Sjálfsafgreiðslukassar og aukin sjálfvirkni auki vandann Elín Margrét Böðvarsdóttir skrifar 22. febrúar 2026 12:38 Baldvin Björgvinsson, formaður Félags kennara í rafiðngreinum, myndi vilja sjá tvöfalt fleiri útskrifast úr rafvirkjun á ári hverju. Vísir/Lýður Valberg Árum saman hefur verið mikill skortur á rafvirkjum á Íslandi og enn frekari skortur er yfirvofandi ef ekkert verður að gert. Þetta segir formaður Félags kennara í rafiðngreinum. Helst þyrfti að útskrifa tvöfalt fleiri á ári en nú er gert, þörfin fari vaxandi með aukinni tækniþróun og sjálfvirknivæðingu á meðan fjármagn skorti til að efla iðnmenntun og fjölga í greininni. Það er misjafnt milli ára hve margir nýir rafvirkjar útskrifast á Íslandi, en tæplega hundrað á ári er algeng tala að sögn Baldvins Björgvinssonar, formanns Félags kennara í rafiðngreinum. „Það þyrfti að vera tvöfalt,“ segir Baldvin. „Staðan er bara einfaldlega þannig að við náum ekki að búa til nóg af rafvirkjum. Það er bara alveg skýrt og það er búið að vera þannig árum saman.“ Sjálfvirknivæðing, gagnaver og viðhald meðal verkefna Það séu engar vísbendingar um að verkefnum sé að fækka, heldur þvert á móti, einkum í ljósi aukinnar tækni- og sjálfvirknivæðingar. „Þessi sjálfvirkni sem fólk sér að er að verða til, fólk sér það kannski skýrast þegar það er að afgreiða sig sjálft í búðinni og það er sjálfvirkni á mörgum öðrum stöðum, og það eru rafmagnstæknimenntaðir einstaklingar sem að þurfa náttúrlega að sjá um að koma þessu upp og síðan að halda þessu við. Og núna á að fara að bæta hressilega í til dæmis gagnaver nálægt Akureyri, það vantar mannskap í það, og það eru ýmis stór verkefni um allt land þar sem vantar meira af rafvirkjum,“ segir Baldvin. Núverandi uppbygging dugi ekki til Hann segir að oft sé talað um það á tyllidögum að það þurfi að efla og styðja við verknám, en að svo virðist sem minna sé um efndir. Lengi hafi verið skortur á rafvirkjum, og þrátt fyrir fögur fyrirheit hafi fjármagn skort til að fjölga nemum í greininni. „Það vantar hreinlega bara fleiri skólastofur fyrir iðngreinar, fleiri stóla eða fleiri sæti fyrir nemendur, það vantar fleiri kennara. Það vantar einfaldlega að leggja meiri pening í verkefnið. Og þó að það sé verið að byggja einhverja aðstöðu núna, þá er það bara alls ekki nóg.“ Oft hafi ekki einu sinni tekist að fjölga í greininni til móts við þá sem hætta í faginu. „Staðan er bara ekki góð í framleiðslu á rafvirkjum,“ segir Baldvin. Rafmagn Framhaldsskólar Tækni Skóla- og menntamál Mest lesið Eldur í Elliðaárdal Innlent Dýraverndunarsinni handtekinn í tengslum við minka- og svínabúsmálið Innlent Banamaður Bryndísar Klöru kominn á Vernd Innlent „Ég átta mig á því að smekkleysið hefur sigrað“ Innlent Tollum hótað vegna hvalveiða sem verða bannaðar Innlent Grafalvarlegt að banna heila atvinnugrein Innlent Kenndi arabískum sveppasölumönnum um að hleypa af Innlent Kominn á Vernd tveimur árum eftir morðið vegna túlkunaratriðis Innlent Lifði af bílslys en missti besta vin sinn Innlent „Það þarf að hreinsa aðeins loftið“ Innlent Fleiri fréttir Fannst eftir rúma tveggja sólarhringa leit: „Hún er eitthvað óvenjuleg þessi hryssa“ Þyrlurnar sinntu útkalli úti á ballarhafi annan daginn í röð Eldur í Elliðaárdal Dómur um ólögmæt bílastæðagjöld gæti verið fordæmisgefandi Samkomulag Tækniskólans og Hafnarfjarðar út um þúfur Unnið að uppfærslu umferðarljósa Mannauðsstjórinn skipaður forstjóri Heilbrigðisstofnunar Austurlands Grafalvarlegt að banna heila atvinnugrein Höfnuðu kraðaki raka um meint ólögmæti atkvæðagreiðslunnar Vill stórminnka Rúv og hafnar tengingu Gísla við fjarhægri Dýraverndunarsinni handtekinn í tengslum við minka- og svínabúsmálið Greip um eistu lögreglumanns „Takmörkuð sólmyrkvaáhrif“ Íþróttafélög fá að beina frekari upplýsingum að börnum Tíu þúsund börn búi á heimilum undir lágtekjumörkum Kominn á Vernd tveimur árum eftir morðið vegna túlkunaratriðis „Það þarf að hreinsa aðeins loftið“ Hóta tollum vegna hvalveiða og hægri stjórn virðist fallin Banamaður Bryndísar Klöru kominn á Vernd Lýsa vonbrigðum með framgöngu Icelandair í miðri atkvæðagreiðslu Tveir hópferðabílar skullu saman á Suðurlandsbraut Frakkar og Litáar endurskoða Ríkisendurskoðun Lifði af bílslys en missti besta vin sinn Tollum hótað vegna hvalveiða sem verða bannaðar Útkall vegna hópslagsmála í bílakjallara „Ég átta mig á því að smekkleysið hefur sigrað“ Þungt högg fyrir ferðaþjónustu á Austurlandi Kenndi arabískum sveppasölumönnum um að hleypa af Þriðjungur borgarbúa vill skipta um ferðamáta „Hverjir tala við mömmu mína?“ Sjá meira
Það er misjafnt milli ára hve margir nýir rafvirkjar útskrifast á Íslandi, en tæplega hundrað á ári er algeng tala að sögn Baldvins Björgvinssonar, formanns Félags kennara í rafiðngreinum. „Það þyrfti að vera tvöfalt,“ segir Baldvin. „Staðan er bara einfaldlega þannig að við náum ekki að búa til nóg af rafvirkjum. Það er bara alveg skýrt og það er búið að vera þannig árum saman.“ Sjálfvirknivæðing, gagnaver og viðhald meðal verkefna Það séu engar vísbendingar um að verkefnum sé að fækka, heldur þvert á móti, einkum í ljósi aukinnar tækni- og sjálfvirknivæðingar. „Þessi sjálfvirkni sem fólk sér að er að verða til, fólk sér það kannski skýrast þegar það er að afgreiða sig sjálft í búðinni og það er sjálfvirkni á mörgum öðrum stöðum, og það eru rafmagnstæknimenntaðir einstaklingar sem að þurfa náttúrlega að sjá um að koma þessu upp og síðan að halda þessu við. Og núna á að fara að bæta hressilega í til dæmis gagnaver nálægt Akureyri, það vantar mannskap í það, og það eru ýmis stór verkefni um allt land þar sem vantar meira af rafvirkjum,“ segir Baldvin. Núverandi uppbygging dugi ekki til Hann segir að oft sé talað um það á tyllidögum að það þurfi að efla og styðja við verknám, en að svo virðist sem minna sé um efndir. Lengi hafi verið skortur á rafvirkjum, og þrátt fyrir fögur fyrirheit hafi fjármagn skort til að fjölga nemum í greininni. „Það vantar hreinlega bara fleiri skólastofur fyrir iðngreinar, fleiri stóla eða fleiri sæti fyrir nemendur, það vantar fleiri kennara. Það vantar einfaldlega að leggja meiri pening í verkefnið. Og þó að það sé verið að byggja einhverja aðstöðu núna, þá er það bara alls ekki nóg.“ Oft hafi ekki einu sinni tekist að fjölga í greininni til móts við þá sem hætta í faginu. „Staðan er bara ekki góð í framleiðslu á rafvirkjum,“ segir Baldvin.
Rafmagn Framhaldsskólar Tækni Skóla- og menntamál Mest lesið Eldur í Elliðaárdal Innlent Dýraverndunarsinni handtekinn í tengslum við minka- og svínabúsmálið Innlent Banamaður Bryndísar Klöru kominn á Vernd Innlent „Ég átta mig á því að smekkleysið hefur sigrað“ Innlent Tollum hótað vegna hvalveiða sem verða bannaðar Innlent Grafalvarlegt að banna heila atvinnugrein Innlent Kenndi arabískum sveppasölumönnum um að hleypa af Innlent Kominn á Vernd tveimur árum eftir morðið vegna túlkunaratriðis Innlent Lifði af bílslys en missti besta vin sinn Innlent „Það þarf að hreinsa aðeins loftið“ Innlent Fleiri fréttir Fannst eftir rúma tveggja sólarhringa leit: „Hún er eitthvað óvenjuleg þessi hryssa“ Þyrlurnar sinntu útkalli úti á ballarhafi annan daginn í röð Eldur í Elliðaárdal Dómur um ólögmæt bílastæðagjöld gæti verið fordæmisgefandi Samkomulag Tækniskólans og Hafnarfjarðar út um þúfur Unnið að uppfærslu umferðarljósa Mannauðsstjórinn skipaður forstjóri Heilbrigðisstofnunar Austurlands Grafalvarlegt að banna heila atvinnugrein Höfnuðu kraðaki raka um meint ólögmæti atkvæðagreiðslunnar Vill stórminnka Rúv og hafnar tengingu Gísla við fjarhægri Dýraverndunarsinni handtekinn í tengslum við minka- og svínabúsmálið Greip um eistu lögreglumanns „Takmörkuð sólmyrkvaáhrif“ Íþróttafélög fá að beina frekari upplýsingum að börnum Tíu þúsund börn búi á heimilum undir lágtekjumörkum Kominn á Vernd tveimur árum eftir morðið vegna túlkunaratriðis „Það þarf að hreinsa aðeins loftið“ Hóta tollum vegna hvalveiða og hægri stjórn virðist fallin Banamaður Bryndísar Klöru kominn á Vernd Lýsa vonbrigðum með framgöngu Icelandair í miðri atkvæðagreiðslu Tveir hópferðabílar skullu saman á Suðurlandsbraut Frakkar og Litáar endurskoða Ríkisendurskoðun Lifði af bílslys en missti besta vin sinn Tollum hótað vegna hvalveiða sem verða bannaðar Útkall vegna hópslagsmála í bílakjallara „Ég átta mig á því að smekkleysið hefur sigrað“ Þungt högg fyrir ferðaþjónustu á Austurlandi Kenndi arabískum sveppasölumönnum um að hleypa af Þriðjungur borgarbúa vill skipta um ferðamáta „Hverjir tala við mömmu mína?“ Sjá meira