Búið að opna ESB pakkann: Sam­bands­ríkið Evrópa og enda­lok ís­lensks full­veldis

Um árabil hefur sá frasi verið tugginn í íslenskri umræðu að við eigum að „kíkja í pakkann“ varðandi aðild að Evrópusambandinu. Röksemdin hefur verið sú að við getum alltaf hafnað samningnum ef hann hentar okkur ekki. En í dag er staðan gjörbreytt. Nýlegar fréttir og yfirlýsingar frá forystumönnum ESB, með Mario Draghi í broddi fylkingar, hafa sýnt okkur innihald pakkans áður en hann er opnaður. Og það sem þar blasir við er ekki viðskiptasamningur sjálfstæðra ríkja, heldur stofnskrá nýs stórveldis: Bandaríkja Evrópu (United States of Europe).

Frá samstarfi til ríkisvalds

Mario Draghi, fyrrverandi seðlabankastjóri Evrópu og einn helsti hugmyndafræðingur sambandsins í dag, hefur kveðið upp úrskurðinn: Evrópa verður að þróast frá bandalagi yfir í sambandsríki til að geta staðist samkeppnina við Kína og Bandaríkin.

Þetta er ekki tæknilegt atriði; þetta er grundvallarbreyting á eðli sambandsins. Sambandsríki er eitt ríki. Í slíku ríki eru aðildarlöndin ekki lengur fullvalda þjóðir í þjóðaréttarlegum skilningi, heldur fylki sem lúta miðstýrðu valdi alríkisstjórnar.

Auðlindirnar verða eign alríkisins

Fyrir Ísland er þessi framtíðarsýn martröð. Grundvallarstoð íslensks efnahagslífs og velferðar er yfirráðaréttur okkar yfir auðlindum hafs og lands. Í sambandsríki gilda önnur lögmál en í bandalagi. Ef horft er til Bandaríkjanna sem módels – eins og Draghi gerir – þá hafa fylki aðeins yfirráð yfir örfáum sjómílum við strendur sínar.

Í Bandaríkjum Evrópu yrði 200 mílna efnahagslögsaga Íslands ekki lengur „íslensk“. Hún yrði skilgreind sem alríkislögsaga. Fiskurinn, orkan og málmar á hafsbotni yrðu sameiginleg eign sambandsríkisins.

Það þýðir að ákvarðanir um nýtingu miðanna yrðu ekki teknar í Reykjavík heldur í Brussel. Og það sem verra er: Hagnaðurinn – auðlindarentan sem stendur undir heilbrigðiskerfinu okkar og vegakerfinu – myndi renna í sameiginlegan ríkissjóð Sambandsríkisins. Íslendingar fengju ef til vill molana, en kökunni yrði skipt á meginlandinu.

Orkan og fullveldið

Sama lögmál gildir um orkuna. Í nýju módeli Draghis er gert ráð fyrir sameiginlegri iðnaðarstefnu og orkuöryggi. Í slíku umhverfi gæti Ísland ekki neitað lagningu sæstrengs. Ef þýskur iðnaður þarf orku, þá tekur alríkið ákvörðun um að sækja hana. Verðjöfnun yrði þvinguð fram, sem þýðir að íslensk heimili myndu greiða sama verð fyrir rafmagn og neytendur í Berlín eða París. Samkeppnisforskot íslensks iðnaðar yrði þurrkað út.

Engin leið út

Alvarlegasta breytingin við stofnun Bandaríkja Evrópu er þó sú að úr slíku sambandi er ekki hægt að ganga. Þú segir þig ekki úr ríki. Þegar fullveldið hefur verið framselt til alríkisstjórnar er leiðin til baka lokuð. Við værum ekki aðeins að fórna sjálfstæði okkar, heldur sjálfstæði allra ókominna kynslóða.

Hættum viðræðum strax

Í ljósi þessara frétta er krafa stjórnmálamanna um að „halda áfram viðræðum“ ekki aðeins barnaleg, hún er stórhættuleg. Við þurfum ekki að kíkja í pakkann. Mario Draghi er búinn að opna hann fyrir okkur.

Í pakkanum er afsal á yfirráðum yfir Íslandsmiðum, samruni orkukerfa og endalok Íslands sem fullvalda ríkis. Þeir sem enn tala fyrir aðild verða að svara því hvort þeir séu tilbúnir að Ísland verði fylki í stórveldi þar sem auður hafsins rennur í erlenda ríkiskassa.

Öllum tilraunum til aðildarviðræðna verður að hætta tafarlaust. Ísland á ekki heima í Bandaríkjum Evrópu.

Höfundur lærði viðskipta- og sjávarútvegsfræði við Háskólann á Akureyri.