Ísland gæti orðið fyrst til að virkja rakningarkerfi Apple og Google Tryggvi Páll Tryggvason skrifar 8. september 2020 13:30 Svona lítur kerfið út á iOS-símum og Android-símum. Mynd/Apple/Google Ísland gæti orðið fyrsta ríkið til þess að virkja smitrakningu vegna Covid-19 í gegnum Bluetooth-tækni Apple og Google sem verið er að kynna til sögunnar. Gangi allt að óskum gæti virknin verið komið í loftið hér á landi innan tveggja til þriggja vikna. Í nýjasta uppfærslu á snjallsímastýrikerfi Apple, iOS 13.7, er opnað á svokallaðar Exposure Notifications. Ef það er virkjað virkar það þannig að síminn nemur tengingu við aðra nálæga síma í gegnum Bluetooth, og geymir í fjórtán daga. Ef upp kemur smit hjá tilteknum einstaklingi er því hægt að senda boð í gegnum þetta kerfi á alla síma sem hafa virkjað þetta kerfi og voru í nálægð við þann sem er smitaður. Ekkert ríki hefur þó tekið þetta kerfi í gagnið, en það eru heilbrigðisyfirvöld í hverju landi fyrir sig sem stýra ferðinni. Skýringarmyndband frá Google um hvernig tæknin virkar, auk þess sem að nánari útlistun má nálgast hér. Hér á landi er það embætti landlæknis og Ingi Steinar Ingason teymisstjóri hjá embættinu, ræddi stöðu mála hvað varðar þessa virkni hér á landi í Reykjavík síðdegis á dögunum. Þar hefur vinna staðið yfir að undanförnu að koma þessari virkni í gagnið. „Þetta er allt svona að byrja að smella sem við erum að vonast til þess að geti hjálpað okkur í rakningunni, þessi Bluetooth-lausn sem við höfum beðið spenntir eftir frá því í vor,“ sagði Ingi. Hjálpar til við rakninguna Áfram verður mikilvægt að láta rakningarappið Raknig C-19 malla í símanum en Ingi segir að þessi nýja virkni muni auðvelda smitrakningu þegar upp koma smit, því að þarna sé hægt að ná til fleiri en áður af þeim sem mögulega hafa komist í tæri við smitaða einstaklinga. „Það sem þessi Bluetooth-virkni mun hjálpa okkur við eru þeir sem þú þekkir ekki og hefur verið að umgangast. Kannski verið í bíói í næstu sætaröð eða farið á veitingastað eða í líkamsrækt eða eitthvað slíkt, sem þú hefur ekki hugmynd um og getur þar með ekki sagt rakningarteyminu hverjir eru,“ sagði Ingi. Verið er að finna út úr því hvernig hægt sé að prófa virknina áður en hún fer í almenna dreifingu. „Við vorum einmitt að ræða það á fundi með Apple áðan hvernig við getum prófað þetta án þess að setja þetta í alla síma á Íslandi, það er virkjað þetta hjá öllum. Við verðum væntanlega ef við förum í þetta núna strax, þá verðum við væntanlega fyrsta landið sem mun virkja þetta,“ sagði Ingi sem á von á því að ef allt gangi vel geti virknin verið í boði hér á landi eftir tvær til þrjár vikur. Telur að Apple og Google hafi gert virknina eins persónuverndarvæna og hægt er Líkt og með rakningarappið á sínum tíma vakna upp spurningar um persónuvernd og segir Ingi að stofnunin Persónuvernd sé með í ferlinu, enda sé það ekki vilji embætti landlæknis að gera eitthvað sem orki tvímælis í þeim efnum. Hann telur hins vegar að Apple og Google hafi stigið stór skref til að tryggja persónuvernd þeirra sem notast við tæknina. „Ég held að Apple og Google séu búin að gera allt sem hægt er til þess að gera þetta eins persónuverndarvænt og mögulegt er. Þeir hafa gengið mjög langt í því en það er líka vegna þess að það eru lönd sem eru kannski ekki alveg eins persónuverndarvæn og við, þar sem þeir eru hræddir um að það sé hægt að misnota þessa virkni,“ sagði Ingi. Hér að neðan má sjá myndband sem sýnir hvað gerist nú þegar reynt er að kveikja á virkninni í iPhone síma frá Apple. „Ég held að Apple og Google séu búin að gera allt sem hægt er til þess að gera þetta eins persónuverndarvænt og mögulegt er. Þeir hafa gengið mjög langt í því en það er líka vegna þess að það eru lönd sem eru kannski ekki alveg eins persónuverndarvæn og við, þar sem þeir eru hræddir um að það sé hægt að misnota þessa virkni,“ sagði Ingi. Engin gögn fari til þessarra bandarísku tæknirisa. „Nei, það sem sagt er alveg skýrt í þessu sem þeir eru að gera að við setjum upp vefþjóna sem þetta kerfi mun tala við í stýrikerfinu beint, en það safnast engar upplýsingar á vegum Apple.“ Faraldur kórónuveiru (COVID-19) Apple Google Tækni Mest lesið Ragnari Frey sagt upp störfum á Landspítala Innlent Engin vettlingatök hjá Röggu þegar Mummi sökk í jökulvatn Innlent Hormússund sagt lokað á ný Erlent Rex Heuermann játar að hafa myrt átta konur Erlent Réðust fyrirvaralaust á miðborg Beirút Erlent Bandaríkin og Íran komist að samkomulagi um vopnahlé Erlent Líbanon verið hluti af samkomulaginu og Trump þurfi að velja Erlent „Ketamín-drottningin“ í fimmtán ára fangelsi Erlent Stebbi Jak sýknaður af ákæru um líkamsárás Innlent Hvenær verður hlaðvarp að fjölmiðli? Innlent Fleiri fréttir Strandaglópar á Tenerife eftir að hafa verið meinaður aðgangur að flugi Þriðja flugbrautin í Keflavík „rosalega dýr framkvæmd“ Um fimm þúsund börn glíma við offitu á Íslandi Ragnari Frey sagt upp störfum á Landspítala Gerir ráð fyrir áframhaldandi hækkun bensínverðs Óvissa, ólögleg sala á áfengi og ósk um ný hljóðfæri Karlabyltingin hefst í Mosfellsbæ Stebbi Jak sýknaður af ákæru um líkamsárás Fyrsta pallborð fyrir kosningarnar í maí: Mosfellsbær á sviðið Dönsk þyrla með franskri herflutningavél til Íslands Bandaríkjaforseti gangi fram líkt og götustrákur Á brattann að sækja fyrir aðildarsinna Gífurlegir hagsmunir í húfi ef tæknin kemst í rangar hendur Vísindi á vordögum: Af hverju er offita enn þá vandamál? Hættuleg framþróun gervigreindarinnar, vopnahlé og kosningapallborð Töluverð skautun í málefnum Ísraels og Palestínu Engin vettlingatök hjá Röggu þegar Mummi sökk í jökulvatn Tveir fluttir á sjúkrahús eftir að eldur kviknaði í bílskúr Hvenær verður hlaðvarp að fjölmiðli? Braut rúðu eftir að hafa verið synjað um starf Næturlokunin komi sér afar illa fyrir fjölda íbúa Boða til mótmæla við bandaríska sendiráðið Meirihluti þeirra sem taka afstöðu andvíg aðild að ESB Gefur ekki mikið fyrir yfirlýsingar Trump um útrýmingu Íran Vinna áfram að alþjóðahöfn og iðnaðarsvæði í Finnafirði Hegðun Trumps vonbrigði Vitað um tíu dauðsföll af völdum eldinga hér á landi Kosningaspá Vísis: Lítill munur á vinstri og hægri í borginni Nýstaðinn upp þegar bárujárnið fauk inn um svefnherbergisgluggann Rafmagnslaust var í hluta Seltjarnarness og Vesturbæjar Sjá meira
Ísland gæti orðið fyrsta ríkið til þess að virkja smitrakningu vegna Covid-19 í gegnum Bluetooth-tækni Apple og Google sem verið er að kynna til sögunnar. Gangi allt að óskum gæti virknin verið komið í loftið hér á landi innan tveggja til þriggja vikna. Í nýjasta uppfærslu á snjallsímastýrikerfi Apple, iOS 13.7, er opnað á svokallaðar Exposure Notifications. Ef það er virkjað virkar það þannig að síminn nemur tengingu við aðra nálæga síma í gegnum Bluetooth, og geymir í fjórtán daga. Ef upp kemur smit hjá tilteknum einstaklingi er því hægt að senda boð í gegnum þetta kerfi á alla síma sem hafa virkjað þetta kerfi og voru í nálægð við þann sem er smitaður. Ekkert ríki hefur þó tekið þetta kerfi í gagnið, en það eru heilbrigðisyfirvöld í hverju landi fyrir sig sem stýra ferðinni. Skýringarmyndband frá Google um hvernig tæknin virkar, auk þess sem að nánari útlistun má nálgast hér. Hér á landi er það embætti landlæknis og Ingi Steinar Ingason teymisstjóri hjá embættinu, ræddi stöðu mála hvað varðar þessa virkni hér á landi í Reykjavík síðdegis á dögunum. Þar hefur vinna staðið yfir að undanförnu að koma þessari virkni í gagnið. „Þetta er allt svona að byrja að smella sem við erum að vonast til þess að geti hjálpað okkur í rakningunni, þessi Bluetooth-lausn sem við höfum beðið spenntir eftir frá því í vor,“ sagði Ingi. Hjálpar til við rakninguna Áfram verður mikilvægt að láta rakningarappið Raknig C-19 malla í símanum en Ingi segir að þessi nýja virkni muni auðvelda smitrakningu þegar upp koma smit, því að þarna sé hægt að ná til fleiri en áður af þeim sem mögulega hafa komist í tæri við smitaða einstaklinga. „Það sem þessi Bluetooth-virkni mun hjálpa okkur við eru þeir sem þú þekkir ekki og hefur verið að umgangast. Kannski verið í bíói í næstu sætaröð eða farið á veitingastað eða í líkamsrækt eða eitthvað slíkt, sem þú hefur ekki hugmynd um og getur þar með ekki sagt rakningarteyminu hverjir eru,“ sagði Ingi. Verið er að finna út úr því hvernig hægt sé að prófa virknina áður en hún fer í almenna dreifingu. „Við vorum einmitt að ræða það á fundi með Apple áðan hvernig við getum prófað þetta án þess að setja þetta í alla síma á Íslandi, það er virkjað þetta hjá öllum. Við verðum væntanlega ef við förum í þetta núna strax, þá verðum við væntanlega fyrsta landið sem mun virkja þetta,“ sagði Ingi sem á von á því að ef allt gangi vel geti virknin verið í boði hér á landi eftir tvær til þrjár vikur. Telur að Apple og Google hafi gert virknina eins persónuverndarvæna og hægt er Líkt og með rakningarappið á sínum tíma vakna upp spurningar um persónuvernd og segir Ingi að stofnunin Persónuvernd sé með í ferlinu, enda sé það ekki vilji embætti landlæknis að gera eitthvað sem orki tvímælis í þeim efnum. Hann telur hins vegar að Apple og Google hafi stigið stór skref til að tryggja persónuvernd þeirra sem notast við tæknina. „Ég held að Apple og Google séu búin að gera allt sem hægt er til þess að gera þetta eins persónuverndarvænt og mögulegt er. Þeir hafa gengið mjög langt í því en það er líka vegna þess að það eru lönd sem eru kannski ekki alveg eins persónuverndarvæn og við, þar sem þeir eru hræddir um að það sé hægt að misnota þessa virkni,“ sagði Ingi. Hér að neðan má sjá myndband sem sýnir hvað gerist nú þegar reynt er að kveikja á virkninni í iPhone síma frá Apple. „Ég held að Apple og Google séu búin að gera allt sem hægt er til þess að gera þetta eins persónuverndarvænt og mögulegt er. Þeir hafa gengið mjög langt í því en það er líka vegna þess að það eru lönd sem eru kannski ekki alveg eins persónuverndarvæn og við, þar sem þeir eru hræddir um að það sé hægt að misnota þessa virkni,“ sagði Ingi. Engin gögn fari til þessarra bandarísku tæknirisa. „Nei, það sem sagt er alveg skýrt í þessu sem þeir eru að gera að við setjum upp vefþjóna sem þetta kerfi mun tala við í stýrikerfinu beint, en það safnast engar upplýsingar á vegum Apple.“
Faraldur kórónuveiru (COVID-19) Apple Google Tækni Mest lesið Ragnari Frey sagt upp störfum á Landspítala Innlent Engin vettlingatök hjá Röggu þegar Mummi sökk í jökulvatn Innlent Hormússund sagt lokað á ný Erlent Rex Heuermann játar að hafa myrt átta konur Erlent Réðust fyrirvaralaust á miðborg Beirút Erlent Bandaríkin og Íran komist að samkomulagi um vopnahlé Erlent Líbanon verið hluti af samkomulaginu og Trump þurfi að velja Erlent „Ketamín-drottningin“ í fimmtán ára fangelsi Erlent Stebbi Jak sýknaður af ákæru um líkamsárás Innlent Hvenær verður hlaðvarp að fjölmiðli? Innlent Fleiri fréttir Strandaglópar á Tenerife eftir að hafa verið meinaður aðgangur að flugi Þriðja flugbrautin í Keflavík „rosalega dýr framkvæmd“ Um fimm þúsund börn glíma við offitu á Íslandi Ragnari Frey sagt upp störfum á Landspítala Gerir ráð fyrir áframhaldandi hækkun bensínverðs Óvissa, ólögleg sala á áfengi og ósk um ný hljóðfæri Karlabyltingin hefst í Mosfellsbæ Stebbi Jak sýknaður af ákæru um líkamsárás Fyrsta pallborð fyrir kosningarnar í maí: Mosfellsbær á sviðið Dönsk þyrla með franskri herflutningavél til Íslands Bandaríkjaforseti gangi fram líkt og götustrákur Á brattann að sækja fyrir aðildarsinna Gífurlegir hagsmunir í húfi ef tæknin kemst í rangar hendur Vísindi á vordögum: Af hverju er offita enn þá vandamál? Hættuleg framþróun gervigreindarinnar, vopnahlé og kosningapallborð Töluverð skautun í málefnum Ísraels og Palestínu Engin vettlingatök hjá Röggu þegar Mummi sökk í jökulvatn Tveir fluttir á sjúkrahús eftir að eldur kviknaði í bílskúr Hvenær verður hlaðvarp að fjölmiðli? Braut rúðu eftir að hafa verið synjað um starf Næturlokunin komi sér afar illa fyrir fjölda íbúa Boða til mótmæla við bandaríska sendiráðið Meirihluti þeirra sem taka afstöðu andvíg aðild að ESB Gefur ekki mikið fyrir yfirlýsingar Trump um útrýmingu Íran Vinna áfram að alþjóðahöfn og iðnaðarsvæði í Finnafirði Hegðun Trumps vonbrigði Vitað um tíu dauðsföll af völdum eldinga hér á landi Kosningaspá Vísis: Lítill munur á vinstri og hægri í borginni Nýstaðinn upp þegar bárujárnið fauk inn um svefnherbergisgluggann Rafmagnslaust var í hluta Seltjarnarness og Vesturbæjar Sjá meira