Fóru vegna stefnu í útlendingamálum

Lögfræðingur Pepaj-fjölskyldunnar, Arndís Anna Gunnarsdóttir, segir að það sé þröng túlkun ákvæðisins og stefna í útlendingamálum sem skipti máli þegar kemur að úrbótum í málaflokknum.

Umboðsmaður Alþingis hefur óskað eftir því að Útlendingastofnun gefi upplýsingar um málsmeðferð og rannsókn umsókna um svokölluð mannúðarleyfi af heilbrigðisástæðum og sérstaklega er óskað eftir upplýsingum um þessi atriði þegar umsækjandi er barn.

„Það sem má betur fara varðandi framkvæmdina á þessari lagagrein er að mínu mati fyrst og fremst túlkunin og stefnan. Hana má rýmka. Gríðarlega þröng túlkun ákvæðisins og annarra ákvæða er varða hælisleitendur og flóttamenn er helsta vandamálið, fremur en málsmeðferðin sjálf. Ef lagatúlkunin er svona þröng, þá skiptir litlu máli þó mál sé betur rannsakað. Það er auðvitað sjálfsagt mál að gera athugasemdir þegar rannsókn er ábótavant, en það er hins vegar ekki gefið að ítarlegri rannsókn leiði til annarrar niðurstöðu. Það er stefnan sem er vandamálið.“

Pepaj-fjölskyldan ákvað að fara vegna þess að Albanar hafa ekki fengið dvalarleyfi hér á landi hingað til. Það var fyrst og fremst vegna þessa sem hún ákvað að draga kæru sína til baka. Þetta segir Hermann Ragnarsson sem hefur aðstoðað fjölskylduna en í kvöldfréttum RÚV nýverið kom fram að annar hælisleitandi túlkaði fyrir fjölskylduna. Hermann segir engan misskilning hafa orðið í þessum aðstæðum, fjölskyldan hafi verið ánægð með þjónustu Rauða krossins.

Arndís segir mismunandi viðmið gilda í mismunandi aðstæðum. „Það er ljóst að hælisleitandi þarf að tjá sig og skilja aðra við margar og mismunandi aðstæður, bæði formlegar og óformlegar, í samtali og í síma eða skilaboðum. Mismunandi viðmið eru varðandi túlka við mismunandi aðstæður.“

Í hælisviðtali hjá Útlendingastofnun og við birtingu ákvörðunar eða úrskurðar segir Arndís að alltaf sé boðaður túlkur sem talar íslensku. „Hér hjá okkur, fyrir ráðgjafarsamtöl, sem jafnan eru óformleg, notumst við oftast við símatúlkun frá fyrirtæki frá Bretlandi, sem heitir Language Line. Ef fólk mætir til okkar með vin með sér sem það vill að túlki, þá setjum við okkur almennt ekki upp á móti því ef það er ekkert sem bendir til annars en að það sé í lagi.“ Börn séu þó aldrei látin túlka og ef minnsti vafi leiki á að túlkunin verði hlutlaus, eða Rauði krossinn hafi minnsta grun um að ósk viðkomandi um að vinurinn túlki sé ekki einlæg, þá sé notast við Language Line. „Ég hef enga ástæðu til að ætla annað en að túlkun Phellumb hafi verið hlutlaus og áreiðanleg, enda var hann í sambærilegri stöðu og Kastriot og Xhulia, og ég veit ekki betur en að þau séu öll góðir vinir og að traust ríki á milli þeirra.“