Hinn breytti heimur fjöl-skyldna Matthildur Björnsdóttir skrifar 23. febrúar 2026 18:00 Og þær áskoranir sem fylgja Gamla formúlan sem ég heyrði um það, að þegar börn eru sett í heiminn af pörum og hjónum. Þá var látið að því liggja að allir þeir einstaklingar væru í algeru samþykki við hvert annað og sæll hópur til æviloka. En reynsla mín, og skoðun sem kemur frá því að hitta ótal einstaklinga sem hafa ekki haft það, þá upplifun. Segir að það var aldrei svo satt. Og ég sé í mínu mun stærra samfélagi hér í Ástralíu, að er ekki alltaf tilfellið. Veruleikinn var og er ekki alltaf þannig fyrir alla. Sálir sem koma inn til að fá nýtt líf, koma frá einhverju sem við vitum ekki hvaða veganesti þau beri með sér við fæðingu. Það kemur svo í ljós með tímanum, hvort tengingar séu bæði blóð og verðgilda tengdar eða ekki? Hvort að einstaklingarnir séu þá í raun nægilega andlega skyldir, til að vera vinir til æviloka. Eða með of ólíkar skoðanir til að svo geti verið? Að koma frá sama blóðstokki er eitt. En hvað sálir varðar og reynsla af framkomu þeirra blóðskyldu er annað, og oft „alla vegana“. Þegar orðið fjölskylda er svo klofið í fleirtölu, og verður fjöl-skyldna. Þá kemur þó nokkuð önnur meining í það. Spurningin gæti frekar verið hvort sú: Hvort að þeim sem settu þau í heiminn sé ætlað af yfirvöldum, að vera með algera skyldu til að vita og hagræða öllu sem í þeim einstaklingum búi, sem höfðu fæðst þeim? Eins og til dæmis að þeim sé ætlað að vita hvað þau hugsi, hvað þeim finnist, og hvaða eiginleika þau hafi. Eða foreldrar eigi að ætla þeim að hafa. Það eru allt málefni sem geta skapað sameiningu eða sundrungu. Það varð ekki mín upplifun, eða þá skoðun, að foreldrar gætu sinnt því öllu eða ráðstafað. Enda er það ekki hvernig lífið virkar þegar á allt er litið. En góð foreldrun getur leiðbeint til meira góðs en vandræða, þegar þeir eru stilltir inn á hvert barn fyrir sig. Skoðun kemur frá reynslu, tilfinningum, og hugmyndum. Ég kynntist fjölskyldum sem eru með þær tengingar. Tengingar sem voru frá því að foreldrar voru frjálsir með sig, og höfðu valið með gleði að verða foreldrar. Þau höfðu opinn huga og áhuga fyrir hverju barni um sig, og kunnu að leiða sameinandi tjáskipti á þeim víða grundvelli sem afkomendur þeirra komu frá með sig og sínar hugmyndir, drauma og meðvitund um eigin eiginleika. Það var hinsvegar ekki alltaf tilfellið með alla fyrir daga getnaðarvarna. Það voru til einstaklingar sem létu sig dreyma um annarskonar tilveru en þau sáu í forverum sínum. Og þráðu eitthvað allt annað fyrir líf sitt, en börn og buru og vildu annarskonar skapandi vinnu. Blóðtengsli versus andleg og tilfinningaleg tengsl Í blaði fyrir eldri kynslóðina sem er gefið frítt hér með nafninu „Seniors“ er nýja eintakið um að þetta með þau blóðtengdu, leiði ekki nærri alltaf til þess sem Goðsagnir fyrri tíma og trúar bragða aðilar héldu sem loforði að mannkyni. Sú staðreynd að æ fleiri Íslendingar flytji til annars lands, sumir fyrir fullt og allt en aðrir um tíma. Og á hinn veginn sækja einstaklingar frá öðrum löndum eftir búsetu á Íslandi. Ákvarðanir margra eru frá því að sál þeirra þarf þá upplifun sem hefur ekkert að gera með veðrið. Þeir Ástralir sem hafa valið að búa í landi „Íss og Elds“ eru þar af þörf og áhuga, og það sama á við um hina ýmsu einstaklinga frá hinum öðrum ýmsu löndum heims. Það sem ég hef svo séð sem skapi alvöru tengingar á milli fjölskyldumeðlima eru þegar tjáskipti af dýpt eru leidd af foreldrum. Þeim sem einstaklingum að deila eigin sannleika um sig og sína fortíð. Sem þá er hvatningin til að hvetja börn sín frá unga aldri til að gera það sama. Síðan er að halda því áfram reglulega í þróun í gegn um árin sem eru tími þroska og lærdóms um sig. Svo um eiginleika og verðgildi. Eða ef einhver þeirra finna sterka þörf fyrir að flytja til annars lands í nám eða langtíma búsetu, þá eru tjáskipti með tækni svo mikið betri nú á tímum, en var. En grunnur tenginga til lengdar eru opin, einlæg og heiðarleg tjáskipti sem þróast með aukinni lífsreynslu einstaklinganna. Höfundur er Íslendingur sem hefur búið til lengri tíma í Ástralíu. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Matthildur Björnsdóttir Mest lesið Margt getur gerst á 18 mánuðum Ragna Sigurðardóttir Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz Skoðun Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson Skoðun Það er líka dýrt að bíða Guðmundur Haukur Jakobsson Skoðun Hver á að ákveða hvaða áhættu við megum taka? Steinar Thors Skoðun Líf með tilgang og gleði, þrátt fyrir heilabilun Elísa Arnars Ólafsdóttir Skoðun Að njóta menningar og læra af henni – hvað er uppbyggileg réttvísi? Kristín Skjaldardóttir ,Þóra Sigfríður Einarsdóttir Skoðun Hver á skömmina? Sigurveig Hjaltested Þórhallsdóttir Skoðun Skráum hjartastuðtækin því hver mínúta skiptir máli! Alma D. Möller Skoðun Skoðun Skoðun Skattahækkanir sem beinast gegn Suðurlandi Ásta Stefánsdóttir skrifar Skoðun Hvað myndi ég ráðleggja átján ára ungmenni í dag? Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Þegar netöryggi verður samfélagsöryggi Margrét V. Helgadóttir skrifar Skoðun Skráum hjartastuðtækin því hver mínúta skiptir máli! Alma D. Möller skrifar Skoðun Er gervigreind til góðs eða bara á blaði? Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Hver á að halda í hönd þeirra sem greinast með Alzheimer ? Ásta Kristín Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Múlaþing ber ábyrgð Magnús Guðmundsson skrifar Skoðun Aldrei fullmótaður Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Að njóta menningar og læra af henni – hvað er uppbyggileg réttvísi? Kristín Skjaldardóttir ,Þóra Sigfríður Einarsdóttir skrifar Skoðun Hver ákveður hvort heyrnarlaus sjúklingur þarf túlk? Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar Skoðun Nikótínpúðar og rafrettur – endurbætt löggjöf í þágu barna og ungmenna María Heimisdóttir skrifar Skoðun Hver á að fá tímann sem gervigreindin sparar? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Hver á að ákveða hvaða áhættu við megum taka? Steinar Thors skrifar Skoðun Margt getur gerst á 18 mánuðum Ragna Sigurðardóttir skrifar Skoðun Það er líka dýrt að bíða Guðmundur Haukur Jakobsson skrifar Skoðun Mennskan í umróti felst í vönduðum vinnubrögðum Berglind Björk Hreinsdóttir skrifar Skoðun Ríkisstjórnin þarf að leggjast alfarið gegn olíuleit á Drekasvæðinu Rósa Björk Brynjólfsdóttir skrifar Skoðun Stækkum og styrkjum sérsveitina Sólrún H. Guðmundsdóttir Proppé skrifar Skoðun Í Singapúr dugði eitt orð Margrét Reynisdóttir skrifar Skoðun Drónar: vinur eða óvinur? Sunna Gunnars Marteinsdóttir skrifar Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir skrifar Skoðun Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson skrifar Skoðun Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz skrifar Skoðun Þroskahjálp 50 ára: Réttindabarátta og réttindagæsla í 50 ár Halldór Gunnarsson skrifar Skoðun Hvenær mun Alþingi setja þegna sína í forgrunn? Sunna Arnardóttir skrifar Skoðun Hugmynd skapar atvinnu Elinóra Inga Sigurðardóttir skrifar Skoðun Af hverju verður allt að eins þyngra í skammdeginu? Guðjón Ágústsson skrifar Skoðun Gæði hjúkrunarheimila eru mælikvarði á velmegun Ingibjörg Isaksen skrifar Skoðun Trump og Pútín gegn Úkraínu Arnór Sigurjónsson skrifar Skoðun Hver á skömmina? Sigurveig Hjaltested Þórhallsdóttir skrifar Sjá meira
Og þær áskoranir sem fylgja Gamla formúlan sem ég heyrði um það, að þegar börn eru sett í heiminn af pörum og hjónum. Þá var látið að því liggja að allir þeir einstaklingar væru í algeru samþykki við hvert annað og sæll hópur til æviloka. En reynsla mín, og skoðun sem kemur frá því að hitta ótal einstaklinga sem hafa ekki haft það, þá upplifun. Segir að það var aldrei svo satt. Og ég sé í mínu mun stærra samfélagi hér í Ástralíu, að er ekki alltaf tilfellið. Veruleikinn var og er ekki alltaf þannig fyrir alla. Sálir sem koma inn til að fá nýtt líf, koma frá einhverju sem við vitum ekki hvaða veganesti þau beri með sér við fæðingu. Það kemur svo í ljós með tímanum, hvort tengingar séu bæði blóð og verðgilda tengdar eða ekki? Hvort að einstaklingarnir séu þá í raun nægilega andlega skyldir, til að vera vinir til æviloka. Eða með of ólíkar skoðanir til að svo geti verið? Að koma frá sama blóðstokki er eitt. En hvað sálir varðar og reynsla af framkomu þeirra blóðskyldu er annað, og oft „alla vegana“. Þegar orðið fjölskylda er svo klofið í fleirtölu, og verður fjöl-skyldna. Þá kemur þó nokkuð önnur meining í það. Spurningin gæti frekar verið hvort sú: Hvort að þeim sem settu þau í heiminn sé ætlað af yfirvöldum, að vera með algera skyldu til að vita og hagræða öllu sem í þeim einstaklingum búi, sem höfðu fæðst þeim? Eins og til dæmis að þeim sé ætlað að vita hvað þau hugsi, hvað þeim finnist, og hvaða eiginleika þau hafi. Eða foreldrar eigi að ætla þeim að hafa. Það eru allt málefni sem geta skapað sameiningu eða sundrungu. Það varð ekki mín upplifun, eða þá skoðun, að foreldrar gætu sinnt því öllu eða ráðstafað. Enda er það ekki hvernig lífið virkar þegar á allt er litið. En góð foreldrun getur leiðbeint til meira góðs en vandræða, þegar þeir eru stilltir inn á hvert barn fyrir sig. Skoðun kemur frá reynslu, tilfinningum, og hugmyndum. Ég kynntist fjölskyldum sem eru með þær tengingar. Tengingar sem voru frá því að foreldrar voru frjálsir með sig, og höfðu valið með gleði að verða foreldrar. Þau höfðu opinn huga og áhuga fyrir hverju barni um sig, og kunnu að leiða sameinandi tjáskipti á þeim víða grundvelli sem afkomendur þeirra komu frá með sig og sínar hugmyndir, drauma og meðvitund um eigin eiginleika. Það var hinsvegar ekki alltaf tilfellið með alla fyrir daga getnaðarvarna. Það voru til einstaklingar sem létu sig dreyma um annarskonar tilveru en þau sáu í forverum sínum. Og þráðu eitthvað allt annað fyrir líf sitt, en börn og buru og vildu annarskonar skapandi vinnu. Blóðtengsli versus andleg og tilfinningaleg tengsl Í blaði fyrir eldri kynslóðina sem er gefið frítt hér með nafninu „Seniors“ er nýja eintakið um að þetta með þau blóðtengdu, leiði ekki nærri alltaf til þess sem Goðsagnir fyrri tíma og trúar bragða aðilar héldu sem loforði að mannkyni. Sú staðreynd að æ fleiri Íslendingar flytji til annars lands, sumir fyrir fullt og allt en aðrir um tíma. Og á hinn veginn sækja einstaklingar frá öðrum löndum eftir búsetu á Íslandi. Ákvarðanir margra eru frá því að sál þeirra þarf þá upplifun sem hefur ekkert að gera með veðrið. Þeir Ástralir sem hafa valið að búa í landi „Íss og Elds“ eru þar af þörf og áhuga, og það sama á við um hina ýmsu einstaklinga frá hinum öðrum ýmsu löndum heims. Það sem ég hef svo séð sem skapi alvöru tengingar á milli fjölskyldumeðlima eru þegar tjáskipti af dýpt eru leidd af foreldrum. Þeim sem einstaklingum að deila eigin sannleika um sig og sína fortíð. Sem þá er hvatningin til að hvetja börn sín frá unga aldri til að gera það sama. Síðan er að halda því áfram reglulega í þróun í gegn um árin sem eru tími þroska og lærdóms um sig. Svo um eiginleika og verðgildi. Eða ef einhver þeirra finna sterka þörf fyrir að flytja til annars lands í nám eða langtíma búsetu, þá eru tjáskipti með tækni svo mikið betri nú á tímum, en var. En grunnur tenginga til lengdar eru opin, einlæg og heiðarleg tjáskipti sem þróast með aukinni lífsreynslu einstaklinganna. Höfundur er Íslendingur sem hefur búið til lengri tíma í Ástralíu.
ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun
Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz Skoðun
Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson Skoðun
Að njóta menningar og læra af henni – hvað er uppbyggileg réttvísi? Kristín Skjaldardóttir ,Þóra Sigfríður Einarsdóttir Skoðun
Skoðun Að njóta menningar og læra af henni – hvað er uppbyggileg réttvísi? Kristín Skjaldardóttir ,Þóra Sigfríður Einarsdóttir skrifar
Skoðun Hver ákveður hvort heyrnarlaus sjúklingur þarf túlk? Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar
Skoðun Nikótínpúðar og rafrettur – endurbætt löggjöf í þágu barna og ungmenna María Heimisdóttir skrifar
Skoðun Ríkisstjórnin þarf að leggjast alfarið gegn olíuleit á Drekasvæðinu Rósa Björk Brynjólfsdóttir skrifar
Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir skrifar
Skoðun Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson skrifar
Skoðun Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz skrifar
ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun
Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz Skoðun
Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson Skoðun
Að njóta menningar og læra af henni – hvað er uppbyggileg réttvísi? Kristín Skjaldardóttir ,Þóra Sigfríður Einarsdóttir Skoðun