Til varnar Gísla Marteini og Borgarlínu Ingólfur Harri Hermannsson skrifar 15. maí 2026 09:21 Um fátt annað er talað í þessari kosningabaráttu í borginni en Borgarlínu og þéttingu byggðar. Fjölmargir skipulagsfræðingar benda á að það gangi ekki að byggja bara endalaust ný hverfi í allar áttir og búast við því að þar geti allir verið á bíl, án þess að allar götur teppist.Þó að akreinum væri bætt við að þá væri ekki hægt að hafa undan aukinni umferð. Til að leysa þetta þurfi að byggja þéttar, byggja saman atvinnu- og íbúðarhúsnæði og stórbæta almenningssamgöngur með sérrýmum fyrir langa strætóa sem verða kallaðir Borgarlínan. Og þetta er alveg satt. En af hverju eru borgarbúar þá svona mótfallnir þessu? Vinstri flokkarnir tala varla um annað en Borgarlínu og þéttingu, að það þurfi bara að halda settri stefnu. Og nýi miðillinn með kaldhæðnislega nafnið Gímaldið virðist vera í keppni um að skýra þetta út fyrir heimskum borgarbúum sem virðast ekki ná þessu. Núna nýlega með viðtali við Gísla Martein sem reyndi enn á ný að útskýra þetta fyrir okkur. Við þetta bætist draumsýnin að ef við byggjum bara nógu þétt að þá fáum við aftur þjónustu inn í hverfin. En enginn fylgismaður núverandi stefnu hefur dokað við og spurt sig hvers vegna stór meirihluti borgarbúa er svona ósáttur við þetta. Stærsta ástæðan er sú að borgin hefur farið kolvitlaust að í öllum skipulagsmálum og hvert klúðrið hefur rakið annað. Í stað þess að bæta almenningssamgöngur er bara Borgarlínu lofað á næsta áratug, eða þeim þarnæsta og til að fá fólk strax í strætó er verktökum bara bannað að hafa nógu mörg bílastæði. Það er heldur ekki nóg að byggja þétt, það þarf að byggja svo þétt að íbúar sjái ekki til sólar fyrir nágrönum sínum. Og ekki bara þar sem verslun, þjónusta og almenningssamgöngur eru fyrir hendi, heldur á hvað græna bletti sem er í úthverfunum. Áfram þarf fólk bíla því það nær ekki í strætó úr vinnu að sækja börnin á leikskóla á réttum tíma. Þjónustan í mörgum þessum þéttu hverfum er lítil sem engin. Sum hverfi hafa ekki einu sinni strætó, hvað þá verslun. Vandamálið er ekki að forsendur fyrir þéttari byggð og Borgarlínu séu rangar. Vandamálið er margsönnuð vanhæfni meirihlutaflokka í borgarstjórn í skipulagsmálum. Borgarbúar vilja ekki svona rosalega þétt hverfi, þeir vilja sjá til sólar og þeir vilja stæði. Þetta sýna kannanir. Þegar og ef þjónustan verður betri þá verða örugglega fleiri til í að sleppa bílnum, en þjónustan batnar ekki með því einu að gera fólki erfitt að eiga bíl.Bætið þjónustuna, þéttið hóflega og leyfið fleiri stæði allavega í úthverfum. Byggið borgarlínu. Endilega, því fyrr því betra. En hlustið á athugasemdir og farið eftir þeim svo verkefnið sé ekki dauðadæmt frá byrjun. Gísli Marteinn, Samfylkingin og fylgihnettir hennar hafa rétt fyrir sér. Það gengur ekki endalaust að bæta við nýjum hverfum, án þess að stórbæta almenningssamgöngur og þjónustu í hverfunum og byggja þéttar en við gerðum fyrir 20 árum. En á meðan þau sjá ekki að leiðin þeirra til að laga borgarskipulagið er vörðuð hverju klúðrinu á eftir öðru er ekki hægt að treysta þeim fyrir verkefninu. Brennt barn forðast eldinn og vinstri maður reynir að gera upp við sig hvaða hægriflokkur sé minnst slæmur. Höfundur er borgarbúi, verkfræðingur og vinstri maður. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Þegar smiðirnir sjálfir biðja um að hægja á vélinni Sigvaldi Einarsson Skoðun Erlendi ferðamaðurinn - einn besti skattgreiðandi landsins? Þórir Garðarsson Skoðun Hafrannsóknarstofnun á villigötum Gunnlaugur Stefánsson Skoðun Af hverju talarðu ensku við mig þegar ég tala íslensku? Valerio Gargiulo Skoðun Tvær þjóðir í sama landi? Þorvaldur Lúðvík Sigurjónsson Skoðun Börnin eru þrautseig. Kerfið hefur brugðist grunnfærninni Sigurður Sigurðsson Skoðun Viltu vita hvað virkar? Jón Pétur Zimsen Skoðun Stjórnarformaður RÚV bregður sér í gervi Ragnars Reykás Guðmundur Halldór Björnsson Skoðun Bókin er betri! Sigþrúður Gunnarsdóttir Skoðun Hvaða lærdóm má draga af ferðavenjukönnun 2025? Þórarinn Hjaltason Skoðun Skoðun Skoðun Í sporum kindarinnar Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Þurfum við að óttast gervigreind? Óttar G. Birgisson skrifar Skoðun Skattgreiðendur á TikTok Jens Garðar Helgason skrifar Skoðun Betri borg fyrir börn Bára Birgisdóttir skrifar Skoðun Bókin er betri! Sigþrúður Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Tvær þjóðir í sama landi? Þorvaldur Lúðvík Sigurjónsson skrifar Skoðun Börnin eru þrautseig. Kerfið hefur brugðist grunnfærninni Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Hafrannsóknarstofnun á villigötum Gunnlaugur Stefánsson skrifar Skoðun Af hverju talarðu ensku við mig þegar ég tala íslensku? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Þegar smiðirnir sjálfir biðja um að hægja á vélinni Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Viltu vita hvað virkar? Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Erlendi ferðamaðurinn - einn besti skattgreiðandi landsins? Þórir Garðarsson skrifar Skoðun Hvaða lærdóm má draga af ferðavenjukönnun 2025? Þórarinn Hjaltason skrifar Skoðun Þversögn íslenskra varna Arnór SIgurjónsson skrifar Skoðun Stjórnarformaður RÚV bregður sér í gervi Ragnars Reykás Guðmundur Halldór Björnsson skrifar Skoðun PISA: Þegar allir þurfa létti, hver heldur þá utan um barnið? Helgi S. Karlsson skrifar Skoðun Hver ver æru hins látna? Theódór Skúli Halldórsson skrifar Skoðun DARVO: Sálfélagslegur glundroði Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar Skoðun Menntakerfið pólitískur leikvöllur? Anna Kristín Sigurðardóttir skrifar Skoðun Hvað er til ráða? Davíð Már Sigurðsson skrifar Skoðun Hvað gerir sveitarstjórn Múlaþings nú? Magnús Guðmundsson skrifar Skoðun Hvað þarf að laga á Íslandi – hver ber ábyrgð? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Þegar andstæðingum eru eignuð orð Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Foreldrar, hjálpum börnum að verða lesendur Guðmundur Engilbertsson skrifar Skoðun Minkasynd Framsóknar- og Sjálfstæðisflokks Rósa Líf Darradóttir skrifar Skoðun Síðan hvenær er ég enginn? Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Af bíómiðum og baðlónum María Rut Ágústsdóttir skrifar Skoðun Hvað verður minna þegar ríkið tekur meira? Íris Ósk Gísladóttir skrifar Skoðun Hver er okkar Napóleon Bónaparte? Gunnar Alexander Ólafsson skrifar Skoðun Samfélagsumræðan og nunnan Ingibjörg Gunnlaugsdóttir skrifar Sjá meira
Um fátt annað er talað í þessari kosningabaráttu í borginni en Borgarlínu og þéttingu byggðar. Fjölmargir skipulagsfræðingar benda á að það gangi ekki að byggja bara endalaust ný hverfi í allar áttir og búast við því að þar geti allir verið á bíl, án þess að allar götur teppist.Þó að akreinum væri bætt við að þá væri ekki hægt að hafa undan aukinni umferð. Til að leysa þetta þurfi að byggja þéttar, byggja saman atvinnu- og íbúðarhúsnæði og stórbæta almenningssamgöngur með sérrýmum fyrir langa strætóa sem verða kallaðir Borgarlínan. Og þetta er alveg satt. En af hverju eru borgarbúar þá svona mótfallnir þessu? Vinstri flokkarnir tala varla um annað en Borgarlínu og þéttingu, að það þurfi bara að halda settri stefnu. Og nýi miðillinn með kaldhæðnislega nafnið Gímaldið virðist vera í keppni um að skýra þetta út fyrir heimskum borgarbúum sem virðast ekki ná þessu. Núna nýlega með viðtali við Gísla Martein sem reyndi enn á ný að útskýra þetta fyrir okkur. Við þetta bætist draumsýnin að ef við byggjum bara nógu þétt að þá fáum við aftur þjónustu inn í hverfin. En enginn fylgismaður núverandi stefnu hefur dokað við og spurt sig hvers vegna stór meirihluti borgarbúa er svona ósáttur við þetta. Stærsta ástæðan er sú að borgin hefur farið kolvitlaust að í öllum skipulagsmálum og hvert klúðrið hefur rakið annað. Í stað þess að bæta almenningssamgöngur er bara Borgarlínu lofað á næsta áratug, eða þeim þarnæsta og til að fá fólk strax í strætó er verktökum bara bannað að hafa nógu mörg bílastæði. Það er heldur ekki nóg að byggja þétt, það þarf að byggja svo þétt að íbúar sjái ekki til sólar fyrir nágrönum sínum. Og ekki bara þar sem verslun, þjónusta og almenningssamgöngur eru fyrir hendi, heldur á hvað græna bletti sem er í úthverfunum. Áfram þarf fólk bíla því það nær ekki í strætó úr vinnu að sækja börnin á leikskóla á réttum tíma. Þjónustan í mörgum þessum þéttu hverfum er lítil sem engin. Sum hverfi hafa ekki einu sinni strætó, hvað þá verslun. Vandamálið er ekki að forsendur fyrir þéttari byggð og Borgarlínu séu rangar. Vandamálið er margsönnuð vanhæfni meirihlutaflokka í borgarstjórn í skipulagsmálum. Borgarbúar vilja ekki svona rosalega þétt hverfi, þeir vilja sjá til sólar og þeir vilja stæði. Þetta sýna kannanir. Þegar og ef þjónustan verður betri þá verða örugglega fleiri til í að sleppa bílnum, en þjónustan batnar ekki með því einu að gera fólki erfitt að eiga bíl.Bætið þjónustuna, þéttið hóflega og leyfið fleiri stæði allavega í úthverfum. Byggið borgarlínu. Endilega, því fyrr því betra. En hlustið á athugasemdir og farið eftir þeim svo verkefnið sé ekki dauðadæmt frá byrjun. Gísli Marteinn, Samfylkingin og fylgihnettir hennar hafa rétt fyrir sér. Það gengur ekki endalaust að bæta við nýjum hverfum, án þess að stórbæta almenningssamgöngur og þjónustu í hverfunum og byggja þéttar en við gerðum fyrir 20 árum. En á meðan þau sjá ekki að leiðin þeirra til að laga borgarskipulagið er vörðuð hverju klúðrinu á eftir öðru er ekki hægt að treysta þeim fyrir verkefninu. Brennt barn forðast eldinn og vinstri maður reynir að gera upp við sig hvaða hægriflokkur sé minnst slæmur. Höfundur er borgarbúi, verkfræðingur og vinstri maður.