Að takast á við atvinnuleysi og næstu skref Rakel Sveinsdóttir skrifar 20. apríl 2020 11:00 Ýmiss atriði úr viðtölum við sérfræðinga sem Atvinnulífið á Vísir hefur leitað til síðustu vikur geta veitt góðan stuðning í atvinnuleysi og atvinnuleit. Efri frá vinstri: Haukur Sigurðsson sálfræðingur, Eyþór Eðvarðsson ráðgjafi hjá Þekkingarmiðlun. Neðri frá vinstri: Inga Steinunn Arnardóttir ráðgjafi hjá Hagvangi, Ragnheiður Dagsdóttir ráðgjafi hjá Capacent. Vísir/Vilhelm Það fylgir því flókinn tilfinningarússibani að missa vinnuna og mikilvægt fyrir fólk í þessari stöðu að skilja hvaða tilfinningar þetta eru, því þær eru eðlilegar. Í atvinnuleysi er líka ákveðin hætta á að fjárhagsáhyggjur yfirtaki allt, enda peningar það atriði sem fólk hefur hvað mest áhyggjur af almennt. En birtir upp um síðir og þjóðin sem reis með goskrafti uppúr bankahruninu mun rísa upp á ný. Það á við líka um alla þá sem nú upplifa ótta og áhyggjur vegna atvinnumissis eða eru í óvissu um að halda starfinu sínu. Hér eru nokkur atriði frá sérfræðingum sem Atvinnulífið á Vísir hefur leitað til og geta veitt góðan stuðning í atvinnuleysi og atvinnuleit. Að skilja tilfinningarússibanann Rannsóknir hafa gefið vísbendingar um að það er betra fyrir heilsu og líðan starfsfólks ef það er hluti af hópuppsögn. „En þó að um hópuppsögn sé að ræða slær hún hvern einstakling hart og er mikið högg,“ sagði Eyþór Eðvarðsson ráðgjafi hjá Þekkingarmiðlun í viðtali við Atvinnulífið á Vísi fyrir stuttu. Í því viðtali útskýrði Eyþór vel þann tilfinningarússibana sem fylgir uppsögnum. Í viðtalinu sagði Eyþór meðal annars: „Starfið er stór hluti af sjálfsmynd okkar og því tekur það sinn toll andlega að missa vinnuna.“ Í kjölfar atvinnumissis er algengt að fólk fari í gegnum fimm stig sorgarferils. Þessi fimm stig eru: Afneitun, reiði, samningar, sorg og samþykki. Um þessi fimm stig má lesa í viðtalinu við Eyþór, Af hverju ég? Að sporna við fjárhagsáhyggjum Peningar eru eitt þeirra atriða sem fólk hefur almennt miklar áhyggjur af og eðlilega magnast slíkar áhyggjur upp í árferði eins og nú. Í nýlegri könnun MMR kom fram að fleiri hafa fjárhagsáhyggjur en áhyggjur af smiti eða veikindum og í könnunum Gallup hefur komið fram að fjárhagsáhyggjur geta haft ýmsar alvarlegar afleiðingar. Til dæmis aukast líkurnar á að enda í kulnun og önnur áhrif geta verið allt frá svefnleysi, bakverkjum, höfuðverkjum, pirring og fleiru. Haukur Sigurðsson sálfræðingur tók saman fimm góð ráð til að sporna við þeim kvíða sem getur yfirtekið þegar fjárhagsáhyggjur eru miklar. Minntu þig á styrkleika þína og sjáðu sjálfa(n) þig fyrir þér komast í gegnum þetta. Þú hefur jafnvel komist í gegnum fjárhagsþrengingar áður. Rifjaðu upp hvernig þú gerðir það,“ er eitt af því sem Haukur segir í viðtalinu en góðu ráðin fimm má lesa um hér. Það eru alltaf einhverjar ráðningar í gangi og því getur það margborgað sig að vera virkur í atvinnuleit.Vísir/Getty Næstu skref Mörg störf eru ekki auglýst og þótt atvinnuleysi sé meira en nokkru sinni, er aldrei algjört frost í ráðningum. Að gera góða ferilskrá tekur tíma og til viðbótar við hana er gott að æfa sig fyrir ímyndað viðtal. „Gott er að velta fyrir sér hvaða spurningar maður gæti fengið og æfa svör við þeim. Umsækjandi þarf að geta útskýrt hvers vegna viðkomandi starf vekur áhuga hans og hvers vegna hann telur sig vera góðan kandídat í starfið,“ sagði Inga Steinunn Arnardóttir ráðgjafi hjá Hagvangi í viðtali við Atvinnulífið á Vísi fyrir stuttu. Í þessu viðtali gaf Inga Steinunn lesendum góð ráð fyrir atvinnuviðtal, en viðtalið við hana má sjá hér. Þá vilja mörg fyrirtæki vilja kynningarbréf til viðbótar við ferilskrá. Kynningarbréfin eiga ekki að endursegja ferilskránna og því um að gera að kynna sér hvað einkennir gott kynningarbréf. Að sögn Ragnheiðar Dagsdóttur hjá Capacent er kynningarbréfið oft algjört lykilatriði. Í viðtali við Atvinnulífið á Vísi fyrr í vetur sagði Ragnheiður meðal annars: „Kynningarbréfið getur verið lykill viðkomandi til þess að komast í viðtal og það er jú tilgangurinn. Vel skrifað kynningarbréf sem tilgreinir framsettar hæfniskröfum og svarar hæfni umsækjandans vegna þeirra ætti að vekja þann áhuga hjá lesandanum að hann vilji hitta viðkomandi.“ Góð ráð fyrir gerð kynningarbréfs má lesa um hér. Vinnumarkaður Starfsframi Mest lesið Skildu fullar körfur eftir vegna bilunar Viðskipti innlent Hagkaup hefur áfengissölu í dag Viðskipti innlent Elstu starfandi fiskbúð höfuðborgarsvæðisins skellt í lás Viðskipti innlent Draumar rætast: „Konur þurfa ekki alltaf að vera á skrilljón“ Atvinnulíf Veðjuðu næst mest allra Evrópuþjóða Viðskipti innlent Fær bætur vegna brúnu blettanna í mottunni Neytendur Verðbólga fari undir fimm prósent í lok árs Viðskipti innlent Vefsíðan hrundi innan tuttugu mínútna Viðskipti innlent Ráðinn fjárfestatengill Icelandair Viðskipti innlent Arion banki hækkar vexti hressilega Neytendur Fleiri fréttir Draumar rætast: „Konur þurfa ekki alltaf að vera á skrilljón“ Draumar rætast: „Lengi skammaðist ég mín ...“ Biskupinn á hlaupum með Bubba Morthens og Sísí með Grýlunum Tvöfalt líf Ara: „Í fyrra túraði ég í sex vikur“ Klara á Kanarí: „Fólk kom með ferðatöskur af saltfiski og seldi“ Eiginkonan kvartar undan fíflagangi á morgnana Að ná til baka tilfinningunni: Það er gaman í vinnunni Á mannamáli: „Ég er bara einhver „nobody,“ við erum ekki með nein gögn“ Góð ráð til að hvetja starfsfólk til dáða fyrir síðustu spretti ársins Að yfirstíga eitthvað rosalega vandræðalegt atvik Litlu fyrirtækin: Upplifa sjálfbærni sem aukavinnu og vesen Google leiðin: Fjögur atvinnuviðtöl yfirdrifið nóg Ný tækifæri: Til dæmis skór úr endurunnu sjávarplasti Að lifa af hræðilega þynnku í vinnunni Sjá meira
Það fylgir því flókinn tilfinningarússibani að missa vinnuna og mikilvægt fyrir fólk í þessari stöðu að skilja hvaða tilfinningar þetta eru, því þær eru eðlilegar. Í atvinnuleysi er líka ákveðin hætta á að fjárhagsáhyggjur yfirtaki allt, enda peningar það atriði sem fólk hefur hvað mest áhyggjur af almennt. En birtir upp um síðir og þjóðin sem reis með goskrafti uppúr bankahruninu mun rísa upp á ný. Það á við líka um alla þá sem nú upplifa ótta og áhyggjur vegna atvinnumissis eða eru í óvissu um að halda starfinu sínu. Hér eru nokkur atriði frá sérfræðingum sem Atvinnulífið á Vísir hefur leitað til og geta veitt góðan stuðning í atvinnuleysi og atvinnuleit. Að skilja tilfinningarússibanann Rannsóknir hafa gefið vísbendingar um að það er betra fyrir heilsu og líðan starfsfólks ef það er hluti af hópuppsögn. „En þó að um hópuppsögn sé að ræða slær hún hvern einstakling hart og er mikið högg,“ sagði Eyþór Eðvarðsson ráðgjafi hjá Þekkingarmiðlun í viðtali við Atvinnulífið á Vísi fyrir stuttu. Í því viðtali útskýrði Eyþór vel þann tilfinningarússibana sem fylgir uppsögnum. Í viðtalinu sagði Eyþór meðal annars: „Starfið er stór hluti af sjálfsmynd okkar og því tekur það sinn toll andlega að missa vinnuna.“ Í kjölfar atvinnumissis er algengt að fólk fari í gegnum fimm stig sorgarferils. Þessi fimm stig eru: Afneitun, reiði, samningar, sorg og samþykki. Um þessi fimm stig má lesa í viðtalinu við Eyþór, Af hverju ég? Að sporna við fjárhagsáhyggjum Peningar eru eitt þeirra atriða sem fólk hefur almennt miklar áhyggjur af og eðlilega magnast slíkar áhyggjur upp í árferði eins og nú. Í nýlegri könnun MMR kom fram að fleiri hafa fjárhagsáhyggjur en áhyggjur af smiti eða veikindum og í könnunum Gallup hefur komið fram að fjárhagsáhyggjur geta haft ýmsar alvarlegar afleiðingar. Til dæmis aukast líkurnar á að enda í kulnun og önnur áhrif geta verið allt frá svefnleysi, bakverkjum, höfuðverkjum, pirring og fleiru. Haukur Sigurðsson sálfræðingur tók saman fimm góð ráð til að sporna við þeim kvíða sem getur yfirtekið þegar fjárhagsáhyggjur eru miklar. Minntu þig á styrkleika þína og sjáðu sjálfa(n) þig fyrir þér komast í gegnum þetta. Þú hefur jafnvel komist í gegnum fjárhagsþrengingar áður. Rifjaðu upp hvernig þú gerðir það,“ er eitt af því sem Haukur segir í viðtalinu en góðu ráðin fimm má lesa um hér. Það eru alltaf einhverjar ráðningar í gangi og því getur það margborgað sig að vera virkur í atvinnuleit.Vísir/Getty Næstu skref Mörg störf eru ekki auglýst og þótt atvinnuleysi sé meira en nokkru sinni, er aldrei algjört frost í ráðningum. Að gera góða ferilskrá tekur tíma og til viðbótar við hana er gott að æfa sig fyrir ímyndað viðtal. „Gott er að velta fyrir sér hvaða spurningar maður gæti fengið og æfa svör við þeim. Umsækjandi þarf að geta útskýrt hvers vegna viðkomandi starf vekur áhuga hans og hvers vegna hann telur sig vera góðan kandídat í starfið,“ sagði Inga Steinunn Arnardóttir ráðgjafi hjá Hagvangi í viðtali við Atvinnulífið á Vísi fyrir stuttu. Í þessu viðtali gaf Inga Steinunn lesendum góð ráð fyrir atvinnuviðtal, en viðtalið við hana má sjá hér. Þá vilja mörg fyrirtæki vilja kynningarbréf til viðbótar við ferilskrá. Kynningarbréfin eiga ekki að endursegja ferilskránna og því um að gera að kynna sér hvað einkennir gott kynningarbréf. Að sögn Ragnheiðar Dagsdóttur hjá Capacent er kynningarbréfið oft algjört lykilatriði. Í viðtali við Atvinnulífið á Vísi fyrr í vetur sagði Ragnheiður meðal annars: „Kynningarbréfið getur verið lykill viðkomandi til þess að komast í viðtal og það er jú tilgangurinn. Vel skrifað kynningarbréf sem tilgreinir framsettar hæfniskröfum og svarar hæfni umsækjandans vegna þeirra ætti að vekja þann áhuga hjá lesandanum að hann vilji hitta viðkomandi.“ Góð ráð fyrir gerð kynningarbréfs má lesa um hér.
Vinnumarkaður Starfsframi Mest lesið Skildu fullar körfur eftir vegna bilunar Viðskipti innlent Hagkaup hefur áfengissölu í dag Viðskipti innlent Elstu starfandi fiskbúð höfuðborgarsvæðisins skellt í lás Viðskipti innlent Draumar rætast: „Konur þurfa ekki alltaf að vera á skrilljón“ Atvinnulíf Veðjuðu næst mest allra Evrópuþjóða Viðskipti innlent Fær bætur vegna brúnu blettanna í mottunni Neytendur Verðbólga fari undir fimm prósent í lok árs Viðskipti innlent Vefsíðan hrundi innan tuttugu mínútna Viðskipti innlent Ráðinn fjárfestatengill Icelandair Viðskipti innlent Arion banki hækkar vexti hressilega Neytendur Fleiri fréttir Draumar rætast: „Konur þurfa ekki alltaf að vera á skrilljón“ Draumar rætast: „Lengi skammaðist ég mín ...“ Biskupinn á hlaupum með Bubba Morthens og Sísí með Grýlunum Tvöfalt líf Ara: „Í fyrra túraði ég í sex vikur“ Klara á Kanarí: „Fólk kom með ferðatöskur af saltfiski og seldi“ Eiginkonan kvartar undan fíflagangi á morgnana Að ná til baka tilfinningunni: Það er gaman í vinnunni Á mannamáli: „Ég er bara einhver „nobody,“ við erum ekki með nein gögn“ Góð ráð til að hvetja starfsfólk til dáða fyrir síðustu spretti ársins Að yfirstíga eitthvað rosalega vandræðalegt atvik Litlu fyrirtækin: Upplifa sjálfbærni sem aukavinnu og vesen Google leiðin: Fjögur atvinnuviðtöl yfirdrifið nóg Ný tækifæri: Til dæmis skór úr endurunnu sjávarplasti Að lifa af hræðilega þynnku í vinnunni Sjá meira