Treystum foreldrum Kristín Kolbrún Waage Kolbeinsdóttir skrifar 6. apríl 2026 14:00 Staða leikskóla borgarinnar eru nú enn einu sinni kosningamál. Enda hefur ákvarðanafælni ráðið ríkjum í þeim efnum alltof lengi. Biðlistar lengjast, húsnæði drappast niður, starfsfólk er undir miklu álagi og foreldrar finna fyrir óvissu. Í stað þess að reyna sífellt að plástra kerfi sem nær ekki að anna eftirspurn er kominn tími til að hugsa lausnir sem virka í raun. Heimgreiðslur eru ein slík lausn. Skynsamleg, hagkvæm og fyrst og fremst fjölskylduvæn. Hugmyndin er einföld, að gefa foreldrum raunverulegt val. Með heimgreiðslum upp á um 250 þúsund krónur á mánuði geta foreldrar valið að vera lengur heima með börnum sínum á fyrstu og mikilvægustu árum ævinnar. Fyrir marga foreldra er þetta einmitt það sem þeir hafa kallað eftir. Rannsóknir benda til þess að fyrstu ár barns séu lykiltími í þroska þess, bæði tilfinningalega og félagslega. Náið samband við foreldra á þessum tíma skiptir sköpum. Með heimgreiðslum er verið að skapa aðstæður þar sem fleiri fjölskyldur geta tekið þá ákvörðun að verja meiri tíma með börnum sínum án þess að fórna fjárhagslegu öryggi. Þetta er jafnframt hagkvæm lausn fyrir borgina. Kostnaður við hvert barn í leikskóla er í dag nærri tvöfalt hærri en sú upphæð sem hér um ræðir. Með því að dreifa álaginu og gefa hluta foreldra kost á að vera heima er hægt að létta verulega á leikskólakerfinu án þess að auka útgjöld. Þetta er einfaldlega betri nýting fjármuna. Heimgreiðslur geta einnig haft jákvæð áhrif á samfélagið til lengri tíma. Þær skapa hvata fyrir fólk til að eignast börn fyrr, til dæmis á meðan það er í námi, í stað þess að fresta barneignum vegna fjárhagslegrar óvissu eða skorts á úrræðum. Gagnrýni á heimgreiðslur hefur að mestu snúist um jafnréttissjónarmið. Slík umræða er mikilvæg, en hún má ekki skyggja á kjarna málsins, hagsmuni barna. Þegar kemur að börnum ætti forgangsröðunin að vera skýr. Að tryggja börnum öruggt, stöðugt og nærandi umhverfi á fyrstu árum ævinnar er eitt það mikilvægasta sem samfélagið getur gert. Heimgreiðslur snúast ekki um að taka eitthvað í burtu, heldur að bæta við valkosti. Með þeim erum við treysta foreldrum til að taka ákvarðanir sem henta þeirra fjölskyldu best. Þær létta á kerfi sem er komið að þolmörkum. Og þær setja börnin í fyrsta sæti. Höfundur er uppeldisfræðingur og skipar 2. sæti á framboðslista Miðflokksins í Reykjavík. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Kristín Kolbrún Waage Kolbeinsdóttir Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Excel-heilafúinn í Ráðhúsinu: Þegar tónlistarnám varð munaðarvara Jónas Sen Skoðun Hverjir unnu þorskastríðin? Halldór Jörgen Olesen Skoðun Fjallkonan Steinar Harðarson Skoðun Myasthenia Gravis – Sjaldgæfur sjúkdómur sem þarf meiri sýnileika Júliana Magnúsdóttir,Marianne Elisabeth Klinke Skoðun Húshjálp í skuldaborg - nýjasta froðan í Ráðhúsinu? Sigurður Sigurðsson Skoðun Hvað eiga Obamacare og Borgarlínan sameiginlegt? Guðni Freyr Öfjörð Skoðun Hvaða löggjöf verður áfram í höndum Alþingis ef til aðildar að ESB kemur? Þorvaldur Ingi Jónsson Skoðun Minna kerfi og meiri hverfi Róbert Ragnarsson Skoðun ESB-umræðan: Þegar úrelt vinstrisýn þjónar sömu niðurstöðu og sérhagsmunir hægrisins Yngvi Ómar Sigrúnarson Skoðun Félagsleg heilsa ræsisrottnanna Unnur Hrefna Jóhannsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Fáum samninginn á borðið Greta Lind Kristjánsdóttir skrifar Skoðun Hver á að halda utan um hægri vænginn? Martha Árnadóttir skrifar Skoðun Króna eða evra? Umræða sem á skilið meira en slagorð Bryndís Haraldsdóttir skrifar Skoðun Her- og gervimenn Viðreisnar Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Húshjálp í skuldaborg - nýjasta froðan í Ráðhúsinu? Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun ESB-umræðan: Þegar úrelt vinstrisýn þjónar sömu niðurstöðu og sérhagsmunir hægrisins Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Hvað eiga Obamacare og Borgarlínan sameiginlegt? Guðni Freyr Öfjörð skrifar Skoðun Minna kerfi og meiri hverfi Róbert Ragnarsson skrifar Skoðun Fjallkonan Steinar Harðarson skrifar Skoðun Ísland séð úr leikskóla Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Sjálfbær landbúnaður er öryggismál Þórarinn Ingi Pétursson skrifar Skoðun Félagsleg heilsa ræsisrottnanna Unnur Hrefna Jóhannsdóttir skrifar Skoðun PISA: Eru forsendurnar þær sömu í öllum löndum? Björn Þórisson skrifar Skoðun Myasthenia Gravis – Sjaldgæfur sjúkdómur sem þarf meiri sýnileika Júliana Magnúsdóttir,Marianne Elisabeth Klinke skrifar Skoðun Myasthenia Gravis – Sjaldgæfur sjúkdómur sem þarf meiri sýnileika Júliana Magnúsdóttir,Marianne Elisabeth Klinke skrifar Skoðun Eftirlit Alþingismanna með ráðuneytunum Pétur Halldórsson skrifar Skoðun Hvaða löggjöf verður áfram í höndum Alþingis ef til aðildar að ESB kemur? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Kári beislaður við Vaðöldu Sigurður Friðleifsson skrifar Skoðun Það vantar ekki enn eitt átakið – það vantar aðgerðir Birgir Hrafn Birgisson skrifar Skoðun Að leita langt yfir skammt Ingibjörg Isaksen skrifar Skoðun Framkvæmd skólastefnu fær falleinkunn Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Slönguspilið og svikamyllan Teitur Atlason skrifar Skoðun Þetta er algjört möst í fríið Hildur Vattnes Kristjánsdóttir skrifar Skoðun Ég vel hattana sjálf Berglind Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Við erum að selja loftslagsmálin vitlaust Haukur Logi Jóhannsson skrifar Skoðun Hin meinta lýðræðisveisla Guðmunda G. Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Excel-heilafúinn í Ráðhúsinu: Þegar tónlistarnám varð munaðarvara Jónas Sen skrifar Skoðun Andleg heilsa ungs fólks Héðinn Unnsteinsson skrifar Skoðun Sá maður sem ég sá á skjánum var ekki ég Gísli Hrafn Gunnarsson skrifar Skoðun Orðið í strætinu: Hræðsla og yfirlæti orðin helstu vopn já-liða – hroki bætist við þegar rökin vantar Gunnar Ármannsson skrifar Sjá meira
Staða leikskóla borgarinnar eru nú enn einu sinni kosningamál. Enda hefur ákvarðanafælni ráðið ríkjum í þeim efnum alltof lengi. Biðlistar lengjast, húsnæði drappast niður, starfsfólk er undir miklu álagi og foreldrar finna fyrir óvissu. Í stað þess að reyna sífellt að plástra kerfi sem nær ekki að anna eftirspurn er kominn tími til að hugsa lausnir sem virka í raun. Heimgreiðslur eru ein slík lausn. Skynsamleg, hagkvæm og fyrst og fremst fjölskylduvæn. Hugmyndin er einföld, að gefa foreldrum raunverulegt val. Með heimgreiðslum upp á um 250 þúsund krónur á mánuði geta foreldrar valið að vera lengur heima með börnum sínum á fyrstu og mikilvægustu árum ævinnar. Fyrir marga foreldra er þetta einmitt það sem þeir hafa kallað eftir. Rannsóknir benda til þess að fyrstu ár barns séu lykiltími í þroska þess, bæði tilfinningalega og félagslega. Náið samband við foreldra á þessum tíma skiptir sköpum. Með heimgreiðslum er verið að skapa aðstæður þar sem fleiri fjölskyldur geta tekið þá ákvörðun að verja meiri tíma með börnum sínum án þess að fórna fjárhagslegu öryggi. Þetta er jafnframt hagkvæm lausn fyrir borgina. Kostnaður við hvert barn í leikskóla er í dag nærri tvöfalt hærri en sú upphæð sem hér um ræðir. Með því að dreifa álaginu og gefa hluta foreldra kost á að vera heima er hægt að létta verulega á leikskólakerfinu án þess að auka útgjöld. Þetta er einfaldlega betri nýting fjármuna. Heimgreiðslur geta einnig haft jákvæð áhrif á samfélagið til lengri tíma. Þær skapa hvata fyrir fólk til að eignast börn fyrr, til dæmis á meðan það er í námi, í stað þess að fresta barneignum vegna fjárhagslegrar óvissu eða skorts á úrræðum. Gagnrýni á heimgreiðslur hefur að mestu snúist um jafnréttissjónarmið. Slík umræða er mikilvæg, en hún má ekki skyggja á kjarna málsins, hagsmuni barna. Þegar kemur að börnum ætti forgangsröðunin að vera skýr. Að tryggja börnum öruggt, stöðugt og nærandi umhverfi á fyrstu árum ævinnar er eitt það mikilvægasta sem samfélagið getur gert. Heimgreiðslur snúast ekki um að taka eitthvað í burtu, heldur að bæta við valkosti. Með þeim erum við treysta foreldrum til að taka ákvarðanir sem henta þeirra fjölskyldu best. Þær létta á kerfi sem er komið að þolmörkum. Og þær setja börnin í fyrsta sæti. Höfundur er uppeldisfræðingur og skipar 2. sæti á framboðslista Miðflokksins í Reykjavík.
Myasthenia Gravis – Sjaldgæfur sjúkdómur sem þarf meiri sýnileika Júliana Magnúsdóttir,Marianne Elisabeth Klinke Skoðun
Hvaða löggjöf verður áfram í höndum Alþingis ef til aðildar að ESB kemur? Þorvaldur Ingi Jónsson Skoðun
ESB-umræðan: Þegar úrelt vinstrisýn þjónar sömu niðurstöðu og sérhagsmunir hægrisins Yngvi Ómar Sigrúnarson Skoðun
Skoðun ESB-umræðan: Þegar úrelt vinstrisýn þjónar sömu niðurstöðu og sérhagsmunir hægrisins Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar
Skoðun Myasthenia Gravis – Sjaldgæfur sjúkdómur sem þarf meiri sýnileika Júliana Magnúsdóttir,Marianne Elisabeth Klinke skrifar
Skoðun Myasthenia Gravis – Sjaldgæfur sjúkdómur sem þarf meiri sýnileika Júliana Magnúsdóttir,Marianne Elisabeth Klinke skrifar
Skoðun Hvaða löggjöf verður áfram í höndum Alþingis ef til aðildar að ESB kemur? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar
Skoðun Orðið í strætinu: Hræðsla og yfirlæti orðin helstu vopn já-liða – hroki bætist við þegar rökin vantar Gunnar Ármannsson skrifar
Myasthenia Gravis – Sjaldgæfur sjúkdómur sem þarf meiri sýnileika Júliana Magnúsdóttir,Marianne Elisabeth Klinke Skoðun
Hvaða löggjöf verður áfram í höndum Alþingis ef til aðildar að ESB kemur? Þorvaldur Ingi Jónsson Skoðun
ESB-umræðan: Þegar úrelt vinstrisýn þjónar sömu niðurstöðu og sérhagsmunir hægrisins Yngvi Ómar Sigrúnarson Skoðun