„Myndi einhverri annarri stétt vera boðið upp á svona rugl?“ Oddur Ævar Gunnarsson og Samúel Karl Ólason skrifa 7. september 2026 18:33 Eiríkur Örn Norðdahl, Bubbi Morthens og Margrét Tryggvadóttir segja þróunina vonda. Rithöfundar og listamenn eru hvumsa yfir því að gert sé ráð fyrir því að framlög til bókasafnssjóðs verði skorin niður samkvæmt fjárlagafrumvarpi. Formaður Rithöfundasambands Íslands segir þetta munu bitna mest á viðkvæmasta hópi rithöfunda. „Bókasafnssjóður skorinn niður úr 224,5 milljónum í 142,3. Þetta er bein tekjuskerðing fyrir rithöfunda og þýðendur – og aldrei upphæð sem samið er um, við ráðum engu hvaða endurgjald við fáum fyrir afnot af bókum okkar á bókasöfnum, höfum ekkert að segja, alltaf bara ný og ný upphæð á hverju ári. Myndi einhverri annarri stétt vera boðið upp á svona rugl?“ spyr Eiríkur Örn Norðdahl rithöfundur í færslu á samfélagsmiðlinum Facebook. Fleiri rithöfundar og listamenn taka undir með Eiríki. Þeirra á meðal er tónlistarmaðurinn ástsæli Bubbi Morthens. „Þetta er svipað að bjóða uppá brauð og vatn fyrir andlega heilsu þjóðarinnar.“ Friðrik Erlingsson rithöfundur birtir einnig færslu þar sem hann segir í kaldhæðni að um „glæsilegt framlag til íslenskrar tungu“ sé að ræða. Stærsti tekjupósturinn fyrir marga höfunda Margrét Tryggvadóttir formaður Rithöfundasambands Íslands segir lækkunina sérstaklega mikið áfall fyrir barnabókarithöfunda og rithöfunda sem skrifi frekar afþreyingarefni. Fyrir þá höfunda, sem fæstir fái listamannalaun, sé um mjög stóran tekjupóst að ræða „Og jafnvel stærsti tekjupósturinn, því við erum svo fá sem erum atvinnuhöfundar á Íslandi, kannski einhver hundrað manns. Það er bara alveg svakalegt að fá svona tekjufall. Í stóra samhenginu eru þetta litlir peningar en þetta er alveg rosalega viðkvæmur hópur og tekjulágur.“ Bókasafnssjóður höfunda hafi verið aukinn árið 2021 eftir að samkomulag náðist um að greiða einnig fyrir útlán hjá Hljóðbókasafni Íslands. Í fyrra hafi sjóðurinn verið skorinn niður um 22,8 prósent. Margrét segir stöðuna ömurlega. Lækkunin nemi um fjörutíu prósent af sjóðnum miðað við í fyrra, hann hafi engan veginn haft í við launavísitölu. „Og hoppaðu upp í ...“ Gunnar Helgason tjáir sig einnig um málið. Hann beinir orðum sínum beint til Loga Einarssonar og spyr hvort ráðherrann hafi gleymt samtali sem þeir áttu í fyrra, þar sem barnabókahöfundar hafi lagt fram greinargerð um að lækkun á fjárútlátum til Bókasafnssjóðs árið 2024 hafi verið stjórnarskrárbrot. Hann rifjar upp málið og bendir á að Logi hafi í kjölfarið hækkað upphæðina í sjóðinn en sé nú að lækka hana aftur. „Af hverju? Þú ert að brjóta stjórnarskrána, að mati Réttar. Og þú veist það.“ Gunnar segir að höfundar barnabóka fái lægstu höfundagreiðslurnar þar sem barnabækur séu ódýrari en aðrar bækur. Það sé dónaskapur þegar stjórnmálafólk geti rifið tekjurnar af þeim aftur og aftur. „Þakka þér kærlega fyrir. Og hoppaðu upp í …. (Ég nenni ekki að vera kurteis enda ertu með löngutöng á lofti sjálfur.“ Færslu Gunnars má sjá hér að neðan. Ein íbúð í Stigahlíð Rithöfundurinn Ævar Þór Benediktsson segir að um gríðarlegt tekjutap fyrir rithöfunda sé að ræða. Breytingarnar muni fela í sér að enn fleiri muni leggja frá sér pennann, þar sem starfið hreinlega borgi sig ekki. „Takk fyrir það, kæru Alþingismenn sem hafið stanslaust áhyggjur af íslenskunni. Eða er það bara á tyllidögum?“ Þá setur Ævar upphæðina sem um ræðir í samhengi. Þá upphæð sem allir rithöfundar eigi að deila með sér, hún samrýmist einni íbúð í Stigahlíð. Fjárlagafrumvarp 2027 Menning Bókasöfn Mest lesið Faðir tveggja nemenda í skólanum sá sem skaut árásarmanninn Erlent Dæmi um að búnar séu til „gervikennitölur“ fyrir börn Innlent „Fylgjumst grannt með framvindu mála“ Innlent Varaði við nýju Rússlandi Pútíns Erlent Ástvinir þeirra sem létust í flugslysinu bíða enn Erlent Talsmaður Trumps rekinn eftir brösuglega byrjun Erlent „Fyrir neðan siðgæðiskröfur sem maður gerir til alþingismanna“ Innlent Handtekinn fyrir að ausa fúkyrðum yfir hóp fólks Innlent Aðgengið gott en gefur ekki upp synjanirnar Innlent Rýnt í stöðuna í Úkraínu: Trump hleypir öllu í bál og brand, aftur Erlent Fleiri fréttir „Fylgjumst grannt með framvindu mála“ Dæmi um að búnar séu til „gervikennitölur“ fyrir börn Handtekinn fyrir að ausa fúkyrðum yfir hóp fólks Aðgengið gott en gefur ekki upp synjanirnar „Eigum ekki að bíða eftir alvarlegu atviki“ Jafnlaunavottunin afnumin en starfsfólkinu fækkar ekki Halla kjörin fyrsti varaforseti ASÍ Varar við að biðraðir í Keflavík geti fækkað flugleiðum Ekki ástæða til að rýma bankann Allt virðist mega ef BDSM-orðið er notað „Ég ætla ekki að fara í nein orðaskipti við Jón“ Sjö ára dómur Nýr forseti ASÍ, umdeildur sýknudómur og snjöll markaðsbrella Sakar ráðherra um fordóma og „hvíta forréttindablindu“ Ljósleiðaraslit á stofnstreng Mílu milli Akraness og Lambhaga „Fyrir neðan siðgæðiskröfur sem maður gerir til alþingismanna“ Allt að 40 offituaðgerðir hjá Klíníkinni fyrir áramót Georg Páll er næsti forseti ASÍ Hvetur Veðurstofuna til að brjóta odd af oflæti sínu Gróft kynlíf en ekki nauðgun samkvæmt klofnum Landsrétti Ungbörn áfram bólusett gegn RS-veiru Sögulegur dómur fyrir námsmenn í Hæstarétti Handtekinn fyrir hótanir og vopnalagabrot Nálgist neyðarástand Lentu aftur í óförum „Bara 15. október og við erum auðvitað uggandi yfir vetrinum“ „Auðvitað er þessi atburðarás ekki mjög sameinandi“ Tillaga um að fækka varaforsetum naumlega felld Ögurstund fyrir framtíð Eflingar innan ASÍ Hefur kvartað yfir stuðningsleysi í flokknum Sjá meira
„Bókasafnssjóður skorinn niður úr 224,5 milljónum í 142,3. Þetta er bein tekjuskerðing fyrir rithöfunda og þýðendur – og aldrei upphæð sem samið er um, við ráðum engu hvaða endurgjald við fáum fyrir afnot af bókum okkar á bókasöfnum, höfum ekkert að segja, alltaf bara ný og ný upphæð á hverju ári. Myndi einhverri annarri stétt vera boðið upp á svona rugl?“ spyr Eiríkur Örn Norðdahl rithöfundur í færslu á samfélagsmiðlinum Facebook. Fleiri rithöfundar og listamenn taka undir með Eiríki. Þeirra á meðal er tónlistarmaðurinn ástsæli Bubbi Morthens. „Þetta er svipað að bjóða uppá brauð og vatn fyrir andlega heilsu þjóðarinnar.“ Friðrik Erlingsson rithöfundur birtir einnig færslu þar sem hann segir í kaldhæðni að um „glæsilegt framlag til íslenskrar tungu“ sé að ræða. Stærsti tekjupósturinn fyrir marga höfunda Margrét Tryggvadóttir formaður Rithöfundasambands Íslands segir lækkunina sérstaklega mikið áfall fyrir barnabókarithöfunda og rithöfunda sem skrifi frekar afþreyingarefni. Fyrir þá höfunda, sem fæstir fái listamannalaun, sé um mjög stóran tekjupóst að ræða „Og jafnvel stærsti tekjupósturinn, því við erum svo fá sem erum atvinnuhöfundar á Íslandi, kannski einhver hundrað manns. Það er bara alveg svakalegt að fá svona tekjufall. Í stóra samhenginu eru þetta litlir peningar en þetta er alveg rosalega viðkvæmur hópur og tekjulágur.“ Bókasafnssjóður höfunda hafi verið aukinn árið 2021 eftir að samkomulag náðist um að greiða einnig fyrir útlán hjá Hljóðbókasafni Íslands. Í fyrra hafi sjóðurinn verið skorinn niður um 22,8 prósent. Margrét segir stöðuna ömurlega. Lækkunin nemi um fjörutíu prósent af sjóðnum miðað við í fyrra, hann hafi engan veginn haft í við launavísitölu. „Og hoppaðu upp í ...“ Gunnar Helgason tjáir sig einnig um málið. Hann beinir orðum sínum beint til Loga Einarssonar og spyr hvort ráðherrann hafi gleymt samtali sem þeir áttu í fyrra, þar sem barnabókahöfundar hafi lagt fram greinargerð um að lækkun á fjárútlátum til Bókasafnssjóðs árið 2024 hafi verið stjórnarskrárbrot. Hann rifjar upp málið og bendir á að Logi hafi í kjölfarið hækkað upphæðina í sjóðinn en sé nú að lækka hana aftur. „Af hverju? Þú ert að brjóta stjórnarskrána, að mati Réttar. Og þú veist það.“ Gunnar segir að höfundar barnabóka fái lægstu höfundagreiðslurnar þar sem barnabækur séu ódýrari en aðrar bækur. Það sé dónaskapur þegar stjórnmálafólk geti rifið tekjurnar af þeim aftur og aftur. „Þakka þér kærlega fyrir. Og hoppaðu upp í …. (Ég nenni ekki að vera kurteis enda ertu með löngutöng á lofti sjálfur.“ Færslu Gunnars má sjá hér að neðan. Ein íbúð í Stigahlíð Rithöfundurinn Ævar Þór Benediktsson segir að um gríðarlegt tekjutap fyrir rithöfunda sé að ræða. Breytingarnar muni fela í sér að enn fleiri muni leggja frá sér pennann, þar sem starfið hreinlega borgi sig ekki. „Takk fyrir það, kæru Alþingismenn sem hafið stanslaust áhyggjur af íslenskunni. Eða er það bara á tyllidögum?“ Þá setur Ævar upphæðina sem um ræðir í samhengi. Þá upphæð sem allir rithöfundar eigi að deila með sér, hún samrýmist einni íbúð í Stigahlíð.
Fjárlagafrumvarp 2027 Menning Bókasöfn Mest lesið Faðir tveggja nemenda í skólanum sá sem skaut árásarmanninn Erlent Dæmi um að búnar séu til „gervikennitölur“ fyrir börn Innlent „Fylgjumst grannt með framvindu mála“ Innlent Varaði við nýju Rússlandi Pútíns Erlent Ástvinir þeirra sem létust í flugslysinu bíða enn Erlent Talsmaður Trumps rekinn eftir brösuglega byrjun Erlent „Fyrir neðan siðgæðiskröfur sem maður gerir til alþingismanna“ Innlent Handtekinn fyrir að ausa fúkyrðum yfir hóp fólks Innlent Aðgengið gott en gefur ekki upp synjanirnar Innlent Rýnt í stöðuna í Úkraínu: Trump hleypir öllu í bál og brand, aftur Erlent Fleiri fréttir „Fylgjumst grannt með framvindu mála“ Dæmi um að búnar séu til „gervikennitölur“ fyrir börn Handtekinn fyrir að ausa fúkyrðum yfir hóp fólks Aðgengið gott en gefur ekki upp synjanirnar „Eigum ekki að bíða eftir alvarlegu atviki“ Jafnlaunavottunin afnumin en starfsfólkinu fækkar ekki Halla kjörin fyrsti varaforseti ASÍ Varar við að biðraðir í Keflavík geti fækkað flugleiðum Ekki ástæða til að rýma bankann Allt virðist mega ef BDSM-orðið er notað „Ég ætla ekki að fara í nein orðaskipti við Jón“ Sjö ára dómur Nýr forseti ASÍ, umdeildur sýknudómur og snjöll markaðsbrella Sakar ráðherra um fordóma og „hvíta forréttindablindu“ Ljósleiðaraslit á stofnstreng Mílu milli Akraness og Lambhaga „Fyrir neðan siðgæðiskröfur sem maður gerir til alþingismanna“ Allt að 40 offituaðgerðir hjá Klíníkinni fyrir áramót Georg Páll er næsti forseti ASÍ Hvetur Veðurstofuna til að brjóta odd af oflæti sínu Gróft kynlíf en ekki nauðgun samkvæmt klofnum Landsrétti Ungbörn áfram bólusett gegn RS-veiru Sögulegur dómur fyrir námsmenn í Hæstarétti Handtekinn fyrir hótanir og vopnalagabrot Nálgist neyðarástand Lentu aftur í óförum „Bara 15. október og við erum auðvitað uggandi yfir vetrinum“ „Auðvitað er þessi atburðarás ekki mjög sameinandi“ Tillaga um að fækka varaforsetum naumlega felld Ögurstund fyrir framtíð Eflingar innan ASÍ Hefur kvartað yfir stuðningsleysi í flokknum Sjá meira