Reykja­vík - Hið skapandi hjarta

Hjarta mannsins er skapandi. Skapandi hjarta sem slær. Hugtakið skapandi greinar vísar til atvinnugreina sem nýta skapandi hæfni, menningarauðlindir og hugverk til verðmætasköpunar. Greinarnar einkennast af samþættingu lista, menningar, tækni og viðskipta og gegna mikilvægu hlutverki í nútíma þekkingar- og hugverkahagkerfi. Skapandi greinar standa undir 3,5% af vergri þjóðarframleiðslu og það hefur verið sýnt fram á það aftur og aftur að opinber fjárfesting í þessum greinum skilar sér þrefalt til baka. Þá má nefna að ríflega helmingur erlendra ferðamanna sem hingað koma nefna íslenska menningu sem einn meginþátt af ástæðu heimsóknar sinnar til landsins. Afreksfólk okkar á sviði lista, menningar og íþrótta eru okkar besta landkynning.

Skapandi hugsun er stærsta kraftaverk mennskunnar og líklegast síðasta óþrjótandi auðlind heimsins. Að vera skapandi er okkur öllum gefið í vöggugjöf og fólk er hamingjusamast þegar það fær að vera skapandi og sjá hugverk sín og hugmyndir verða að veruleika, hvers eðlis sem þær kunna að vera. Við njótum þess öll, hvert með sínu nefi, að dást að hugviti, sköpunarkrafti, listum, menningu, geimferðum, arkítektúr og fátt er það sem sameinar fólk og þjóðir betur en sameiginleg upplifun af menningarlegum þrekvirkjum stórum og smáum. Mannskepnan er félagsvera. Að tilheyra hóp og trúa á eitthvað sér æðra (fjölskylduna, samfélagið, íþróttaklúbbinn, þjóðina, æðri mátt) er henni mikilvægara en lífið sjálft. Að upplifa menningarviðburði saman mætir þessarri þörf. Að vinna saman að því að skapa menningarviðburði, enn betur. 

Félagsleg einangrun og einmannaleiki er faraldur sem Alþjóða heilbrigðisstofnunin hefur skilgreint sem lýðheilsuógn til jafns við reykingar, óhóflega áfengisneyslu og offitu. Íslendingar verja orðið að meðaltali aðeins um einni klukkustund á dag í samskipti við aðra augliti til auglitis og fagaðilar sem þjónusta ungmenni sem eiga við hverskonar erfiðleika að etja nefna að félagsleg einangrun, einmannaleiki, og afleiðingarnar, kvíði og þunglyndi, séu algengustu ástæður þess að þau leita sér aðstoðar. Skjámiðlar, hraði samfélagsins og sjálfvirknivæðing þjónustu er með öðrum orðum að ganga af okkur dauðum. 

Besta meðalið við þessu er virk þátttaka í félags-, íþrótta-,-eða menningarstarfi, hvort sem það er atvinna fólks eða tómstund, og það hefur verið marg sýnt fram á það að hver króna sem sett er í hverskonar fyrirbyggjandi aðgerðir gegn áhættuhegðun eða heilbrigðisvanda, skilar sér sjöfallt til baka. Þannig sýnir t.a.m nýleg rannsókn í Bretlandi, framkvæmd af NHS, fram á að hver heimsókn í leikhús, sparar bresku þjóðinni um 12 pund í heilbrigðiskostnað. Það þýðir um 100 milljónir punda árlega eða 17 milljarða. 

Reykjavík er höfuðborg landsins og á að vera hjarta þjóðarinnar; hið skapandi hjarta þjóðarinnar. Reykjavík á að dæla peningum í listir, menningu, hreyfingu og skapandi greinar fyrir fólk á öllum aldri óháð stétt, stöðu eða bakgrunni. Fyrir það fyrsta vegna þess að þetta skapar ómetanleg menningarverðmæti og er það sem gerir Reykjavík að eftirsóknarverðum stað að búa á. Í öðru lagi vegna þess að það bætir lýðheilsu og 1 hamingju, og í þriðja lagi vegna þess að það sparar borginni stórar fjárhæðir til lengri tíma. 

Þetta þarf ekki endilega að vera flókið eða dýrt. Það er nóg til af húsnæði í borginni sem stendur autt. Skapandi fólk þarf yfirleitt ekki annað en aðstöðu, samastað. Sköpunarkraftur mannsins sér um rest. Skapandi greinar eru ólíkar annarri atvinnustarfsemi að því leiti að það er erfitt að spá fyrir um hvaða fræ verða að arðbærri uppskeru, og þess vegna er raunin sú að þessar greinar eru yfirleitt fyrstar til mæta niðurskurði þegar excel fólkið panikkerar. En fegurðin er einmitt í ófyrirsjánleikanum og því meira sem við sáum og sjáum til þess að hinn frjói mannshugur fái þá næringu/aðstöðu sem hann þarf til að vaxa og dafna, því meiri eru líkurnar á því að við uppskerum ríkulega. Og hvort sem að verkefnin enda sem hæf til útflutnings eða ekki, eru þau besta forvörnin gegn hverskyns krankleikum. 

Hættum að eyða peningum íbúa í rándýrar fötur til að taka við lekanum og gerum við þakið. Framsókn vill breyta forgangsröðuninni í borginni og setja skapandi greinar í forgang fyrir fólk á öllum aldri. Ég skora á áhugasama að skoða málefna skrá okkar. 

Höfundur er leikari, leikstjóri og tónlistarmaður og skipar 8.sæti á lista Framsóknar í Reykjavík.