Hverju getur aukið sjálfs­traust og sér­þekking skilað komandi kyn­slóðum?

Umræða um Evrópusambandið snýst oft um hvað Ísland gæti misst. Miklu sjaldnar er spurt: Hvað gæti Ísland áunnið? Þegar horft er til komandi kynslóða snýst málið ekki aðeins um samninga eða regluverk, heldur um líðan okkar í óvissu eða meira öryggi. Lang flestir eru sammála um að hér þarf að skapa; meiri stöðugleika, ungt fólk njóti sömu kjara við íbúðakaup og samkeppnishæfni Íslands verði sambærileg við ESB ríkin sem við viljum bera okkur saman við, sbr. Danmörk (Færeyjar), Finnaland og Svíþjóð.

Íslendingar hafa þegar byggt upp sérstöðu á mörgum sviðum. Við stöndum framarlega í greinum eins og endurnýjanlegri orku, sjávarútvegi, fiskvinnslutækni, hugbúnaði og nýsköpun. En við búum núna líka við veikleika sem draga úr samkeppnishæfni þjóðarinnar, eins og allt of háir vextir, sveiflukenndur gjaldmiðill og takmarkaðs traust á íslensku hagkerfi.

Þetta hefur bein áhrif á lífskjör fólks

Þegar fjármagnið er svona dýrt og ósamkeppnishæft hefur það bein áhrif á ungt fólk sem þarf að kaupa húsnæði, færri atvinnutækifæri bjóðast og Ísland er ekki samkeppnishæft þegar kemur að fjármögnun í nýsköpun. Alþjóðleg fyrirtæki stofna ekki útibú á Íslandi við þennan óstöðugleika og sérreglur Íslands. Það leiðir til þess að of fá störf bjóðast á Íslandi fyrir okkar langskólagengna unga fólk.

Sjálfstraust hefur raunverulegt virði

Ef Ísland byggi við sambærilegt rekstrarumhverfi og önnur þróuð Evrópuríki gæti það haft víðtæk áhrif, eins og að styrkja trú ungs fólks á framtíðina, aukið sjálfstraust þeirra og möguleika til nýsköpunar á Íslandi þegar við getum laða að alþjóðlegt fjármagn og fyrirtæki.

Sjálfstraust samfélags hefur efnahagslegt virði. Þjóð sem trúir á eigin möguleika tekur meiri frumkvæði og hugsar lengra fram í tímann.

Sjávarútvegurinn fær ný tækifæri

Sjávarútvegur Íslands er ekki aðeins fiskur. Það eru mörg tækifæri til að nýta enn betur; þekkingu, ýmsar hugbúnaðarlausnir, tækni og sérfræðiþjónusta. Með sterkari tengingu við Evrópu gætu íslensk fyrirtæki selt enn meira að þessari þjónustu um alla Evrópu, ásamt sterkari samningsstöðu við önnur ríki.

Við færumst úr frumframleiðslu yfir í öflugri nýsköpun og verðmæt þekkingarstörf. Við fáum sterkari stöðu til að vera leiðandi þekkingarsamfélag á okkar sérsviðum.

Hvernig sjáum við framtíð komandi kynslóða?

Ísland er auðugt af auðlindum og þekkingu. Við þurfum að fá bestu tækifæri til að nýta okkar þjóðarauð, styrkja þekkingu og sjálfstraust. Þá hefur Ísland alla burði til að vera;

• öflug nýsköpunarþjóð,
• leiðandi í grænni orku,
• sterkt þekkingarsamfélag í sjávarútvegi og fleiri greinum.

Íslenska hagkerfið verður miklu samkeppnishæfara fyrir komandi kynslóðir.

Spurningin er hvort við séum tilbúin að skapa þær aðstæður sem gera þjóðinni kleift að nýta styrkleikana til fulls?

Framtíð Íslands ræðst ekki aðeins af auðlindunum sem við eigum, heldur af því hvaða tækifæri og getu við höfum til að nýta þær. Þannig styrkjum við samkeppnisstöðu Íslands með samstarfi við önnur frjáls lýðræðisríki Evrópu.

Tryggjum sem best möguleika komandi kynslóða. Ég trúi því að Íslendingar geti notið sín enn betur í sterkara samstarfi innan ESB. Byggjum upp sjálfstraust og bjartsýni sem styrkir framtíðarmöguleika allra á Íslandi um langa framtíð.

Fyrir unga fólkið þá er lágmark að við fáum að sjá samninginn.

Höfundur er með MS í stjórnun og stefnumótun og er stjórnarmaður í öldungaráði Viðreisnar.