugsdóttir Henriksen. Aðalsteinn byrjaði ellefu ára að spila í hljómsveitum á Akureyri, Bössum og Treflum, og gekk ungur að árum til liðs við Karlakór Akureyrar.

Árið 1967 vantaði ungan mann, sem gæti sungið, til að koma fram í leikritinu Sláturhúsið hraðar hendur, og var Aðalsteinn valinn til þátttöku í uppfærslunni. Þar hófst leikferill hans en hann tók síðan þátt í stofnun Leikfélags Akureyrar sem atvinnuleikhúss á áttunda áratugnum.

Trúðurinn Skralli varð til fyrir slysni, eftir því sem hann sagði sjálfur, árið 1974 og skemmti hann Íslendingum í hálfa öld á annað þúsund skemmtunum um land allt. Aðalsteinn vann sjónvarpsþætti um Skralla trúð og margvíslegt annað barnaefni, fyrir sjónvarp og útvarp og samdi einnig og flutti barnaefni sem tekið var upp á hljómplötur. Þá samdi hann einnig um tíu leikverk sem flest hafa verið sett á svið.

Aðalsteinn flutti til Reykjavíkur og hóf störf hjá Leikfélagi Reykjavíkur árið 1979. Hann var ötull baráttumaður fyrir byggingu Borgarleikhússins og lék ásamt samstarfsfólki sínu í mörgum miðnætursýningum í Austurbæjarbíói og fleiri verkefnum til að safna fyrir byggingu Borgarleikhúss. Hann starfaði bæði þar og hjá Þjóðleikhúsinu um árabil en flutti norður á ný árið 1990 og lauk leikferlinum hjá Leikfélagi Akureyrar.

Aðalsteinn hlaut heiðursviðurkenningu Menningarsjóðs árið 2022.

Aðalsteinn lék í vel á annað hundrað sýningum hjá atvinnuleikhúsunum þremur á ríflega fimmtíu ára ferli sínum sem leikari. Auk þess leikstýrði hann mörgum leiksýningum hjá áhugaleikfélögum víðsvegar um landið, talsetti yfir sex hundruð teiknimyndir, söng inn á hljómplötur og framleiddi barnaefni, meðal annars fyrir Ríkisútvarpið.

Aðalsteinn hlaut heiðursviðurkenningu Menningarsjóðs Akureyrar árið 2022 fyrir fjölbreytt og mikilsvert framlag til menningarlífs á Akureyri. Með Aðalsteini hverfur einnig af sjónarsviðinu hans annað sjálf, trúðurinn Skralli, sem skemmti börnum og fjölskyldum þeirra um land allt frá árinu 1974.

Aðalsteinn bjó í Hrísey síðustu árin og lést á Landspítalanum við Hringbraut 28. maí síðastliðinn. Hann lætur eftir sig sex börn, nítján barnabörn og þrjú langafabörn.

Leikhús Andlát Akureyri Hrísey Bíó og sjónvarp Leikfélag Akureyrar Borgarleikhúsið Þjóðleikhúsið