Fjöldagrafir íslenskunnar Kristín Ólafsdóttir skrifar 16. ágúst 2017 06:00 Tækninni fleytir geipilega fram. Hún tekur risastór stökk á hverjum degi og ef maður ætlar að taka þátt í samfélaginu verður maður að halda í við hana. Ekki síst hér á Íslandi. En hvernig eru framtíðarhorfurnar ef tæknin, sem opnar heiminn svona rækilega fyrir okkur, talar ekki tungumálið okkar? Þegar tungumálið okkar er svo lítið, talað af svo fáum í stóra samhenginu, að það virðist ekki borga sig að kenna tækninni það. Þegar tafarlaust gróðatækifæri er ekki í augsýn. Ég held til dæmis að íslenskar gæsalappir verði eitt af því fyrsta sem við jarðsetjum. Frænkur þeirra, “þær ensku”, eru nú þegar byrjaðar að ganga af þeim dauðum. Þær eru töluvert þekktari, koma betur fyrir, og eru auðveldari í notkun á næstum öllum lyklaborðum. Næst verða samsett orð líklega lögð til hinstu hvílu. Banamein: Sjálfvirkur leiðréttingarbúnaður sem slítur þau í sundur svo blóðið spýtist. Það þarf tvær grafir – aðra fyrir „flugvallar“ og hin fyrir „starfsmann“. Svo verða það kannski broddstafirnir. A, o og i herða takið á hálsi á, ó og í. Að lokum er síðasti andardrátturinn dreginn, það tekur því ekki að hengja kommuna á. Þar á eftir gefur þ upp öndina. Næst ákveðinn greinir. Og svo framvegis. En ég meina, er hægt að búast við öðru en fjöldagröfum þegar góð, vönduð íslensk orðabók er ekki einu sinni aðgengileg öllum, ókeypis, á netinu? Þegar fyrst núna er verið að setja saman neyðarnefndir til að sporna við hnignun tungumálsins? Ég vona bara, fyrir mitt leyti, að við séum ekki of sein. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Birtist í Fréttablaðinu Íslenska á tækniöld Kristín Ólafsdóttir Mest lesið Halldór 5.9.2026 Halldór Þegar góður ásetningur skilur börn eftir Guðjóna Eygló Friðriksdóttir Skoðun Bubbi Morthens og endalok alheimsins Kristján Logason Skoðun Gagnaver, Verne og Ísrael Halldór Reynisson Skoðun Próf, einkunnir og (PISA) mat á skólakerfi. Hluti 1. Jón Torfi Jónasson Skoðun Marta Kos verður að virða niðurstöðuna Erna Bjarnadóttir Skoðun Að velta eigin sök á aðra Sigurjón Þórðarson Skoðun Við getum ekki sagt körlum að tala og svo ekki hlustað Grétar Björnsson Skoðun Ábyrgur hagsmunaseggur eða óábyrgt fórnarlamb? Þórdís Hólm Filipsdóttir Skoðun Á að mismuna lántökum? Jón Guðni Ómarsson Skoðun
Tækninni fleytir geipilega fram. Hún tekur risastór stökk á hverjum degi og ef maður ætlar að taka þátt í samfélaginu verður maður að halda í við hana. Ekki síst hér á Íslandi. En hvernig eru framtíðarhorfurnar ef tæknin, sem opnar heiminn svona rækilega fyrir okkur, talar ekki tungumálið okkar? Þegar tungumálið okkar er svo lítið, talað af svo fáum í stóra samhenginu, að það virðist ekki borga sig að kenna tækninni það. Þegar tafarlaust gróðatækifæri er ekki í augsýn. Ég held til dæmis að íslenskar gæsalappir verði eitt af því fyrsta sem við jarðsetjum. Frænkur þeirra, “þær ensku”, eru nú þegar byrjaðar að ganga af þeim dauðum. Þær eru töluvert þekktari, koma betur fyrir, og eru auðveldari í notkun á næstum öllum lyklaborðum. Næst verða samsett orð líklega lögð til hinstu hvílu. Banamein: Sjálfvirkur leiðréttingarbúnaður sem slítur þau í sundur svo blóðið spýtist. Það þarf tvær grafir – aðra fyrir „flugvallar“ og hin fyrir „starfsmann“. Svo verða það kannski broddstafirnir. A, o og i herða takið á hálsi á, ó og í. Að lokum er síðasti andardrátturinn dreginn, það tekur því ekki að hengja kommuna á. Þar á eftir gefur þ upp öndina. Næst ákveðinn greinir. Og svo framvegis. En ég meina, er hægt að búast við öðru en fjöldagröfum þegar góð, vönduð íslensk orðabók er ekki einu sinni aðgengileg öllum, ókeypis, á netinu? Þegar fyrst núna er verið að setja saman neyðarnefndir til að sporna við hnignun tungumálsins? Ég vona bara, fyrir mitt leyti, að við séum ekki of sein.