Fundu níu skipsflök og ummerki um snjóflóð á hafsbotni við Siglufjörð

Elísabet Inga Sigurðardóttir skrifar 9. ágúst 2026 21:00

Ragnar Edvardsson, fornleifafræðingur, heldur hér á múrsteini sem fannst á hafsbotni við rannsóknina. arnar þór egilsson og heimir sigurður haraldsson

Níu skipsflök fundust við könnun á hafsvæði við Siglufjörð auk ummerkja um snjóflóð sem féll á svæðinu árið 1919. Fornleifafræðingur sem kannaði svæðið segir varðveislu neðansjávar mun betri en menn hafi ímyndað sér.

Ragnar Edvardsson, fornleifafræðingur og rannsóknardósent hjá rannsóknarsetri Háskóla Íslands á Vestfjörðum, kannaði svæðið sjálfur en verkefnið er hluti af stærra verkefni sem snýr að því að kortleggja skipsflök við landið og fá hugmynd um fjölda og ástand þeirra. Annar hluti verkefnisins snýr að kortlagningu búsvæða á grunnsævi í kringum landið og var fyrsti liðurinn í verkefninu að kanna hafsvæðið við Siglufjörð en það er eitt þekktasta hafsvæðið í sögu íslensk sjávarútvegs.

Danskt herskip á hafsbotni

Neðansjávarkafbátur var notaður við könnun á svæðinu auk sjálfstýrðra dróna en markmiðið er að varpa nýju ljósi á þróun útgerðar, siglinga og atvinnulífs á svæðinu.

„Við kortlögðum innri hluta fjarðarins og á því svæði voru níu skipsflök sem eru öll að vísu frá 20. öld.“

Eitt skipanna var þó smíðað á 19. öld og var upphaflega herskip en síðar notað sem tunnugeymsla fyrir síldartunnur. Mikill þaragróður sást á svæðinu enda er það búsvæði seiða.

Meðal minja á hafsbotni á Siglufirði er danska herskipið Tordenskjold sem síðar var nýtt sem tunnugeymsla á síldarárunum.arnar þór egilsson og heimir sigurður haraldsson

„Svo eigum við eftir að klára ytri hluta fjarðarins og stefnum á að gera það í haust eða á næsta ári.“

Ummerki um snjóflóðið

Árið 1919 féll snjóflóð á svæðinu sem tortímdi síldarverksmiðju við fjörðinn. Ragnar og hans teymi sáu ummerki snjóflóðsins á hafsbotni.

„Við köfuðum og mældum upp svæðið fyrir framan þessa síldarverksmiðju, þar sem hún hafði áður staðið. Þar sá maður á hafsbotni til dæmis ummerki snjóflóðsins. Mikið af grjóti og alls konar vélasamstæður, brak og múrsteinar úr byggingunum í sjónum þarna fyrir framan.“

Heimir Sigurður Haraldsson og Ragnar Edvardsson við rannsóknir á neðansjávarminjum á Siglufirði.arnar þór egilsson og heimir sigurður haraldsson

Varðveisla neðansjávar betri en menn hafa haldið

Þegar er búið að mæla með sömu aðferðarfræði svæði við sundin í Reykjavík auk annarra verslunarstaða á landinu.

„Þetta bætir við okkar þekkingu í sambandi við ástand minja neðansjávar. Það hefur komið í ljós að varðveisla neðansjávar er miklu betri en menn hafa ímyndað sér. Skip varðveitast lengur og svo er miklu meira á hafsbotninum heldur en menn ímynda sér og þá sérstaklega fyrir framan svona stað eins og Siglufjörð þar sem er mikil sjávartengd starfsemi.“