„Hverjir eru á bak við það?“

Spánverjar segja 72 þúsund hafa komist frá Marokkó til Ceuta og 70 þúsund snúið til baka. Að minnsta kosti 75 létust Spánarmegin og ellefu Marokkómegin. Ceuta er spænskt landsvæði í Norður-Afríku og ytri landamæri Evrópusambandsins.

Ítalir tóku upp tímabundið landamæraeftirlit gagnvart Spáni og forsætisráðherra Danmerkur vildi að skoðað yrði hvort víkja ætti Spáni tímabundið úr Schengen. Danski útlendingamálaráðherrann, Kaare Dybvad Bek, hrósaði Spánverjum eftir fundinn í dag en sagði ytri landamæri ESB ekki í stakk búin og krafðist harðari viðbragða.

Dómsmálaráðherra sem sat svokallaðan neyðarfund með innanríkisráðherrum Schengen ríkjanna í dag segir fyrstu viðbrögð ríkjanna hafa byggst á ófullnægjandi upplýsingum um sérstöðu Ceuta.

„Nú eru þær fram komnar um það hvaða reglur gilda um þetta tiltekna svæði, að jafnvel þó það tilheyri Spáni, að þá er það Afríkumegin og sérstakar reglur gilda þar um og hafa gert frá árinu 1991.“

Ferð frá Ceuta til meginlands Spánar eða annarra Schengen-ríkja er háð persónu- og skilríkjaeftirliti. Engin áframhaldandi för inn á Schengen-svæðið hefur verið staðfest. Þorbjörg segir því enga eiginlega hættu hafa stafað að Schengen-svæðinu og bendir á að nær allir hafi snúið til baka.

Á samfélagsmiðlum dreifðust rangar upplýsingar um að landamærin að Ceuta væru opin. Sumir misskildu spænskan dómsúrskurð sem takmarkaði tafarlausar endursendingar við ákveðnar aðstæður og úrræði sem aðeins náðu til fólks sem þegar var búsett á Spáni.

„Hefði fólk, þetta fólk, þetta ólánsama fólk haft allar upplýsingar um það hver staðan raunverulega væri, hvaða réttur biði þeirra, þá hefði fólk mögulega ekki lagt upp í þennan leiðangur. Það er greinilega verið að mata fólk af einhverjum upplýsingum sem síðan standast ekki skoðun sem hefur í för með sér þessar hræðilega sorglegu afleiðingar.“

Enn er rannsakað hver stóð að baki færslunum.

„Þarna var auðvitað rætt mikið um hinn mannlega harmleik,. Þarna farast um 75 manns því að upplýsingaóreiða hefur myndast. Við ræddum það auðvitað líka, hvað er það sem að veldur því og hverjir eru á bak við það?“