Milljón gæti misst vinnuna ef Bretland yfirgefur ESB

Samkvæmt nýrri rannsókn viðskiptahóps breska iðnaðarsambandsins, CBI, gæti útganga Breta úr Evrópusambandinu, svokallað „Brexit“, kostað ríkið um 100 milljarða breskra punda, eða 12.500 milljarða íslenskra króna, atvinnuleysi gæti aukist í kjölfarið, allt að 950 þúsund misst vinnuna og hagvöxtur dregist saman.

Stuðningsmenn útgöngu telja hins vegar að mikill efnahagslegur ávinningur sé af útgöngu þar sem markaðir geta verið frjálsari þegar þeir þurfa ekki að lúta hörðum reglugerðum Evrópusambandsins.

Skiptar skoðanir eru um ágæti þess að Bretland yfirgefi Evrópusambandið. Samkvæmt könnun The Financial Times sem náði til rúmlega hundrað hagfræðinga töldu hins vegar yfir þrír fjórðu að útgangan hefði neikvæð efnahagsleg áhrif, en einungis átta prósent töldu hana hafa góð áhrif.

Erfitt er þó að fullyrða um áhrifin í ljósi þess að ekkert land hefur áður yfirgefið Evrópusambandið og því ríkir gríðarleg óvissa um áhrifin.

Tilkynnt var í lok febrúar að kosið yrði um málefnið þann 23. júní næstkomandi.

Talsmenn útgöngu telja að með því að geta endursamið út frá eigin forsendum, bæði við lönd innan ESB og utan þess, gæti Bretland komið á fót betri fríverslunarsamningum og því myndi aukin hagsæld ríkja á fjármálamörkuðum. Þeir sem eru andsnúnir útgöngu benda hins vegar á að fjárfestar gætu haft minni áhuga á breskum markaði ef hann veitti ekki einnig aðgang að Evrópusambandsmarkaði.

Ein meginástæða þess að margir eru andsnúnir aðild er hversu dýr þátttakan getur verið. Beinn kostnaður Breta vegna aðildar árið 2014 nam 8,5 milljörðum punda, jafnvirði 1.500 milljarða íslenskra króna.

Tilkynningin um kosningarnar hefur nú þegar valdið ólgu í Bretlandi. Dregið hefur úr fjárfestingar­áformum innan Bretlands og gengi hlutabréfa og pundsins hefur lækkað (líkt og gerðist í aðdraganda sjálfstæðiskosninga í Skotlandi árið 2014).

CBI spáir því að útgöngu muni fylgja 2-3 prósentum meira atvinnuleysi.

Stuðningsmenn útgöngu benda hins vegar á að ef færri aðfluttir setjast að í Bretlandi gætu laun hækkað og störfum í boði fyrir Breta fjölgað. Auk þess gætu bresk fyrirtæki þá handvalið erlenda starfsmenn eftir sérfræðiþekkingu.

Samkvæmt nýjustu könnunum skiptast atkvæðin með eða á móti útgöngu Bretlands í tvennt. Aftur á móti hafa tuttugu prósent landsmanna ekki gert upp hug sinn varðandi kosningarnar, samkvæmt heimildum AFP. 

Fréttin birtist fyrst í Fréttablaðinu 22. mars.