Hvað ég fór smám saman að skilja um Sjálfstæðisflokkinn Valerio Gargiulo skrifar 18. maí 2026 09:00 Þegar ég flutti til Íslands fyrir mörgum árum horfði ég á íslensk stjórnmál með augum manns sem kom úr allt öðru evrópsku samfélagi. Eins og margir útlendingar reyndi ég fyrst að skilja flokkana út frá einföldum skilgreiningum: hægri, vinstri, frjálslyndir eða íhaldssamir. En með tímanum fór ég að átta mig á því að á Íslandi eru stjórnmál oft dýpra tengd sögu landsins, samfélagsgerðinni og ákveðinni samfélagsmenningu. Undanfarið hef ég velt því fyrir mér hvernig Sjálfstæðisflokkurinn heldur áfram að hafa sterka stöðu, þrátt fyrir gagnrýni, breytingar í samfélaginu og sífellda umræðu um framtíð landsins. Og ég held að útlendingur sem býr hér nógu lengi fari smám saman að skilja hvers vegna. Margir horfa á flokkinn eingöngu út frá hefðbundnum stjórnmálum. En kannski liggur hluti fylgisins líka í einhverju menningarlegu. Sjálft orðið „sjálfstæði“ hefur sérstaka merkingu á Íslandi. Það snýst ekki aðeins um stjórnmál. Það snýst líka um hvernig margir Íslendingar líta á sjálfa sig og landið sitt. Lítið samfélag á eyju langt úti í Atlantshafi sem hefur í gegnum söguna þurft að treysta á eigið úthald, eigin lausnir og ákveðna seiglu. Sem útlendingur hef ég tekið eftir því að margir Íslendingar meta enn mjög ákveðin gildi: sjálfstæði, ábyrgð, vinnusemi, raunsæi og stöðugleika. Jafnvel fólk sem gagnrýnir einstakar ákvarðanir flokksins virðist stundum samt tengja við ákveðna hugmynd um Ísland sem flokkurinn hefur lengi staðið fyrir. Kannski vegna þess að þegar samfélög breytast hratt leitar fólk oft í eitthvað sem veitir tilfinningu fyrir samfellu og festu. Ég held líka að margir útlendingar skilji Ísland aðeins að hluta ef þeir horfa eingöngu á Reykjavík eða umræðuna á samfélagsmiðlum. Það er líka til önnur hlið á Íslandi. Ísland lítilla bæja. Fólks sem vinnur á sjónum, í ferðaþjónustu, iðnaði eða fjölskyldufyrirtækjum. Fólks sem vill breytingar, en ekki of hraðar breytingar. Kannski er sú rödd ekki alltaf sú háværasta. En hún er engu að síður stór hluti af íslensku samfélagi. Þetta þýðir auðvitað ekki að allir eigi að vera sammála Sjálfstæðisflokknum. Lýðræði byggist einmitt á ólíkum skoðunum og opnum umræðum. En eftir að hafa búið hér lengi hef ég smám saman farið að skilja að stuðningur við flokkinn snýst fyrir marga ekki aðeins um einstök kosningamál. Hann snýst líka um ákveðna sýn á Ísland, sjálfstæði og samband einstaklingsins við samfélagið. Og kannski er það einmitt það sem margir útlendingar skilja ekki alveg í byrjun. Höfundur er skáld, rithöfundur og þýðandi. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Valerio Gargiulo Mest lesið Hvað er svona sérstakt við börn fædd í apríl? Nanna Kristín Tryggvadóttir Skoðun Hvers vegna starfa 632 starfsmenn ríkisins við að selja áfengi fyrir Ölgerðina? Lúðvík Bergvinsson Skoðun Mamma ég lofa Lára G. Sigurðardóttir Skoðun Spjall við Guð Atli Sævar Guðmundsson Skoðun Gilda engin lög um óvígða sambúð? Eva Hauksdóttir Skoðun Þetta hjólar sig ekki sjálft Birgir Birgisson Skoðun ÁTVR, Ölgerðin og breyttir tímar Jón Páll Haraldsson Skoðun Vefsíðan er dauð! Lengi lifi amma dreki! Geir Sigurður Jónsson Skoðun Uppnám í Uppsveitum Sigurður Ingi Jóhannsson Skoðun Bannað að gagnrýna konur – það er kvenfyrirlitning Íris Erlingsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Lögfræði er engin eðlisfræði – fullveldi er ekki þyngdarkraftur Bergur Hauksson skrifar Skoðun Mamma ég lofa Lára G. Sigurðardóttir skrifar Skoðun Þetta hjólar sig ekki sjálft Birgir Birgisson skrifar Skoðun Vefsíðan er dauð! Lengi lifi amma dreki! Geir Sigurður Jónsson skrifar Skoðun Öflugasta endurhæfingarstofnun Íslands verður að fá slagkraft á ný Halldór Víglundsson skrifar Skoðun Spjall við Guð Atli Sævar Guðmundsson skrifar Skoðun Hvað er svona sérstakt við börn fædd í apríl? Nanna Kristín Tryggvadóttir skrifar Skoðun Dauðalæsi: Þegar samtalið skiptir mestu máli Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Þegar samþykki virðist verða að ábyrgð brotaþola Herdís Ósk Sveinbjörnsdóttir. skrifar Skoðun ÁTVR, Ölgerðin og breyttir tímar Jón Páll Haraldsson skrifar Skoðun Gilda engin lög um óvígða sambúð? Eva Hauksdóttir skrifar Skoðun Ríkisstjórnin sker niður þjónustu við börn Lilja Dögg Alfreðsdóttir skrifar Skoðun Vill fólk að allir leikir skipti máli? Jón Fannar Árnason skrifar Skoðun Bannað að gagnrýna konur – það er kvenfyrirlitning Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Mannleg reisn á ekki að vera munaður – um aðstæður fólks sem leitar eftir mataraðstoð Sunna Lind Adessa skrifar Skoðun Styðjum Kúbu, verjum byltinguna, Bandaríkin burt með krumlurnar! Gylfi Páll Hersir skrifar Skoðun Þjóðaröryggi, fæðuöryggi og almannahagsmunir Ingibjörg Davíðsdóttir skrifar Skoðun Hvers vegna starfa 632 starfsmenn ríkisins við að selja áfengi fyrir Ölgerðina? Lúðvík Bergvinsson skrifar Skoðun Darwin og samkynhneigðin Ásgeir M Rudolfsson skrifar Skoðun Upprætum fátækt á Íslandi! Anna Margrét Bjarnadóttir,Steinunn Þóra Árnadóttir skrifar Skoðun Uppnám í Uppsveitum Sigurður Ingi Jóhannsson skrifar Skoðun Bætur fyrir lögregluaðgerðir lítið kynntar Bjarni Þór Sigurbjörnsson skrifar Skoðun Verjum það sem við höfum – byggjum upp það sem þarf Guðmundur Haukur Jakobsson skrifar Skoðun EES-samningurinn: Tími til kominn að endurmeta stöðu Íslands? Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Þroskahjálp 50 ára: Yfirfærslan 2011 – horft yfir veginn Gerður Aagot Árnadóttir skrifar Skoðun Gervigreind skýrsla gervigreindrar ríkisstjórnar Kristján Logason skrifar Skoðun Gráðugir hótelgestir sem borða rafmagn Björg Eva Erlendsdóttir skrifar Skoðun Skattahækkanir sem beinast gegn Suðurlandi Ásta Stefánsdóttir skrifar Skoðun Hvað myndi ég ráðleggja átján ára ungmenni í dag? Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Þegar netöryggi verður samfélagsöryggi Margrét V. Helgadóttir skrifar Sjá meira
Þegar ég flutti til Íslands fyrir mörgum árum horfði ég á íslensk stjórnmál með augum manns sem kom úr allt öðru evrópsku samfélagi. Eins og margir útlendingar reyndi ég fyrst að skilja flokkana út frá einföldum skilgreiningum: hægri, vinstri, frjálslyndir eða íhaldssamir. En með tímanum fór ég að átta mig á því að á Íslandi eru stjórnmál oft dýpra tengd sögu landsins, samfélagsgerðinni og ákveðinni samfélagsmenningu. Undanfarið hef ég velt því fyrir mér hvernig Sjálfstæðisflokkurinn heldur áfram að hafa sterka stöðu, þrátt fyrir gagnrýni, breytingar í samfélaginu og sífellda umræðu um framtíð landsins. Og ég held að útlendingur sem býr hér nógu lengi fari smám saman að skilja hvers vegna. Margir horfa á flokkinn eingöngu út frá hefðbundnum stjórnmálum. En kannski liggur hluti fylgisins líka í einhverju menningarlegu. Sjálft orðið „sjálfstæði“ hefur sérstaka merkingu á Íslandi. Það snýst ekki aðeins um stjórnmál. Það snýst líka um hvernig margir Íslendingar líta á sjálfa sig og landið sitt. Lítið samfélag á eyju langt úti í Atlantshafi sem hefur í gegnum söguna þurft að treysta á eigið úthald, eigin lausnir og ákveðna seiglu. Sem útlendingur hef ég tekið eftir því að margir Íslendingar meta enn mjög ákveðin gildi: sjálfstæði, ábyrgð, vinnusemi, raunsæi og stöðugleika. Jafnvel fólk sem gagnrýnir einstakar ákvarðanir flokksins virðist stundum samt tengja við ákveðna hugmynd um Ísland sem flokkurinn hefur lengi staðið fyrir. Kannski vegna þess að þegar samfélög breytast hratt leitar fólk oft í eitthvað sem veitir tilfinningu fyrir samfellu og festu. Ég held líka að margir útlendingar skilji Ísland aðeins að hluta ef þeir horfa eingöngu á Reykjavík eða umræðuna á samfélagsmiðlum. Það er líka til önnur hlið á Íslandi. Ísland lítilla bæja. Fólks sem vinnur á sjónum, í ferðaþjónustu, iðnaði eða fjölskyldufyrirtækjum. Fólks sem vill breytingar, en ekki of hraðar breytingar. Kannski er sú rödd ekki alltaf sú háværasta. En hún er engu að síður stór hluti af íslensku samfélagi. Þetta þýðir auðvitað ekki að allir eigi að vera sammála Sjálfstæðisflokknum. Lýðræði byggist einmitt á ólíkum skoðunum og opnum umræðum. En eftir að hafa búið hér lengi hef ég smám saman farið að skilja að stuðningur við flokkinn snýst fyrir marga ekki aðeins um einstök kosningamál. Hann snýst líka um ákveðna sýn á Ísland, sjálfstæði og samband einstaklingsins við samfélagið. Og kannski er það einmitt það sem margir útlendingar skilja ekki alveg í byrjun. Höfundur er skáld, rithöfundur og þýðandi.
Hvers vegna starfa 632 starfsmenn ríkisins við að selja áfengi fyrir Ölgerðina? Lúðvík Bergvinsson Skoðun
Skoðun Öflugasta endurhæfingarstofnun Íslands verður að fá slagkraft á ný Halldór Víglundsson skrifar
Skoðun Mannleg reisn á ekki að vera munaður – um aðstæður fólks sem leitar eftir mataraðstoð Sunna Lind Adessa skrifar
Skoðun Hvers vegna starfa 632 starfsmenn ríkisins við að selja áfengi fyrir Ölgerðina? Lúðvík Bergvinsson skrifar
Hvers vegna starfa 632 starfsmenn ríkisins við að selja áfengi fyrir Ölgerðina? Lúðvík Bergvinsson Skoðun