Sláandi og óhugnanlegar staðreyndir á strimlum Aþenu Oddur Ævar Gunnarsson skrifar 21. júní 2024 10:31 Aþena sótti innblástur í störf föður síns á meðferðarheimilinu í Krýsuvík. Vísir Útskriftarverkefni grafíska hönnuðarins Aþenu Elíasdóttur í Listaháskóla Íslands hefur vakið mikla athygli. Þar setur hún fram á flottan hátt sláandi og óhugnanlegar staðreyndir og tölur sem tengjast fíknivandanum sem ríkir hér á landi og algjöru úrræðaleysi og fjársvelti. Vala Matt skoðaði þetta magnaða lokaverkefni í Íslandi í dag. Þar fékk Aþena meðal annars nokkrar tölur og staðreyndir frá föður sínum sem er framkvæmdastjóri á meðferðarheimilinu Krýsuvík. Aþena sýnir á auðskiljanlegan hátt þann mikla samfélagslega og fjárhagslega ábata sem fæst með því að aðstoða fólk í fíknivanda með viðeigandi meðferð. Þrjú prósent af landsframleiðslu Íslands Í Íslandi í dag segist Aþena þekkja nokkuð vel til málaflokksins þó hún hafi sjálf ekki reynslu af fíknivanda. Faðir Aþenu, Elías Guðmundsson er búinn að lyfta grettistaki á meðferðarheimilinu Krýsuvík þar sem hann er framkvæmdastjóri en þar er samt enn gríðarleg þörf á fjármagni eins og allsstaðar á meðferðarheimilum landsins. Allt of margir eru á biðlista til að komast þar inn. Á einum strimli í verkefni Aþenu má sjá að tap samfélagsins vegna úrræðaleysis í meðferðarmálum kostar samfélagið 67,4 milljarða á ári. „Þetta eru þrjú prósent af landsframleiðslu Íslands, sem er alveg svakaleg tala og þessi peningur gæti verið nýttur í allskonar aðra hluti,“ segir Aþena. Þá er tap ríkisins að meðaltali 15,4 milljónir á ári á hvern einstakling sem fær ekki hjálp. „Ég var búin að reyna rosa mikið af leiðum til að miðla þessum mikilvægu upplýsingum og mér fannst ekkert beint vera að virka fyrr en ég setti þetta upp á strimil,“ útskýrir Aþena. Hún segir það líka táknrænt enda fúlsi flestir við strimlinum út í búð, eða taki við honum, krumpi hann og hendi. „Sem er ekki ólíkt samfélagsframkomu gagnvart fólki í fíknivanda, það er afþakkað, hundsað eða því hent þar sem það sést ekki lengur,“ segir Aþena sem notar pennastrik á strimlinum líka til þess að opna augu fólks gagnvart umræðunni gagnvart fólki í fíknivanda. „Búðin“ heitir „Fíklar“ og ég krota yfir það og leiðrétti í „Fólk í fíknivanda,“ af því að það er svo neikvæð orðræða í kringum víknivanda og fíkill er neikvætt og niðrandi orð. Þá er ekki skrítið að fólk sé ekki að fá aðstoð ef það er verið að nota neikvæð lýsingarorð yfir það.“ Ísland í dag Fíkn Vala Matt Mest lesið Deilur Bríetar og Pálma smitast yfir á síðu Zöru Larsson Lífið Simmi og Hugi taka sér pásu: „Það er hagsmunaárekstur“ Lífið Chappell Roan elskar Fischersund Tíska og hönnun Ingibjörg Sólrún steig trylltan dans Lífið Stjörnulífið: Á rassinum með ref Lífið „Þrjátíu og eitt ár síðan stuðboltinn Bakkus sagði mér upp“ Lífið Skotið á hús Rihönnu í Beverly Hills Lífið Þolir ekki þegar kærastinn talar um tilfinningar Lífið Sjóðandi hiti á klúbbnum á föstudag Lífið Þriggja daga leikhús fáránleikans Lífið Fleiri fréttir Sjóðandi hiti á klúbbnum á föstudag Varð að svara einni spurningu rétt til að fá eina milljón Deilur Bríetar og Pálma smitast yfir á síðu Zöru Larsson Ingibjörg Sólrún steig trylltan dans Simmi og Hugi taka sér pásu: „Það er hagsmunaárekstur“ Skotið á hús Rihönnu í Beverly Hills Stjörnulífið: Á rassinum með ref „Þrjátíu og eitt ár síðan stuðboltinn Bakkus sagði mér upp“ Þolir ekki þegar kærastinn talar um tilfinningar „Þegar konur ákveða að eignast börn þá eru þær strax búnar að fórna líkamanum sínum“ Þriggja daga leikhús fáránleikans Krakkatía vikunnar: Hundar, kettir og eldingar Hver er maðurinn? Tók með sér leynihráefnið, Camembert-brennivín Salurinn fylltist í þrígang á fimmtíu ára afmælistónleikum Laufey „splittaði G-inu“ á tónleikum í Dublin „Eru þær í alvöru tvíburar?“ Kórstjórinn sem ól upp kynslóðir Kársnesbúa: „Sönglaus skóli er hjartalaus skóli“ Fréttatía vikunnar: Bíll, belja og Bandaríkjaforseti Gimpið í Pulp Fiction er látið Dorrit segir þetta besta tímann til að fara til Abu Dhabi Frekari skakkaföll í leikhúsunum Miðflokkskonur gera sig klárar í bátana Líklega ekki langt í fyrstu bótoxsprautuna í punginn hér á landi Þessi eru tilnefnd til Íslensku tónlistarverðlaunanna 2026 Tóti og Ósk eiga von á túrbóbarni Fimm hlutu bókmenntaverðlaun kvenna og kvára Britney Spears handtekin og í haldi yfir nótt Giftu sig eftir sex mánaða bakpokaferðalag Apinn að vaxa upp úr apabangsanum Sjá meira
Vala Matt skoðaði þetta magnaða lokaverkefni í Íslandi í dag. Þar fékk Aþena meðal annars nokkrar tölur og staðreyndir frá föður sínum sem er framkvæmdastjóri á meðferðarheimilinu Krýsuvík. Aþena sýnir á auðskiljanlegan hátt þann mikla samfélagslega og fjárhagslega ábata sem fæst með því að aðstoða fólk í fíknivanda með viðeigandi meðferð. Þrjú prósent af landsframleiðslu Íslands Í Íslandi í dag segist Aþena þekkja nokkuð vel til málaflokksins þó hún hafi sjálf ekki reynslu af fíknivanda. Faðir Aþenu, Elías Guðmundsson er búinn að lyfta grettistaki á meðferðarheimilinu Krýsuvík þar sem hann er framkvæmdastjóri en þar er samt enn gríðarleg þörf á fjármagni eins og allsstaðar á meðferðarheimilum landsins. Allt of margir eru á biðlista til að komast þar inn. Á einum strimli í verkefni Aþenu má sjá að tap samfélagsins vegna úrræðaleysis í meðferðarmálum kostar samfélagið 67,4 milljarða á ári. „Þetta eru þrjú prósent af landsframleiðslu Íslands, sem er alveg svakaleg tala og þessi peningur gæti verið nýttur í allskonar aðra hluti,“ segir Aþena. Þá er tap ríkisins að meðaltali 15,4 milljónir á ári á hvern einstakling sem fær ekki hjálp. „Ég var búin að reyna rosa mikið af leiðum til að miðla þessum mikilvægu upplýsingum og mér fannst ekkert beint vera að virka fyrr en ég setti þetta upp á strimil,“ útskýrir Aþena. Hún segir það líka táknrænt enda fúlsi flestir við strimlinum út í búð, eða taki við honum, krumpi hann og hendi. „Sem er ekki ólíkt samfélagsframkomu gagnvart fólki í fíknivanda, það er afþakkað, hundsað eða því hent þar sem það sést ekki lengur,“ segir Aþena sem notar pennastrik á strimlinum líka til þess að opna augu fólks gagnvart umræðunni gagnvart fólki í fíknivanda. „Búðin“ heitir „Fíklar“ og ég krota yfir það og leiðrétti í „Fólk í fíknivanda,“ af því að það er svo neikvæð orðræða í kringum víknivanda og fíkill er neikvætt og niðrandi orð. Þá er ekki skrítið að fólk sé ekki að fá aðstoð ef það er verið að nota neikvæð lýsingarorð yfir það.“
Ísland í dag Fíkn Vala Matt Mest lesið Deilur Bríetar og Pálma smitast yfir á síðu Zöru Larsson Lífið Simmi og Hugi taka sér pásu: „Það er hagsmunaárekstur“ Lífið Chappell Roan elskar Fischersund Tíska og hönnun Ingibjörg Sólrún steig trylltan dans Lífið Stjörnulífið: Á rassinum með ref Lífið „Þrjátíu og eitt ár síðan stuðboltinn Bakkus sagði mér upp“ Lífið Skotið á hús Rihönnu í Beverly Hills Lífið Þolir ekki þegar kærastinn talar um tilfinningar Lífið Sjóðandi hiti á klúbbnum á föstudag Lífið Þriggja daga leikhús fáránleikans Lífið Fleiri fréttir Sjóðandi hiti á klúbbnum á föstudag Varð að svara einni spurningu rétt til að fá eina milljón Deilur Bríetar og Pálma smitast yfir á síðu Zöru Larsson Ingibjörg Sólrún steig trylltan dans Simmi og Hugi taka sér pásu: „Það er hagsmunaárekstur“ Skotið á hús Rihönnu í Beverly Hills Stjörnulífið: Á rassinum með ref „Þrjátíu og eitt ár síðan stuðboltinn Bakkus sagði mér upp“ Þolir ekki þegar kærastinn talar um tilfinningar „Þegar konur ákveða að eignast börn þá eru þær strax búnar að fórna líkamanum sínum“ Þriggja daga leikhús fáránleikans Krakkatía vikunnar: Hundar, kettir og eldingar Hver er maðurinn? Tók með sér leynihráefnið, Camembert-brennivín Salurinn fylltist í þrígang á fimmtíu ára afmælistónleikum Laufey „splittaði G-inu“ á tónleikum í Dublin „Eru þær í alvöru tvíburar?“ Kórstjórinn sem ól upp kynslóðir Kársnesbúa: „Sönglaus skóli er hjartalaus skóli“ Fréttatía vikunnar: Bíll, belja og Bandaríkjaforseti Gimpið í Pulp Fiction er látið Dorrit segir þetta besta tímann til að fara til Abu Dhabi Frekari skakkaföll í leikhúsunum Miðflokkskonur gera sig klárar í bátana Líklega ekki langt í fyrstu bótoxsprautuna í punginn hér á landi Þessi eru tilnefnd til Íslensku tónlistarverðlaunanna 2026 Tóti og Ósk eiga von á túrbóbarni Fimm hlutu bókmenntaverðlaun kvenna og kvára Britney Spears handtekin og í haldi yfir nótt Giftu sig eftir sex mánaða bakpokaferðalag Apinn að vaxa upp úr apabangsanum Sjá meira